Нұсқалар арасындағы айырмашылық: "Софы Қалыбекұлы Сматаев"
Қазақ Энциклопедиясы жобасынан алынған мәлімет
ш (1 түзету) |
|||
| Жол нөмірі 1: | Жол нөмірі 1: | ||
| − | '''Софы Қалыбекұлы Сматаев''' ( | + | {{Жазушы |
| + | |Есімі = Софы Қалыбекұлы Сматаев | ||
| + | |Суреті = | ||
| + | |Туған күні = 22.06.1941 | ||
| + | |Туған жері = {{туғанжері|Қарағанды облысы|Қарағанды облысында}} | ||
| + | |Қайтыс болған күні = | ||
| + | |Қайтыс болған жері = | ||
| + | |Азаматтығы = {{KAZ}} | ||
| + | |Ұлты = | ||
| + | |Мансабы = [[жазушы]], [[драма]]тург | ||
| + | |Шығармашылық жылдары = | ||
| + | |Бағыты = | ||
| + | |Жанры = | ||
| + | |Шығармалардың тілі = | ||
| + | |Дебюті = | ||
| + | |Марапаттары = | ||
| + | {{{!}} | ||
| + | {{!}}{{Парасат ордені}}{{!}}{{!}}{{Құрмет ордені}} | ||
| + | {{!}}} | ||
| + | |Сыйлықтары = Халықаралық "Алаш" әдеби сыйлығы ([[1992]]) | ||
| + | |Қолтаңбасы = | ||
| + | |Лақап аты=Санам Саматов}} | ||
| + | '''Софы Қалыбекұлы Сматаев''' (22 маусым [[1941 жыл]], Киік станциясы, [[Ақадыр ауданы]], [[Қарағанды облысы]]) — қазақ жазушысы, [[драма]]тург. [[Қазақстанның халық жазушысы]] (2023), Халықаралық "Алаш" әдеби сыйлығының иегері ([[1992]])<ref>Қазақстан жазушылары. Анықтамалық. Алматы, «Жазушы» баспасы, 1982, 220 бет</ref> | ||
| + | |||
| + | == Толығырақ == | ||
| + | * [[Арғын]] тайпасы [[Қаракесек (Арғын)|Қаракесек]] руының [[Мойынты болысы|Кәрсөн]] бұтағынан шыққан. | ||
| + | * Софы Қалыбекұлы [[1941 жыл]]ы [[22 маусым]]да [[Қарағанды облысы]] Ақадыр ауданы Киік ст. дүниеге келген. | ||
| + | * [[1965]] - [[Мәскеу]]дің болат және қорытпалар институтын бітірген. | ||
* [[1960]] - [[1962]] ж. Мәскеудегі ''"Серп и молот"'' зауытында слесарь, Құюшы, Қазақстан FA-ның [[Металлургия]] және кен байыту институтында инженер аға инженер. | * [[1960]] - [[1962]] ж. Мәскеудегі ''"Серп и молот"'' зауытында слесарь, Құюшы, Қазақстан FA-ның [[Металлургия]] және кен байыту институтында инженер аға инженер. | ||
* [[1967]] - [[1984]] ж. ''"Жұлдыз"'' журналында бөлім меңгерушісі, | * [[1967]] - [[1984]] ж. ''"Жұлдыз"'' журналында бөлім меңгерушісі, | ||
* [[1984]] - [[1987]] ж. [[Қазақстан]] Компартиясы ОК-нің жауапты қызметкері болып жұмыс істеген. | * [[1984]] - [[1987]] ж. [[Қазақстан]] Компартиясы ОК-нің жауапты қызметкері болып жұмыс істеген. | ||
* [[1989]] жылдан Қазақстан Мемлекеттік кітап палатасының директоры. | * [[1989]] жылдан Қазақстан Мемлекеттік кітап палатасының директоры. | ||
| − | |||
| − | == | + | == Шығармашылығы == |
| − | < | + | * ''"[[Астана]] оттары"'' атты тұңғыш өлеңдер жинағы [[1968]] ж. жарық көрді. Сматаевтың "Тағдырлар" ([[1976]]), "Сен кімсің" ([[1977]]), "Әз-әзәзіл" ([[1978]]), "Жұлдызым менің жоғары" ([[1985]]) пьесалары республикалық, облысы театрларда қойылды. "Жұмбақ қыз", "Жаяу Мұса" операларының либереттосын жазды. В. Г. Короленко, В. В. Иванов, В. А. Солоухин, X. Абдуллин, Ю.Мухлисов, сондай-ақ, У. Шекспир, И. Добози шығармаларын қазақ тіліне аударды.<ref>“Қазақ әдебиеті. Энциклопедиялық анықтамалық. - Алматы: «Аруна Ltd.» ЖШС, 2010.ISBN 9965-26-096-6</ref><ref>Қарағанды. Қарағанды облысы: Энциклопедия. - Алматы: Атамұра, 2006. ІSBN 9965-34-515-5</ref> |
| − | < | + | |
| − | + | == Марапаттары == | |
| − | + | * [[Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі]]нің құрмет грамотасының иегері | |
| + | * [[1992]] - "Алаш" халықаралық әдеби сыйлығының лауреаты | ||
| + | * [[2000]] - [[Құрмет ордені]] | ||
| + | * [[2007]] - [[Парасат ордені]] | ||
| + | * Жезқазған, Балқаш қалаларының және Ағадыр, Қарқаралы және Шет аудандарының құрметті азаматы. | ||
| − | + | == Дереккөздер == | |
| − | {{ | + | {{дереккөздер}} |
| − | {{ | + | {{Софы Сматаев шығармалары}} |
| − | [[Санат: | + | [[Санат:Драматургтер]] |
| − | [[Санат: | + | [[Санат:Қазақстан жазушылары]] |
| + | [[Санат:Қазақстан драматургтері]] | ||
| + | [[Санат:Шет ауданы тұлғалары]] | ||
20:35, 2025 ж. наурыздың 1 кезіндегі түзету
Үлгі:Жазушы Софы Қалыбекұлы Сматаев (22 маусым 1941 жыл, Киік станциясы, Ақадыр ауданы, Қарағанды облысы) — қазақ жазушысы, драматург. Қазақстанның халық жазушысы (2023), Халықаралық "Алаш" әдеби сыйлығының иегері (1992)<ref>Қазақстан жазушылары. Анықтамалық. Алматы, «Жазушы» баспасы, 1982, 220 бет</ref>
Толығырақ
- Арғын тайпасы Қаракесек руының Кәрсөн бұтағынан шыққан.
- Софы Қалыбекұлы 1941 жылы 22 маусымда Қарағанды облысы Ақадыр ауданы Киік ст. дүниеге келген.
- 1965 - Мәскеудің болат және қорытпалар институтын бітірген.
- 1960 - 1962 ж. Мәскеудегі "Серп и молот" зауытында слесарь, Құюшы, Қазақстан FA-ның Металлургия және кен байыту институтында инженер аға инженер.
- 1967 - 1984 ж. "Жұлдыз" журналында бөлім меңгерушісі,
- 1984 - 1987 ж. Қазақстан Компартиясы ОК-нің жауапты қызметкері болып жұмыс істеген.
- 1989 жылдан Қазақстан Мемлекеттік кітап палатасының директоры.
Шығармашылығы
- "Астана оттары" атты тұңғыш өлеңдер жинағы 1968 ж. жарық көрді. Сматаевтың "Тағдырлар" (1976), "Сен кімсің" (1977), "Әз-әзәзіл" (1978), "Жұлдызым менің жоғары" (1985) пьесалары республикалық, облысы театрларда қойылды. "Жұмбақ қыз", "Жаяу Мұса" операларының либереттосын жазды. В. Г. Короленко, В. В. Иванов, В. А. Солоухин, X. Абдуллин, Ю.Мухлисов, сондай-ақ, У. Шекспир, И. Добози шығармаларын қазақ тіліне аударды.<ref>“Қазақ әдебиеті. Энциклопедиялық анықтамалық. - Алматы: «Аруна Ltd.» ЖШС, 2010.ISBN 9965-26-096-6</ref><ref>Қарағанды. Қарағанды облысы: Энциклопедия. - Алматы: Атамұра, 2006. ІSBN 9965-34-515-5</ref>
Марапаттары
- Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің құрмет грамотасының иегері
- 1992 - "Алаш" халықаралық әдеби сыйлығының лауреаты
- 2000 - Құрмет ордені
- 2007 - Парасат ордені
- Жезқазған, Балқаш қалаларының және Ағадыр, Қарқаралы және Шет аудандарының құрметті азаматы.
