Нұсқалар арасындағы айырмашылық: "Ән"
ш (1 түзету) |
(−Санат:Мәдениет; −Санат:Терминология; −Санат:Музыка; +Санат:Әндер; +Санат:Музыкалық шығармалар; +Санат:Музыкалық форма ([[УП:HOTC) |
||
| Жол нөмірі 1: | Жол нөмірі 1: | ||
| − | '''Ән''' — ең кең таралған музыкалық [[шығармалар]] [[жанр|жанры]], [[музыка]] және [[поэзия]] өнерлерінің ортақ туындысы. Ән мазмұнына қарай (азаматтық, революциялық, лирикалық, еңбек, [[әзіл]] т.б.), шығу тегіне байланысты (халықтық, авторлық, қалалық, әскери, балаларға арналған, діни т.б.) және орындалуы мен [[Құрылым|құрылымына]] байланысты (жеке дауысты, көп дауысты) болып бөлінеді. Әуендік-интонацация, орындаушылық мәнер-нақышы және шырқау ерекшелігіне сай [[қазақ]] әндері [[Арқа әндері]], [[Жетісу сазы]], [[Батыс Қазақстан мектебі]], [[Алтай әуені]], [[Сыр бойы мақамы]] тағы басқа болып айқындалады. Халқымыздың ән шығармашылығы негізінен [[домбыра]] аспабының сүйемелдеуімен дамыған. [[Тақпақ]]-сазды екпіндегі [[нөсер]] [[терме]], желдірме-толғаулар және кең тынысты созып айтатын көтеріңкі әндер көбіне халықтық әндерге тән. [[Қазақстан|Қазақстанның]] кәсіпқой композиторларының әндеріне өмірдегі сан-алуан тақырып арқау болған. Отандық ән жанрының дамуына [[Абай]], [[Ақан сері]], [[Мұхит]], [[Біржан]], [[Балуан | + | '''Ән''' — ең кең таралған музыкалық [[шығармалар]] [[жанр|жанры]], [[музыка]] және [[поэзия]] өнерлерінің ортақ туындысы. Ән мазмұнына қарай (азаматтық, революциялық, лирикалық, еңбек, [[әзіл]] т.б.), шығу тегіне байланысты (халықтық, авторлық, қалалық, әскери, балаларға арналған, діни т.б.) және орындалуы мен [[Құрылым|құрылымына]] байланысты (жеке дауысты, көп дауысты) болып бөлінеді. Әуендік-интонацация, орындаушылық мәнер-нақышы және шырқау ерекшелігіне сай [[қазақ]] әндері [[Арқа әндері]], [[Жетісу сазы]], [[Батыс Қазақстан мектебі]], [[Алтай әуені]], [[Сыр бойы мақамы]] тағы басқа болып айқындалады. Халқымыздың ән шығармашылығы негізінен [[домбыра]] аспабының сүйемелдеуімен дамыған. [[Тақпақ]]-сазды екпіндегі [[нөсер]] [[терме]], желдірме-толғаулар және кең тынысты созып айтатын көтеріңкі әндер көбіне халықтық әндерге тән. [[Қазақстан|Қазақстанның]] кәсіпқой композиторларының әндеріне өмірдегі сан-алуан тақырып арқау болған. Отандық ән жанрының дамуына [[Абай]], [[Ақан сері]], [[Мұхит]], [[Біржан]], [[Балуан Шолақ]], [[Үкілі Ыбырай]], [[Әзірбаев|К. Әзірбаев]], [[Нартай Бекежанов|Н. Бекежанов]], [[Хамиди|Л. Хамиди]], [[Бақытжан Байқадамов|Б. Байқадамов]], [[Мұхамеджанов|С. Мұхамеджанов]], [[Садық Кәрімбаев|С. Кәрімбаев]], [[Әбілахат Еспаев|Ә. Еспаев]], [[Тілендиев|Н. Тілендиев]], [[Рахмадиев|Е. Рахмадиев]], [[Шәмші Қалдаяқов|Ш. Қалдаяқов]],[[Әсет Бейсеуов| Ә. Бейсеуов]], [[Мыңжасар Маңғытаев|М. Маңғытаев]], [[Теміржан Базарбаев|Т. Базарбаев]],[[Хасанғалиев| Е. Хасанғалиев]] т.б. елеулі үлес қосты.<ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref><ref> Қазақтың этнографиялық категориялар, ұғымдар мен атауларының дәстүрлі жүйесі. Энциклопедия. - Алматы: DPS, 2011. - ISBN 978-601-7026-17-2 </ref> |
== Дереккөздер == | == Дереккөздер == | ||
| Жол нөмірі 7: | Жол нөмірі 7: | ||
{{Суретсіз мақала}} | {{Суретсіз мақала}} | ||
{{Stub: Қазақ мәдениеті}} | {{Stub: Қазақ мәдениеті}} | ||
| − | |||
| − | |||
| − | [[Санат: | + | |
| + | [[Санат:Әндер| ]] | ||
| + | [[Санат:Музыкалық шығармалар]] | ||
| + | [[Санат:Музыкалық форма]] | ||
[[sv:Musikverk]] | [[sv:Musikverk]] | ||
15:42, 2026 ж. наурыздың 17 кезіндегі түзету
Ән — ең кең таралған музыкалық шығармалар жанры, музыка және поэзия өнерлерінің ортақ туындысы. Ән мазмұнына қарай (азаматтық, революциялық, лирикалық, еңбек, әзіл т.б.), шығу тегіне байланысты (халықтық, авторлық, қалалық, әскери, балаларға арналған, діни т.б.) және орындалуы мен құрылымына байланысты (жеке дауысты, көп дауысты) болып бөлінеді. Әуендік-интонацация, орындаушылық мәнер-нақышы және шырқау ерекшелігіне сай қазақ әндері Арқа әндері, Жетісу сазы, Батыс Қазақстан мектебі, Алтай әуені, Сыр бойы мақамы тағы басқа болып айқындалады. Халқымыздың ән шығармашылығы негізінен домбыра аспабының сүйемелдеуімен дамыған. Тақпақ-сазды екпіндегі нөсер терме, желдірме-толғаулар және кең тынысты созып айтатын көтеріңкі әндер көбіне халықтық әндерге тән. Қазақстанның кәсіпқой композиторларының әндеріне өмірдегі сан-алуан тақырып арқау болған. Отандық ән жанрының дамуына Абай, Ақан сері, Мұхит, Біржан, Балуан Шолақ, Үкілі Ыбырай, К. Әзірбаев, Н. Бекежанов, Л. Хамиди, Б. Байқадамов, С. Мұхамеджанов, С. Кәрімбаев, Ә. Еспаев, Н. Тілендиев, Е. Рахмадиев, Ш. Қалдаяқов, Ә. Бейсеуов, М. Маңғытаев, Т. Базарбаев, Е. Хасанғалиев т.б. елеулі үлес қосты.<ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref><ref> Қазақтың этнографиялық категориялар, ұғымдар мен атауларының дәстүрлі жүйесі. Энциклопедия. - Алматы: DPS, 2011. - ISBN 978-601-7026-17-2 </ref>
Дереккөздер
<references/>
Үлгі:Wikify Үлгі:Суретсіз мақала Үлгі:Stub: Қазақ мәдениетіsv:Musikverk