Нұсқалар арасындағы айырмашылық: "Әди Шәріпов"

Қазақ Энциклопедиясы жобасынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
ш (1 түзету)
Жол нөмірі 1: Жол нөмірі 1:
−
[[Сурет:Әди Шәріпов.jpg|thumb|right|200px|]]
+
{{Мемлекеттік қайраткер
−
'''Әди Шәріпов''' ([[19 желтоқсан]] [[1912]], қазіргі [[Шығыс Қазақстан облысы]] [[Жарма ауданы]] [[Мариновка]] ауылы – [[4 қараша]] [[1993]], [[Алматы]] қаласы) – жазушы, [[филология]] ғылымдарының [[доктор]]ы (1973), [[Қазақ КСР-і]]нің еңбек сіңірген мұғалімі (1957).
+
| түс                  = <!-- елбасы | мемлекет басшысы | үкімет басшысы | халықаралық | губернатор | перғауын |
 +
швейцарияның федерация кеңесі | елші | министр | монарх -->
 +
| Қазақша есімі        = Әди Шәріпұлы Шәріпов
 +
| Шынайы есімі        =
 +
| Суреті              = Әди Шәріпов.jpg
 +
| Сурет ені            =
 +
| Атауы                =
 +
| Титулы              = Қазақ КСР Жазушылар одағының төрағасы
 +
| Ту                  =
 +
| Ту2                  =
 +
| Басқара бастады      = 1966
 +
| Басқаруын аяқтады    = 1971
 +
| Ізашары              = [[Ғабит Махмұтұлы Мүсірепов|Ғабит Мүсірепов]]
 +
| Ізбасары            = [[Әнуар Тұрлыбекұлы Әлімжанов|Әнуар Әлімжанов]]
 +
| Президент            =
 +
| Премьер              =
 +
| Титулы_2            =
 +
| Ту_2                =
 +
| Ту2_2                =
 +
| Басқара бастады_2    =
 +
| Басқаруын аяқтады_2  =
 +
| Ізашары_2            =
 +
| Ізбасары_2          =
 +
| Титулы_3            =
 +
| Ту_3                =
 +
| Ту2_3                =
 +
| Басқара бастады_3    =
 +
| Басқаруын аяқтады_3  =
 +
| Ізашары_3            =
 +
| Ізбасары_3          =
 +
| Титулы_4            =
 +
| Ту_4                =
 +
| Ту2_4                =
 +
| Басқара бастады_4    =
 +
| Басқаруын аяқтады_4  =
 +
| Ізашары_4            =
 +
| Ізбасары_4          =
 +
| Туған күні          = 19.12.1912
 +
| Туған жері          = [[Әди|Мариновка]] ауылы, Көкпекті болысы, [[Зайсан уезі]], [[Семей облысы (Ресей империясы)|Семей облысы]], [[Ресей империясы]]
 +
| Қайтыс болған күні  = 4.11.1993
 +
| Қайтыс болған жері  = {{Қайтысболғанжері|Алматы|Алматыда}}, [[Қазақстан]]
 +
| Жерленді            =
 +
| Діні                =
 +
| Әкесі                =
 +
| Анасы                =
 +
| Жұбайы              =
 +
| Балалары            =
 +
| Партиясы            =
 +
| Білімі              = [[Қазақ ұлттық педагогикалық университеті|Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университеті]] (1938)
 +
|Ғылыми дәрежесі      = филология ғылымдарының докторы
 +
| Шайқасы              = [[Ұлы Отан соғысы]]
 +
| Мамандығы            =
 +
| Қолтаңбасы          =
 +
| Сайты                =
 +
| Commons              =
 +
| Марапаттары          = {{қатар
 +
| {{Ленин ордені}}
 +
| {{I дәрежелі Отан соғысы ордені}}
 +
| {{Еңбек Қызыл Ту ордені}}
 +
}}
 +
{{қатар
 +
| {{Еңбек Қызыл Ту ордені}}
 +
| {{Қызыл жұлдыз ордені}}
 +
| {{Құрмет Белгісі ордені}}
 +
}}
 +
}}
 +
'''Әди Шәріпұлы Шәріпов''' ([[19 желтоқсан]] [[1912]], қазіргі [[Жарма ауданы]], [[Шығыс Қазақстан облысы]] – [[4 қараша]] [[1993]], [[Алматы]]) — кеңестік жазушы, [[филология]] ғылымдарының [[доктор]]ы (1973), [[Қазақ КСР]]-нің еңбек сіңірген мұғалімі (1957).
  
−
==Қысқаша өмірбаяны:==
+
==Қысқаша өмірбаяны==
−
* 1938 жылы - [[ҚазПИ]]-ді (қазіргі [[ҚазҰПУ]]) бітірген.
+
[[Найман]] тайпасының [[Матай (ру бірлестігі)|Матай]] руының Қаптағай бөлімінің Қарауылжасақ елінен шыққан.
 +
 
 +
* 1938 жылы - [[Қазақ ұлттық педагогикалық университеті|ҚазПИ]]-ді (қазіргі [[Қазақ ұлттық педагогикалық университеті|ҚазҰПУ]]) бітірген.
 
* 1938–1940 жылдары - [[Алматы облысы]] мектептерінде мұғалім болды.
 
* 1938–1940 жылдары - [[Алматы облысы]] мектептерінде мұғалім болды.
 
* [[Ұлы Отан соғысы]]на қатысып, [[партизан]] отрядын басқарған. Партизандардың ерлік күресін өз шығармаларына арқау етті.  
 
* [[Ұлы Отан соғысы]]на қатысып, [[партизан]] отрядын басқарған. Партизандардың ерлік күресін өз шығармаларына арқау етті.  
Жол нөмірі 9: Жол нөмірі 77:
 
* 1958–1963 жылдары - oқу министрі;
 
* 1958–1963 жылдары - oқу министрі;
 
* 1963–1966 жылдары - Қазақ КСР-і Министрлер Кеңесі төрағасының орынбасары және Сыртқы істер министрі;
 
* 1963–1966 жылдары - Қазақ КСР-і Министрлер Кеңесі төрағасының орынбасары және Сыртқы істер министрі;
−
* 1966–1971 жылдары - [[Қазақстан жазушылар одағы]] басқармасының 1-хатшысы және [[КСРО жазушылар одағы]]ның хатшысы;
+
* 1966–1971 жылдары - Қазақ КСР жазушылар одағы басқармасының 1-хатшысы және [[КСРО Жазушылар одағы]]ның хатшысы;
 
* 1971–1979 жылдары - [[Қазақстан ғылым академиясы]]ның [[Әдебиет және өнер институты]]нда аға ғылыми қызметкер;
 
* 1971–1979 жылдары - [[Қазақстан ғылым академиясы]]ның [[Әдебиет және өнер институты]]нда аға ғылыми қызметкер;
 
* 1979–1993 жылдары - институт директоры қызметтерін атқарған.
 
* 1979–1993 жылдары - институт директоры қызметтерін атқарған.
  
 
== Шығармашылығы ==
 
== Шығармашылығы ==
−
"Партизан қызы","Тон","Қапастағы жұлдыздар" атты шығармалардың,"Сахар қызы","Дос сыры" романдарының авторы."Ж.Саиннің өмірі мен творчествосы","Қазіргі дәуір мен жаңашылдық" т.б. монографиялары, әдебиеттану мен педагогика салаларына қатысты көптеген еңбектері жарық көрді.  
+
"Партизан қызы","Тон","Қапастағы жұлдыздар" атты шығармалардың,"Сахар қызы","Дос сыры" романдарының авторы."Ж. Саиннің өмірі мен творчествосы","Қазіргі дәуір мен жаңашылдық" т.б. монографиялары, әдебиеттану мен педагогика салаларына қатысты көптеген еңбектері жарық көрді.  
−
= Қоғамдық қызметі ==
+
== Қоғамдық қызметі ==
 +
 
 +
5–6-сайлауында [[Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі]]нің және 7-сайлауында [[КСРО Жоғарғы кеңесі]]нің депутаты.
  
−
5–6-сайлауында [[Қазақ КСР-і]] Жоғарғы Кеңесінің және 7-сайлауында [[КСРО]] Жоғарғы Кеңесінің депутаты.
 
 
== Марапаттары ==
 
== Марапаттары ==
−
* ''[[Ленин]] ордені
+
Шәріповтің марапаттары қатарында:<ref>Қазақстан ұлттық энциклопедиясы</ref>
−
 
+
* [[Ленин ордені]]
−
* 1-дәрежелі [[Отан соғысы]] ордені
+
* 1-дәрежелі [[Отан соғысы ордені]]
−
 
+
* 2 рет [[Еңбек Қызыл Ту ордені]]
−
* 2 рет [[Еңбек Қызыл Ту]] ордені
+
* [[Қызыл жұлдыз ордені]]
−
 
+
* [[Құрмет Белгісі ордені]] болды.
−
* [[Қызыл Жұлдыз]] ордені
+
−
 
+
−
* «Құрмет Белгісі»'' орденімен марапатталған.<ref>Қазақстан ұлттық энциклопедиясы</ref>
+
−
 
+
−
==Дереккөздер==
+
−
<references/>
+
  
 +
== Дереккөздер ==
 +
{{дереккөздер}}
 +
{{DEFAULTSORT:Шәріпов, Әди]]
 
[[Санат:19 желтоқсанда туғандар]]
 
[[Санат:19 желтоқсанда туғандар]]
−
[[Санат:1912 жылы туғандар]]
 
−
[[Санат:Жарма ауданында туғандар]]
 
 
[[Санат:4 қарашада қайтыс болғандар]]
 
[[Санат:4 қарашада қайтыс болғандар]]
−
[[Санат:1993 жылы қайтыс болғандар]]
 
−
[[Санат:Алматыда қайтыс болғандар]]
 
 
[[Санат:Қазақстан жазушылары]]
 
[[Санат:Қазақстан жазушылары]]
 
[[Санат:Қазақстан филологтары]]
 
[[Санат:Қазақстан филологтары]]
Жол нөмірі 52: Жол нөмірі 114:
 
[[Санат:I дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері]]
 
[[Санат:I дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері]]
 
[[Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері]]
 
[[Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері]]
−
[[Санат:Қызыл жұлдыз орденінің иегерлері]]
+
[[Санат:Қызыл Жұлдыз орденінің иегерлері]]
 
[[Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері]]
 
[[Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері]]
 +
[[Санат:Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген мұғалімідері]]

19:11, 2026 ж. сәуірдің 20 кезіндегі түзету

Үлгі:Мемлекеттік қайраткер Әди Шәріпұлы Шәріпов (19 желтоқсан 1912, қазіргі Жарма ауданы, Шығыс Қазақстан облысы – 4 қараша 1993, Алматы) — кеңестік жазушы, филология ғылымдарының докторы (1973), Қазақ КСР-нің еңбек сіңірген мұғалімі (1957).

Қысқаша өмірбаяны

Найман тайпасының Матай руының Қаптағай бөлімінің Қарауылжасақ елінен шыққан.

Шығармашылығы

"Партизан қызы","Тон","Қапастағы жұлдыздар" атты шығармалардың,"Сахар қызы","Дос сыры" романдарының авторы."Ж. Саиннің өмірі мен творчествосы","Қазіргі дәуір мен жаңашылдық" т.б. монографиялары, әдебиеттану мен педагогика салаларына қатысты көптеген еңбектері жарық көрді.

Қоғамдық қызметі

5–6-сайлауында Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің және 7-сайлауында КСРО Жоғарғы кеңесінің депутаты.

Марапаттары

Шәріповтің марапаттары қатарында:<ref>Қазақстан ұлттық энциклопедиясы</ref>

Дереккөздер

Үлгі:Дереккөздер {{DEFAULTSORT:Шәріпов, Әди]]

«https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=Әди_Шәріпов&oldid=117583» бетінен алынған