Нұсқалар арасындағы айырмашылық: "Дихан-Баба Әбілев"
Қазақ Энциклопедиясы жобасынан алынған мәлімет
ш (1 түзету) |
ш («Кеңсай зиратында жерленгендер» деген санатты қосты (HotCat құралының көмегімен)) |
||
| Жол нөмірі 1: | Жол нөмірі 1: | ||
| − | '''Дихан-Баба Әбілев''' ([[26 желтоқсан]] [[1907 жыл|1907]], [[Павлодар облысы]] [[Баянауыл ауданы]] | + | {{Жазушы |
| + | | Есімі = Дихан-Баба Әбілев | ||
| + | | Шынайы есімі = | ||
| + | | Суреті = | ||
| + | | Ені = | ||
| + | | Суреттің аты = | ||
| + | | Туған кездегі есімі = | ||
| + | | Лақап аты = | ||
| + | | Туған күні = 26.12.1907 | ||
| + | | Туған жері = Мойылдыбұлақ ауылы, [[Баянауыл ауданы]], [[Павлодар облысы]] | ||
| + | | Қайтыс болған күні = 2003 | ||
| + | | Қайтыс болған жері = [[Алматы]] | ||
| + | | Азаматтығы = {{Байрақ|КСРО}}<br />{{Байрақ|Қазақстан}} | ||
| + | | Ұлты = | ||
| + | | Білімі = | ||
| + | | Мансабы = | ||
| + | | Шығармашылық жылдары = | ||
| + | | Бағыты = | ||
| + | | Жанры = | ||
| + | | Шығармалардың тілі = | ||
| + | | Дебюті = | ||
| + | | Марапаттары = {{{!}} style="background:transparent" | ||
| + | {{!}}{{Парасат ордені}}{{!!}}{{II дәрежелі Отан соғысы ордені}}{{!!}} {{Еңбек Қызыл Ту ордені}} | ||
| + | {{!}}} | ||
| + | {{{!}} style="background:transparent" | ||
| + | {{!}}{{Халықтар Достығы ордені}}{{!!}}{{Қызыл жұлдыз ордені}}{{!!}}{{Құрмет Белгісі ордені}} | ||
| + | {{!}}} | ||
| + | {{{!}} style="background:transparent" | ||
| + | {{!}}{{Құрмет Белгісі ордені}} | ||
| + | {{!}}} | ||
| + | | Сыйлықтары = | ||
| + | | Қолтаңбасы = | ||
| + | | Сайты = | ||
| + | | Commons = | ||
| + | }} | ||
| + | '''Дихан-Баба Әбілев''' ([[26 желтоқсан]] [[1907 жыл|1907]], [[Павлодар облысы]] [[Баянауыл ауданы]] Мойылдыбұлақ - [[2003 жыл|2003]], [[Алматы]]) - ақын, Қазақстанның халық жазушысы. | ||
== Білімі == | == Білімі == | ||
| Жол нөмірі 63: | Жол нөмірі 98: | ||
[[Санат:Алматыда жерленгендер]][[Санат:Қазақстан ақындары]] | [[Санат:Алматыда жерленгендер]][[Санат:Қазақстан ақындары]] | ||
[[Санат:Ұлы Отан соғысының қатысушылары]] | [[Санат:Ұлы Отан соғысының қатысушылары]] | ||
| − | [[Санат:Қызыл | + | [[Санат:Қызыл Жұлдыз орденінің иегерлері]] |
[[Санат:I дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері]] | [[Санат:I дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері]] | ||
[[Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері]] | [[Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері]] | ||
| Жол нөмірі 70: | Жол нөмірі 105: | ||
[[Санат:Парасат орденінің иегерлері]] | [[Санат:Парасат орденінің иегерлері]] | ||
[[Санат:Қазақстан халық жазушылары]] | [[Санат:Қазақстан халық жазушылары]] | ||
| + | [[Санат:Кеңсай зиратында жерленгендер]] | ||
00:35, 2025 ж. желтоқсанның 23 кезіндегі түзету
Үлгі:Жазушы Дихан-Баба Әбілев (26 желтоқсан 1907, Павлодар облысы Баянауыл ауданы Мойылдыбұлақ - 2003, Алматы) - ақын, Қазақстанның халық жазушысы.
Білімі
- Семей ауыл шаруашылығы техникумын бітірген.
- Алматыдағы Коммунистік Журналистер институтын (1937) оқыған.
- Қазақ КСР Ғылым академиясының аспирантурасын (1948) тәмамдаған.
Өмірбаяны
- 1927-1934 жылдары халық ағарту, басасөз қызметтерінде болған.
- Баянауыл аудандық "Ленин туы" газеті редактордың орынбасары
- республикалық "Қазақ әдебиеті" газетінің жауапты хатшысы, бас редактордың орынбасары
- 1938-1939 жылдары Қазақстан жазушылар одағының төрағасы
- 1961-1962 жылдары Көркем әдебиет баспасының Бас редакторы.
- 1942 жылдан 1946 жылға дейін Ұлы Отан соғысына қатысқан. Алматы қаласы көшелерінің біріне есімі берілген.
Шығармашылығы
- Тұңғыш өлеңі - "Қызыл әскерге" 1925 жылы Семейдегі "Қазақ тілі" газетінде жарияланған.
- "Шалқыма" (поэма)
- "Бармақ" (поэма, 1937)
- "Қуат" (поэма, 1940)
- "Мұңсыз Мәрия" (поэма, 1940).
- "Москва түбінде" (1942)
- "Майданбек" (Өлең-роман, 1943)
- "Бибінұр" (1949)
- "Жұлдызды жігіт"
- "Дала солдаты" (1945)
- "Тұлға" (1948) өлеңдер жинақтары.
- Соғыстан кейінгі бейбіт заманда ақын Риддер кеншілерінің өмірінен "Алтай жүрегі" атты өлең роман (1955) жазған.
С. Торайғыров өмірінен жазған
- "Ақын арманы" (1964)
- "Арман жолында" (1968)
- "Баянауыл баурайында" (1975) атты прозалық роман-тирлогиясы қалың жұртшылыққа кеңінен мәлім. Кезінде осы аталған сүбелі туындылардың бәрі дерлік орыс тіліне аударылған.
Драматургия жанрында
- "Қарулас достар" (1948)
- "Майра" (1954)
- "Біржан сал мен ақын Сара" туындыларын жазған. Сондай-ақ қазақ тіліне орыс, украин, түрік, армян классиктерінің поэмаларын аударған.
Марапаттары
- Қызыл Жұлдыз ордені
- Еңбек Қызыл Ту ордені
- "Құрмет Белгісі" ордені
- көптеген медальдармен
- Қазақ КСР Жоғарға Кеңесінің Құрмет Грамотасымен марапатталған.
- Қазақстанның халық жазушысы.
Шығармалары
- Таңдамалы өлеңдер. А., ҚМКӘБ, 1958;
- Шығармаларының екі томдығы А., "Жазушы", 1977, 1984
- Махаббат құдіреті. Роман. А., "Жазушы", 1991;
- мелодия весны. Өлеңдер. А., "Жазушы", 1993;
- Өткен күнде белгі бар. Естеліктер. А., "Жазушы", 1997;
- Жолаушы өмір. Өлеңдер. А., "Жазушы", 2001<ref>"Қазақстан жазушылары" анықтамалық, Ан Арыс баспасы, Алматы, 2009,ISBN 978-601-7130-43-5</ref>.
Дереккөздер
Санат:
- 26 желтоқсанда туғандар
- 1907 жылы туғандар
- Баянауыл ауданында туғандар
- 2003 жылы қайтыс болғандар
- Алматыда қайтыс болғандар
- Алматыда жерленгендер
- Қазақстан ақындары
- Ұлы Отан соғысының қатысушылары
- Қызыл Жұлдыз орденінің иегерлері
- I дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері
- Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері
- Халықтар Достығы орденінің иегерлері
- Құрмет Белгісі орденінің иегерлері
- Парасат орденінің иегерлері
- Қазақстан халық жазушылары
- Кеңсай зиратында жерленгендер