Нұсқалар арасындағы айырмашылық: "Үдек"
ш (clean up, replaced: Пайдаланған әдебиет → Дереккөздер using AWB) |
ш (1 түзету) |
||
| (2 қатысушының арадағы 2 түзетуі көрсетілмеген) | |||
| Жол нөмірі 1: | Жол нөмірі 1: | ||
| − | '''Үдек''', Өдек – | + | '''Үдек''', Өдек – [[Маңғыстау облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштерінің мемлекеттік тізімі|Маңғыстау облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері тізімі]]не енген бірнеше құдығы бар тарихи жер. |
| − | + | ||
| − | + | ||
| − | {{ | + | == Атаудың сөзжасамдық сипаты == |
| + | М.Қашқари сөздігінде ''үдек'' «құм арасында кездесетін қатты жер».<ref>{{кітап|авторы= Қашқари М. |бөлімі=|бөлім сілтемесі= |тақырыбы= Түрік сөздігі: Үш томдық. |шынайы атауы= |сілтеме= |уикитека= |жауапты= |басылым= |орны=Алматы|баспасы= Хант|жыл=1998|томы= 3|беттері= |барлық беті=599|сериясы= |isbn= |тиражы= }}</ref> Ал түркі тілдерінде үдек - өзек сөзінің бір варианты ретінде қолданылады.<ref>{{кітап|авторы= Атаниязов С.|бөлімі=|бөлім сілтемесі= |тақырыбы= Туркменистанин топонимик сөзлиги |шынайы атауы= |сілтеме= |уикитека= |жауапты= |басылым= |орны=Ашхабад|баспасы= |жыл=1970|томы= |беттері= |барлық беті=365|сериясы= |isbn= |тиражы= }}</ref> Атаудың мағынасы «сай-салалы жерден қазылған құдық».<ref>{{кітап|авторы= Б.Ә.Көшімова |бөлімі=|бөлім сілтемесі= |тақырыбы= Маңғыстау өңірі жер-су атауларының түсіндірме сөздігі. |шынайы атауы= |сілтеме= |уикитека= |жауапты= |басылым= |орны=Алматы|баспасы="Нұрлы әлем"|жыл=2010|томы= |беттері=|барлық беті=238|сериясы= |isbn= |тиражы= }}</ref> | ||
| − | + | == Орналасқан жері == | |
| + | [[Түпқараған түбегі]]ндегі [[Сарытас]] шығанағының оңтүстігіндегі беткейде орналасқан. [[Жалбарт]] шатқалына қараған сай тұйығын жиектей қазылған. Суы кермек тартады. Аңыз деректері Үдек [[Шыңғыс хан]] шапқыншылығы кезінде [[Маңғыстау облысы|Маңғыстау]]ды билеген түрікменнің ханы Өдектің қонысы дейді. Соның ақиқаттығын айқындайтын ежелгі қорымдық, қорған орындары сақталған. Үдектен Сарытасқа шығатын тіке жол бар. Жолдың шығыс қапталында сай тұйығында бір түп тұт ағашы өскен.<ref>«Қазақстанның қорықтары мен ұлттық бақтары», Алматы, 2006;</ref> | ||
| − | + | == Дереккөздер == | |
| + | {{дереккөздер}} | ||
| − | + | [[Санат:Қазақстан археологиялық ескерткіштері]] | |
| − | + | [[Санат:Маңғыстау облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері]] | |
19:47, 2026 ж. шілденің 12 кезіндегі нұсқасы
Үдек, Өдек – Маңғыстау облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері тізіміне енген бірнеше құдығы бар тарихи жер.
Атаудың сөзжасамдық сипаты
М.Қашқари сөздігінде үдек «құм арасында кездесетін қатты жер».<ref>Үлгі:Кітап</ref> Ал түркі тілдерінде үдек - өзек сөзінің бір варианты ретінде қолданылады.<ref>Үлгі:Кітап</ref> Атаудың мағынасы «сай-салалы жерден қазылған құдық».<ref>Үлгі:Кітап</ref>
Орналасқан жері
Түпқараған түбегіндегі Сарытас шығанағының оңтүстігіндегі беткейде орналасқан. Жалбарт шатқалына қараған сай тұйығын жиектей қазылған. Суы кермек тартады. Аңыз деректері Үдек Шыңғыс хан шапқыншылығы кезінде Маңғыстауды билеген түрікменнің ханы Өдектің қонысы дейді. Соның ақиқаттығын айқындайтын ежелгі қорымдық, қорған орындары сақталған. Үдектен Сарытасқа шығатын тіке жол бар. Жолдың шығыс қапталында сай тұйығында бір түп тұт ағашы өскен.<ref>«Қазақстанның қорықтары мен ұлттық бақтары», Алматы, 2006;</ref>
