Нұсқалар арасындағы айырмашылық: "Қапал батыр"
| Жол нөмірі 2: | Жол нөмірі 2: | ||
|Есімі = Қапал батыр | |Есімі = Қапал батыр | ||
|Шынайы есімі = | |Шынайы есімі = | ||
| − | |Сурет = | + | |Сурет = |
|Сурет ені = | |Сурет ені = | ||
| − | |Сурет атауы = | + | |Сурет атауы = Қапал батырдың [[Өскемен]] қаласы «Қапаларасан» жеріндегі ескерткіші |
|Туған кездегі есімі = | |Туған кездегі есімі = | ||
|Туған күні = 1513 | |Туған күні = 1513 | ||
| − | |Туған жері = қазіргі [[ | + | |Туған жері = қазіргі [[Түркістан облысы]] [[Леңгір]] өңірі |
|Мансабы = [[Есім хан]]ның тұсында өмір сүрген ел билеген ұлыс бегілердің бірі | |Мансабы = [[Есім хан]]ның тұсында өмір сүрген ел билеген ұлыс бегілердің бірі | ||
|Азаматтығы = | |Азаматтығы = | ||
| Жол нөмірі 15: | Жол нөмірі 15: | ||
|Әкесі = | |Әкесі = | ||
|Анасы = | |Анасы = | ||
| − | |Жұбайы = | + | |Жұбайы = Ләйлі Ханым |
|Балалары = | |Балалары = | ||
|Марапаттары = | |Марапаттары = | ||
| Жол нөмірі 22: | Жол нөмірі 22: | ||
|Commons = | |Commons = | ||
}} | }} | ||
| − | '''Қапал батыр''' (1513, қазіргі [[ | + | '''Қапал батыр''' (1513, қазіргі [[Түркістан облысы]] [[Леңгір]] өңірі – 1606, [[Алматы облысы]] [[Ескелді ауданы]] [[Қоңыр (Ескелді ауданы)|Қоңыр]] ауылы) – батыр, би, [[Есім хан]]ның тұсында өмір сүрген ел билеген ұлыс [[би]], [[бек]]терінің бірі. |
| − | [[ | + | [[Дулат]] тайпасының [[Жаныс]] руынан.<ref>{{кітап|авторы= Баспа бас директоры:Әшірбек Көпіш|бөлімі= |бөлім сілтемесі= |тақырыбы= Бәйдібек баба - Алып бәйтерек ұрпақтарының шежіресі. Жаныс|шынайы атауы= |сілтеме= |уикитека= |жауапты= |басылым= |орны= Алматы|баспасы= Издательство Өнер|жыл= 2004|томы= |беттері= |барлық беті= 992|сериясы= |isbn=9965-595-78-Х|тиражы= }}</ref> |
| − | + | [[Жетісу]] мен [[Сыр]] бойындағы ұрыстарда қалмақтарға қарсы шайқасып, Есім ханның түменбасы болған. Ш.[[Уәлиханов]] өзінің “О киргиз-кайсацких могилах (молах) и древностях вообще” деген еңбегінде Қозы Көрпеш бейітінің маңында көптеген молалардың барын айта келе: “К числу их принадлежит могила Капал батыра, давшая названия речки и укреплению” деп көрсеткен. Ал “Материалы для статистики Туркестанского края под редакцией М.С. Саева, Вып. 1, Сиб. 1872” деген кітапта “Род жаныс, отделение капал” деген деректер келтірілген. Міне, осы мәліметтерге сүйенген белгілі тарихшы-ғалым, академик [[Қозыбаев Манаш Қабашұлы|М.Қозыбаев]] “егер руының атын көпшілікке белгілі адамның есімінің құрметіне қойса, сол кейіпкер елдің ірі қайраткері болғаны. Демек, Қапал батыр тарихи тұлға, батыр, бір елге есімін берген ұлы баба, ел атауы аталған” деген тұжырымдама жасаған. | |
| − | + | Қазіргі кезде Қапал батырдың есімімен [[Алматы облысы]]ндағы кент, белгілі шипажай, өзен, [[Тараз]] қаласындағы көше мен канал және [[Жамбыл облысы]]ның Жамбыл ауданындағы ауыл, [[Шымкент]] қаласындағы үлкен даңғыл аталады. [[Алматы]] – [[Өскемен]] автомобильдық жолының “Қапаларасан” [[санаторий]]іне бұрылған жерінде Қапал батырға бюст, Шымкент қаласының ортасында үлкен ескерткіш орнатылған. 2002 ж. Қоңыр ауылындағы зиратының басына үлкен кесене тұрғызылды.<ref>Шежіре, А., 2007.</ref> | |
| − | < | + | |
| − | {{ | + | == Дереккөздер == |
| + | {{дереккөздер}} | ||
{{wikify}} | {{wikify}} | ||
| Жол нөмірі 37: | Жол нөмірі 37: | ||
[[Санат:1513 жылы туғандар]] | [[Санат:1513 жылы туғандар]] | ||
[[Санат:1606 жылы қайтыс болғандар]] | [[Санат:1606 жылы қайтыс болғандар]] | ||
| − | [[Санат: | + | [[Санат:Түркістан облысында туғандар]] |
[[Санат:Қазақ батырлары]] | [[Санат:Қазақ батырлары]] | ||
| + | [[Санат:Қазақ би-шешендері]] | ||
{{stub}} | {{stub}} | ||
11:42, 2024 ж. қыркүйектің 19 кезіндегі түзету
Үлгі:Тұлға Қапал батыр (1513, қазіргі Түркістан облысы Леңгір өңірі – 1606, Алматы облысы Ескелді ауданы Қоңыр ауылы) – батыр, би, Есім ханның тұсында өмір сүрген ел билеген ұлыс би, бектерінің бірі.
Дулат тайпасының Жаныс руынан.<ref>Үлгі:Кітап</ref>
Жетісу мен Сыр бойындағы ұрыстарда қалмақтарға қарсы шайқасып, Есім ханның түменбасы болған. Ш.Уәлиханов өзінің “О киргиз-кайсацких могилах (молах) и древностях вообще” деген еңбегінде Қозы Көрпеш бейітінің маңында көптеген молалардың барын айта келе: “К числу их принадлежит могила Капал батыра, давшая названия речки и укреплению” деп көрсеткен. Ал “Материалы для статистики Туркестанского края под редакцией М.С. Саева, Вып. 1, Сиб. 1872” деген кітапта “Род жаныс, отделение капал” деген деректер келтірілген. Міне, осы мәліметтерге сүйенген белгілі тарихшы-ғалым, академик М.Қозыбаев “егер руының атын көпшілікке белгілі адамның есімінің құрметіне қойса, сол кейіпкер елдің ірі қайраткері болғаны. Демек, Қапал батыр тарихи тұлға, батыр, бір елге есімін берген ұлы баба, ел атауы аталған” деген тұжырымдама жасаған.
Қазіргі кезде Қапал батырдың есімімен Алматы облысындағы кент, белгілі шипажай, өзен, Тараз қаласындағы көше мен канал және Жамбыл облысының Жамбыл ауданындағы ауыл, Шымкент қаласындағы үлкен даңғыл аталады. Алматы – Өскемен автомобильдық жолының “Қапаларасан” санаторийіне бұрылған жерінде Қапал батырға бюст, Шымкент қаласының ортасында үлкен ескерткіш орнатылған. 2002 ж. Қоңыр ауылындағы зиратының басына үлкен кесене тұрғызылды.<ref>Шежіре, А., 2007.</ref>
