Нұсқалар арасындағы айырмашылық: "Сәмеке хан"
ш (1 түзету) |
|||
| (2 қатысушының арадағы 2 түзетуі көрсетілмеген) | |||
| Жол нөмірі 1: | Жол нөмірі 1: | ||
| − | '''Сәмеке хан''' ( | + | '''Сәмеке хан''' ([[1660 жыл]] — [[1734 жыл]]) — [[Орта жүз]] [[Қазақ хандары|ханы]] ([[1719 жыл|1719]]–[[1734 жыл|1734]]). [[Тәуке хан]]ның баласы. [[Ақтабан шұбырынды]] оқиғасынан кейінгі жылдары Орта жүзді биледі. Ордасы [[Түркістан қаласы]]нда болды. |
| − | = | + | {{Мемлекеттік қайраткер|Есімі=Сәмеке хан|Шынайы есімі=Шахмұхаммед хан|Титулы=[[Орта жүз]] ханы|Басқара бастады=1719|Басқаруын аяқтады=1734|Қайтыс болған күні=1734|Туған жері=[[Қазақ хандығы]]|Қайтыс болған жері=[[Орта жүз]]|Династия=[[Төре]]|Діні=[[Ислам]]|Әкесі=[[Тәуке хан]]|Балалары=Сеит хан<br>Есім хан ІІ|Туған күні=1660|Ізашары=[[Қайып хан]]|Ізбасары=[[Әбілмәмбет хан]]}} |
| − | Сәмеке хан [[ | + | |
| − | == | + | == Өмірбаяны == |
| − | + | Сәмеке хан [[найман]]дар мен [[қыпшақтар]]дың кейбір руларына және [[арғын]]дардың бір бөлігіне иелік етті. Ол ішкі саясатта орта жүзді біріктіруге күш салды. Сыртқы саясатта [[жоңғарлар]] мен [[Орта Азия]] хандықтарының басқыншылық әрекеттеріне қарулық қарсылық көрсетумен белгілі болды. Сәмеке хан [[Әбілқайыр хан]]мен күш біріктіріп, қазақ жерін қалмақтардан босату мақсатында [[1723 жыл|1723]] және [[1726 жыл]]дары [[Еділ]] бойындағы Кіші қалмақ ордасына 2 дүркін жорық жасады. Сыртқы және ішкі жаулармен күресте күшті көршісі [[Ресей]]ге арқа сүйеуге тырысты. [[1731 жыл]]дың [[15 желтоқсан]]ында А.Тевкелевпен бірге Ресеймен арадағы қатынасқа байланысты келіссөз жүргізді. Сәмеке хан жоңғар шапқыншылығына қарсы күресте қазақ халқының рухын көтеріп, болашаққа деген сенімін оятқан, әскери біліктірілігімен танылған тұлға ретінде тарихта қалды.<ref>Айбын энциклопедиясы, Алматы, 2011</ref> | |
| − | == | + | == Дереккөздер == |
| − | + | {{дереккөздер}} | |
| − | + | {{Қазақ хандары}} | |
| − | + | ||
| − | + | ||
{{Суретсіз мақала}} | {{Суретсіз мақала}} | ||
| + | |||
[[Санат:1738 жылы қайтыс болғандар]] | [[Санат:1738 жылы қайтыс болғандар]] | ||
[[Санат:Орта жүз хандары]] | [[Санат:Орта жүз хандары]] | ||
| + | [[Санат:Төрелер]] | ||
19:05, 2026 ж. маусымның 25 кезіндегі нұсқасы
Сәмеке хан (1660 жыл — 1734 жыл) — Орта жүз ханы (1719–1734). Тәуке ханның баласы. Ақтабан шұбырынды оқиғасынан кейінгі жылдары Орта жүзді биледі. Ордасы Түркістан қаласында болды.
Өмірбаяны
Сәмеке хан наймандар мен қыпшақтардың кейбір руларына және арғындардың бір бөлігіне иелік етті. Ол ішкі саясатта орта жүзді біріктіруге күш салды. Сыртқы саясатта жоңғарлар мен Орта Азия хандықтарының басқыншылық әрекеттеріне қарулық қарсылық көрсетумен белгілі болды. Сәмеке хан Әбілқайыр ханмен күш біріктіріп, қазақ жерін қалмақтардан босату мақсатында 1723 және 1726 жылдары Еділ бойындағы Кіші қалмақ ордасына 2 дүркін жорық жасады. Сыртқы және ішкі жаулармен күресте күшті көршісі Ресейге арқа сүйеуге тырысты. 1731 жылдың 15 желтоқсанында А.Тевкелевпен бірге Ресеймен арадағы қатынасқа байланысты келіссөз жүргізді. Сәмеке хан жоңғар шапқыншылығына қарсы күресте қазақ халқының рухын көтеріп, болашаққа деген сенімін оятқан, әскери біліктірілігімен танылған тұлға ретінде тарихта қалды.<ref>Айбын энциклопедиясы, Алматы, 2011</ref>
