Шабран
Шабран (Үлгі:Lang-az) — Әзербайжанндағы қала, Шабран ауданының орталығы.<ref>Үлгі:Citeweb</ref> Шабран қаласының халқы 25 515 адамды құрайды.<ref>Үлгі:Citeweb</ref>
Географиялық сипаттамасы
Шабран қаласын қамтитын аймақ негізінен таулы. Бұл аймақ құм, саз, газ және мұнай сияқты минералды ресурстарға бай. Сондай-ақ минералды бұлақтар бар. Қала Каспий теңізі жағалауынан 12 шақырым жерде, Бакуден 120 шақырым қашықтықта орналасқан.
Тарихы
Ежелгі дереккөздерге сәйкес, Шабран деген көне атауы ол әзербайжан тілінен аударғанда «түйе өсіруші» дегенді білдіреді. Ежелгі заманда оның тұрғындары түйе өсіріп, сауда жасаған. Шабран басқа қалалар мен ауылдардың тұрғындарын тартатын жәрмеңкелерімен танымал болған. Жәрмеңкелерде адамдар мал, құс, бал, май, ірімшік, кілемдер, жібек, жүн, фурнитура және т.б. сатып алып, сатқан. Сол алыс жылдары керуендер осында қысқа аялдап, тозған, ұзақ сапардан әлсіреген түйелерін қолжетімді бағамен сатып, демалып, содан кейін қиын сапарларын жалғастыратын.<ref>Үлгі:Citeweb</ref>
Бастапқыда V-VII ғасырларда бекініс ретінде құрылған Шабран IX-X ғасырларға қарай Ширваншахтар елінің сауда, мәдени және әкімшілік орталығына айналды. Ежелгі Шабранның орнында билеуші әулеттің отбасылық қабірі табылды. Моңғол жаулап алуларының нәтижесінде қала XIII ғасырда қирады. Тек ғасырдың соңына қарай ғана қирандылардан қайта көтерілді. Қала XV ғасырдың соңына дейін өсіп, гүлденді. Сефевид-Осман соғыстары, одан кейінгі жер сілкінісі бір кездері керемет болған қаланы қиратты.
2010 жылға дейін қала Дивичи деп аталды. 1961 жылы елді мекенге қала мәртебесі берілді. Ол өзінің тарихи атауын (Шабран) 2010 жылы алды. 2019 жылы «Чыраггала» аймағы мен Шабран қаласы Мемлекеттік тарихи-мәдени қорық болып жарияланды.<ref>Үлгі:Citeweb</ref>
Экономикасы және инфрақұрылымы
Қазіргі Шабран қаласының аумағында бірнеше кәсіпорын жұмыс істейді, соның ішінде аудан шекарасынан тыс жерлерде өз өнімдерімен танымал кілем фабрикасы, сүт зауыты және қиыршық тас зауыты бар. Қала арқылы Баку-Ростов-на-Дону тас жолы және Баку-Мәскеу теміржол желісі өтеді.
