Нұсқалар арасындағы айырмашылық: "Хан Тәңірі шыңы"
Қазақ Энциклопедиясы жобасынан алынған мәлімет
ш (1 түзету) |
|||
| Жол нөмірі 1: | Жол нөмірі 1: | ||
{{Тау | {{Тау | ||
|Түрі = Тау шыңы | |Түрі = Тау шыңы | ||
| − | |Атауы = | + | |Атауы = Хан Тәңірі шыңы |
|Шынайы атауы = | |Шынайы атауы = | ||
| − | |Сурет | + | |Сурет = Peak_of_Khan_Tengri_at_sunset.jpg |
|Сурет өлшемі = | |Сурет өлшемі = | ||
| − | |Сурет атауы = | + | |Сурет атауы = Күн батардағы Хан Тәңірінің көрінісі |
| − | |lat_dir =N |lat_deg =42 |lat_min = 12|lat_sec =41 | + | |lat_dir=N |lat_deg=42 |lat_min=12 |lat_sec=41 |
| − | |lon_dir =E |lon_deg =80 |lon_min =10|lon_sec =30 | + | |lon_dir=E |lon_deg=80 |lon_min=10 |lon_sec=30 |
|region = | |region = | ||
|CoordScale = | |CoordScale = | ||
| − | |Орналасуы = {{ | + | |Орналасуы = {{байрақ|Қазақстан}}<br>{{байрақ|Қырғызстан}}<br>{{байрақ|Қытай}} |
| − | |Пайда болған кезеңі | + | |Пайда болған кезеңі = |
|Аумағы = | |Аумағы = | ||
|Ұзындығы = | |Ұзындығы = | ||
| Жол нөмірі 18: | Жол нөмірі 18: | ||
|Биіктігі = 6995 | |Биіктігі = 6995 | ||
|Карта = | |Карта = | ||
| − | |Позициялық карта 1 | + | |Позициялық карта 1 = Қазақстан |
|ПозКарта 1 ені = | |ПозКарта 1 ені = | ||
| − | |crosses180 | + | |crosses180 = |
| − | |Позициялық карта 2 | + | |Позициялық карта 2 = Қытай |
|ПозКарта 2 ені = | |ПозКарта 2 ені = | ||
| − | |Ортаққордағы санаты | + | |Ортаққордағы санаты = |
}} | }} | ||
| − | + | '''Хан Тәңірі''' — Шығыс [[Тәңір тауы]]ндағы шың, [[Қазақстан]] мен ([[Алматы облысы|Алматы облысына]] таудың солтүстік-батыс бөлігі, [[Райымбек ауданы|Райымбек ауданына]] қарайды) [[Қырғызстан]] және [[Қытай]] шекарасында. Солтүстік жер шарындағы ең биік нүкте. Жергілікті қазақ пен қырғыздар бұл тауды кешке күн батарда қызарып кететін өңіне қарап "Қантау", "қантоо" деп те атаған. | |
| − | '''Хан Тәңірі''' | + | |
== Геологиясы, жер бедері == | == Геологиясы, жер бедері == | ||
[[File:Stamp of Kazakhstan 344.jpg|left|thumb|200px|Қазақстан пошталық маркасы, Хан Тәңірі солтүстігінен, 2001]] | [[File:Stamp of Kazakhstan 344.jpg|left|thumb|200px|Қазақстан пошталық маркасы, Хан Тәңірі солтүстігінен, 2001]] | ||
[[File:Stamp of Kyrgyzstan 234a.jpg|200px|left|thumb|Қырғызстан пошталық маркасы, Хан Тәңірі оңтүстігінен, 2000]] | [[File:Stamp of Kyrgyzstan 234a.jpg|200px|left|thumb|Қырғызстан пошталық маркасы, Хан Тәңірі оңтүстігінен, 2000]] | ||
| − | Негізінен мәрмәрленген әк тастан түзілген. Теңіз деңгейінен 6995м (мұз жамылғысын қоса есептегенде 7010м) биіктікте орналасқан. Хан Тәңірі – | + | Негізінен мәрмәрленген әк тастан түзілген. Теңіз деңгейінен 6995м (мұз жамылғысын қоса есептегенде 7010м) биіктікте орналасқан. Хан Тәңірі – Тәңір тауының ең ірі мұздану орталығы, мұздықтарының жалпы ауданы 2500 км<sup>2</sup>. Шыңға Оңтүстік және Солтүстік Иныльчек мұздықтары арқалы көтерілуге болады. Хан Тәңірін бірінші рет ғылыми түрде сипаттап жазғандар И. Семенов пен [[Петр Петрович Семенов-Тян-Шанский|Семенов Тянь]]-Шанскийлер. Шыңға оннан аса маршруттар жасалып, бір маусымда 2000-ға дейін альпинистер мен тау туристерін қабылдайтын халықаралық Хан Тәңірі альпинистік лагері жұмыс істейді.<ref>Жетісу энциклопедия. - Алматы: «Арыс» баспасы, 2004 жыл. — 712 бет + 48 бет түрлі түсті суретті жапсырма. ISBN 9965-17-134-3</ref> |
== Дереккөздер == | == Дереккөздер == | ||
| Жол нөмірі 37: | Жол нөмірі 36: | ||
[[Санат:Қазақстан шыңдары]] | [[Санат:Қазақстан шыңдары]] | ||
| − | [[Санат:Қырғызстан | + | [[Санат:Қырғызстан шыңдары]] |
| − | [[Санат:Қытай | + | [[Санат:Қытай шыңдары]] |
| − | [[Санат: | + | [[Санат:Тәңір тауы]] |
21:26, 2025 ж. қазанның 28 кезіндегі түзету
Үлгі:Тау Хан Тәңірі — Шығыс Тәңір тауындағы шың, Қазақстан мен (Алматы облысына таудың солтүстік-батыс бөлігі, Райымбек ауданына қарайды) Қырғызстан және Қытай шекарасында. Солтүстік жер шарындағы ең биік нүкте. Жергілікті қазақ пен қырғыздар бұл тауды кешке күн батарда қызарып кететін өңіне қарап "Қантау", "қантоо" деп те атаған.
Геологиясы, жер бедері
Сурет:Stamp of Kazakhstan 344.jpg
Қазақстан пошталық маркасы, Хан Тәңірі солтүстігінен, 2001
Сурет:Stamp of Kyrgyzstan 234a.jpg
Қырғызстан пошталық маркасы, Хан Тәңірі оңтүстігінен, 2000
Негізінен мәрмәрленген әк тастан түзілген. Теңіз деңгейінен 6995м (мұз жамылғысын қоса есептегенде 7010м) биіктікте орналасқан. Хан Тәңірі – Тәңір тауының ең ірі мұздану орталығы, мұздықтарының жалпы ауданы 2500 км2. Шыңға Оңтүстік және Солтүстік Иныльчек мұздықтары арқалы көтерілуге болады. Хан Тәңірін бірінші рет ғылыми түрде сипаттап жазғандар И. Семенов пен Семенов Тянь-Шанскийлер. Шыңға оннан аса маршруттар жасалып, бір маусымда 2000-ға дейін альпинистер мен тау туристерін қабылдайтын халықаралық Хан Тәңірі альпинистік лагері жұмыс істейді.<ref>Жетісу энциклопедия. - Алматы: «Арыс» баспасы, 2004 жыл. — 712 бет + 48 бет түрлі түсті суретті жапсырма. ISBN 9965-17-134-3</ref>
