Нұсқалар арасындағы айырмашылық: "Тахир хан"
ш (1 түзету) |
ш (1 түзету) |
||
| (басқа бір қатысуышының арадағы бір түзетуі көрсетілмеген) | |||
| Жол нөмірі 1: | Жол нөмірі 1: | ||
{{Мемлекеттік қайраткер | {{Мемлекеттік қайраткер | ||
| түс = Қазақ ханы | | түс = Қазақ ханы | ||
| − | | Қазақша есімі = | + | | Қазақша есімі = Тахир хан |
| Шынайы есімі = | | Шынайы есімі = | ||
| Суреті = | | Суреті = | ||
| Сурет ені = | | Сурет ені = | ||
| Атауы = | | Атауы = | ||
| − | | Титулы = [[Қазақ хандығы]]ның 6- | + | | Титулы = [[Қазақ хандығы]]ның 6-ханы |
| − | | Ту = Kazakh Khanate.svg | + | | Ту = Flag of the Kazakh Khanate.svg |
| Ту2 = | | Ту2 = | ||
| Басқара бастады = [[1523 жыл|1523]] | | Басқара бастады = [[1523 жыл|1523]] | ||
| Басқаруын аяқтады = [[1533 жыл|1533]] | | Басқаруын аяқтады = [[1533 жыл|1533]] | ||
| − | | Ізашары = [[ | + | | Ізашары = [[Мамаш хан]] |
| − | | Ізбасары = [[ | + | | Ізбасары = [[Бауыш хан]] |
| Титулы_2 = | | Титулы_2 = | ||
| Ту_2 = | | Ту_2 = | ||
| Жол нөмірі 37: | Жол нөмірі 37: | ||
| Ізашары_4 = | | Ізашары_4 = | ||
| Ізбасары_4 = | | Ізбасары_4 = | ||
| − | | Туған күні = | + | | Туған күні = 1486 |
| + | [[Қазақ хандығы]] | ||
| Туған жері = | | Туған жері = | ||
| Қайтыс болған күні = 1533 | | Қайтыс болған күні = 1533 | ||
| Жол нөмірі 56: | Жол нөмірі 57: | ||
'''Тайыр хан''' — ([[1523 жыл|1523]]—[[1533 жыл|1533]]) билік құрған [[Қазақ хандығы|Қазақ Ордасы]]ның билеушісі. | '''Тайыр хан''' — ([[1523 жыл|1523]]—[[1533 жыл|1533]]) билік құрған [[Қазақ хандығы|Қазақ Ордасы]]ның билеушісі. | ||
| − | + | Тайыр хан ел билеуге қабілеті төмен, әскери-саяси және елшілік істерге олақ адам еді. Ол феодалдық қырқыстарды тия алмады, көрші елдердің көпшілігімен: [[Шайбани әулеті]]мен, [[Ноғай Ордасы]]мен және [[Моғолстан]] хандарымен де жауласты. Бұл соғыстарда қазақтар жеңіліп, Қазақ хандығы оңтүстіктегі және солтүстік-батыстағы жерінің біраз бөлігінен айырылып, оның ықпалы тек [[Жетісу]]да ғана сақталып қалды. Тахир хан Жетісуға қашып барып [[Моғолстан]] ханына қарсы қырғыздармен одақ жасасты. [[1527 жыл]]дан кейін ол көбінесе қырғыздарды биледі, ойрат-жоңғарлардың Жетісуға жасаған шабуылына қарсы күресті. Мемлекеттік билік құлдырап, мемлекеттің шекара аумағы қысқара түсті. | |
| − | + | Тайыр ханның өлімінен кейін оның інісі Бұйдаш (1533-1534 жж.) қазақ-қырғыз бірлестігінің басшысы болды. | |
== Дереккөздер == | == Дереккөздер == | ||
| Жол нөмірі 75: | Жол нөмірі 76: | ||
[[Санат:Шыңғыс ханның ұрпақтары]] | [[Санат:Шыңғыс ханның ұрпақтары]] | ||
[[Санат:Туған жылы белгісіздер]] | [[Санат:Туған жылы белгісіздер]] | ||
| + | [[Санат:Төрелер]] | ||
19:05, 2026 ж. маусымның 25 кезіндегі нұсқасы
Үлгі:Мемлекеттік қайраткер Тайыр хан — (1523—1533) билік құрған Қазақ Ордасының билеушісі.
Тайыр хан ел билеуге қабілеті төмен, әскери-саяси және елшілік істерге олақ адам еді. Ол феодалдық қырқыстарды тия алмады, көрші елдердің көпшілігімен: Шайбани әулетімен, Ноғай Ордасымен және Моғолстан хандарымен де жауласты. Бұл соғыстарда қазақтар жеңіліп, Қазақ хандығы оңтүстіктегі және солтүстік-батыстағы жерінің біраз бөлігінен айырылып, оның ықпалы тек Жетісуда ғана сақталып қалды. Тахир хан Жетісуға қашып барып Моғолстан ханына қарсы қырғыздармен одақ жасасты. 1527 жылдан кейін ол көбінесе қырғыздарды биледі, ойрат-жоңғарлардың Жетісуға жасаған шабуылына қарсы күресті. Мемлекеттік билік құлдырап, мемлекеттің шекара аумағы қысқара түсті.
Тайыр ханның өлімінен кейін оның інісі Бұйдаш (1533-1534 жж.) қазақ-қырғыз бірлестігінің басшысы болды.
