Нұсқалар арасындағы айырмашылық: "Есбай Балұстаұлы"

Қазақ Энциклопедиясы жобасынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
(Cat-a-lot: Аласталуда... Санат:Өнер)
 
Жол нөмірі 1: Жол нөмірі 1:
'''Есбай Балұстаұлы'''- Тазбала (1842, [[Атырау облысы]] [[Қызылқоға ауданы]] Сарыкөл көлінің маңы, — 1910, сонда) — күйші, композитор.<ref>«Маңғыстау» энциклопедиясына, Компьютерлік-баспа орталығы, 2007</ref> Әкесі [[Балұста]] он саусағынан өнер тамған зергер, дәулескер [[домбыра]]шы болған. 11 жасында әке-шешесінен жетім қалған Есбайды атасы Ерназар қолына алады. Баланың ерекше дарыны мен талабын байқаған атасы батасын беріп, ел аралап күй тартуға рұқсат етеді. Халық арасына “Тазбала” деген есімімен белгілі болған Есбай [[Еділ — Жайық]], [[Ойыл]], [[Жем]], [[Сағыз]] бойын, [[Маңғыстау]] мен [[Үстірт]] алабын, [[Орынбор]], [[Саратов]], [[Самара]],<ref>«Батыс Қазақстан облысы» энциклопедиясы, Алматы, 2002;</ref> [[Астрахан]] қалаларын аралап күй тартып, көптің алғысына бөленген. Белгілі күйші [[Абыл Тарақұлы]] Есбайға ерекше ықпал еткен. Абылды ол өзіне ұстаз тұтқан. Есбайдың [[“Өтті-кетті”]], [[“Жалды қара”]], [["Терісқақпай”]] күйлері эпикалық серпін, филос. толғанысқа толы болса, [[“Балықшы кемпір”]], [[“Шажда қыз”]] — өз замандастарының бейнесінен, ал [[“Бөгелек”]], [[“Сарыалқа”]] күйлері табиғат көріністерінен сыр шертеді. Есбайдың күйшілігін [[А.В. Затаевич]] аса жоғары бағалаған. Есбай күйлерін біздің заманға жеткізген маңғыстаулық домбырашылар [[Назар]], [[Арал]], [[Сәулебай]], [[Қисық]], [[Кәуен]] (Жұмағали) және кейінгі [[Л.Мұхитов]], [[М.Өскенбаев]], [[С.Қазтуғанов]], [[Ш.Ибрагимов]], [[Б.Атанқұлов]], [[С.Жалмышев]], [[Қ.Шыртанов]], т.б.  
+
'''Есбай Балұстаұлы''', Тазбала ([[1842]], [[Атырау облысы]] [[Қызылқоға ауданы]] Сарыкөл көлінің маңы, — [[1910]], сонда) — [[күйші]], композитор.<ref>«Маңғыстау» энциклопедиясына, Компьютерлік-баспа орталығы, 2007</ref>  
==Сілтемелер==
+
 
Қазақ энциклопедиясы III том 12 тарау
+
Әкесі Балұста он саусағынан өнер тамған зергер, дәулескер домбырашы болған. [[Байұлы]] тайпасының [[Есентемір]] руынан шыққан.<ref>{{Cite web|url=http://qamba.codeo.kz/site/book/online/tbilaluly-ysuiinuly-esentemir-baiuly/content/toc.ncx/|title=Кітап - Т.Біләлұлы, Ы.Сүйінұлы. Есентемір Байұлы|website=qamba.codeo.kz|access-date=2021-04-12}}</ref>
 +
 
 +
11 жасында әке-шешесінен жетім қалған Есбайды атасы Ерназар қолына алады. Баланың ерекше дарыны мен талабын байқаған атасы батасын беріп, ел аралап күй тартуға рұқсат етеді. Халық арасына “Тазбала” деген есімімен белгілі болған Есбай Еділ — Жайық, Ойыл, Жем, Сағыз бойын, Маңғыстау мен [[Үстірт]] алабын, [[Орынбор]], [[Саратов]], [[Самара]],<ref>«Батыс Қазақстан облысы» энциклопедиясы, Алматы, 2002;</ref> [[Астрахан]] қалаларын аралап күй тартып, көптің алғысына бөленген. Белгілі күйші [[Абыл Тарақұлы]] Есбайға ерекше ықпал еткен. Абылды ол өзіне ұстаз тұтқан.  
 +
 
 +
Есбайдың “Өтті-кетті”, “Жалды қара”, "[[Терісқақпай (Есбайдың күйі)|Терісқақпай]]күйлері эпикалық серпін, филосиялық толғанысқа толы болса, “Балықшы кемпір”, “Шажда қыз” — өз замандастарының бейнесінен, ал “Бөгелек”, “Сарыалқа” күйлері табиғат көріністерінен сыр шертеді.  
 +
 
 +
Есбайдың күйшілігін А.В. [[Александр Викторович Затаевич|Затаевич]] аса жоғары бағалаған. Есбай күйлерін біздің заманға жеткізген маңғыстаулық домбырашылар Назар, [[Арал Тоғаниязұлы|Арал]], Сәулебай, Қисық, Кәуен (Жұмағали) және кейінгі Л. [[Лұқпан Мұхитов|Мұхитов]], М. [[Мұрат Өскенбаев|Өскенбаев]], С. [[Сақтап Қазтуғанов|Қазтуғанов]], Ш. [[Шамғұл Ибрагимов|Ибрагимов]], Б. [[Бекен Атанқұлов|Атанқұлов]], С. [[Сағын Жалмышев|Жалмышев]], [[Ізбасар Шыртанов|І. Шыртанов]], т.б.<ref>Қазақ энциклопедиясы, III том, 12 тарау</ref>
  
 
==Дереккөздер==
 
==Дереккөздер==
 
<references/>
 
<references/>
  
{{wikify}}
 
  
 
{{Суретсіз мақала}}
 
{{Суретсіз мақала}}
  
 
[[Санат:Тұлғалар]]
 
 
[[Санат:1842 жылы туғандар]]
 
[[Санат:1842 жылы туғандар]]
 +
[[Санат:Қызылқоға ауданында туғандар]]
 
[[Санат:1910 жылы қайтыс болғандар]]
 
[[Санат:1910 жылы қайтыс болғандар]]
[[Санат:Әдебиет]]
+
[[Санат:Қызылқоға ауданында қайтыс болғандар]]
 +
[[Санат:Күйшілер]]
 +
[[Санат:Қазақстан сазгерлері]]
  
  
 
{{stub}}
 
{{stub}}

17:21, 2021 ж. сәуірдің 12 кезіндегі түзету

Есбай Балұстаұлы, Тазбала (1842, Атырау облысы Қызылқоға ауданы Сарыкөл көлінің маңы, — 1910, сонда) — күйші, композитор.<ref>«Маңғыстау» энциклопедиясына, Компьютерлік-баспа орталығы, 2007</ref>

Әкесі Балұста он саусағынан өнер тамған зергер, дәулескер домбырашы болған. Байұлы тайпасының Есентемір руынан шыққан.<ref>Үлгі:Cite web</ref>

11 жасында әке-шешесінен жетім қалған Есбайды атасы Ерназар қолына алады. Баланың ерекше дарыны мен талабын байқаған атасы батасын беріп, ел аралап күй тартуға рұқсат етеді. Халық арасына “Тазбала” деген есімімен белгілі болған Есбай Еділ — Жайық, Ойыл, Жем, Сағыз бойын, Маңғыстау мен Үстірт алабын, Орынбор, Саратов, Самара,<ref>«Батыс Қазақстан облысы» энциклопедиясы, Алматы, 2002;</ref> Астрахан қалаларын аралап күй тартып, көптің алғысына бөленген. Белгілі күйші Абыл Тарақұлы Есбайға ерекше ықпал еткен. Абылды ол өзіне ұстаз тұтқан.

Есбайдың “Өтті-кетті”, “Жалды қара”, "Терісқақпай” күйлері эпикалық серпін, филосиялық толғанысқа толы болса, “Балықшы кемпір”, “Шажда қыз” — өз замандастарының бейнесінен, ал “Бөгелек”, “Сарыалқа” күйлері табиғат көріністерінен сыр шертеді.

Есбайдың күйшілігін А.В. Затаевич аса жоғары бағалаған. Есбай күйлерін біздің заманға жеткізген маңғыстаулық домбырашылар Назар, Арал, Сәулебай, Қисық, Кәуен (Жұмағали) және кейінгі Л. Мұхитов, М. Өскенбаев, С. Қазтуғанов, Ш. Ибрагимов, Б. Атанқұлов, С. Жалмышев, І. Шыртанов, т.б.<ref>Қазақ энциклопедиясы, III том, 12 тарау</ref>

Дереккөздер

<references/>


Үлгі:Суретсіз мақалаҮлгі:Stub