https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D3%98%D0%BB-%D0%93%D0%B0%D0%B9%D0%B1%D0%B0 2026-04-18T12:07:12Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D3%98%D0%BB-%D0%93%D0%B0%D0%B9%D0%B1%D0%B0&diff=77575&oldid=prev 2025-04-25T19:14:50Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:14, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D3%98%D0%BB-%D0%93%D0%B0%D0%B9%D0%B1%D0%B0&diff=77574&oldid=prev 2014-05-05T08:49:28Z

<p>clean up, replaced: Пайдаланған әдебиет → Дереккөздер using <a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)">AWB</a></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''әл-ГАИБА''' («''ғайып болу''», «''көзге<br /> көрінбей өмір сүру''») - имамның «жасырын ахуалын» білдіретін шиит дог-<br /> матикасының атауы. [[Имам]]ның «ғайып<br /> болуы» және оның қайта оралуы туралы<br /> түсінік Әлгі әулетін жақтаушылардың<br /> арасында тарады. [[Абдаллаһ Саба]]ның<br /> жолын қуушылар, яғни сабаиттер Әлидің<br /> өлімін жоққа шығарыл, оның «қайта оралар» сәтін күттірді. «Жасырын күйдегі»<br /> имам туралы ілім кайсандықтар арасында<br /> тарады. Олар өз имамдарының өлгеніне<br /> сенбеді. Ол [[Мәһди]] ретінде қайтып оралып, әлемге әділдік орнықтыру үшін<br /> бір жерде тығылып жатыр деп есептеді.<br /> Кейінірек имамның «жасырын ахуалы»<br /> туралы ілімді шииттік жолын қуушы басқа<br /> да қауымдар қабылдады, 873 - 74 ж. ең<br /> соңғы 12-имам «ғайып» болғаннан кейін имамның «жасырын ахуалы» туралы<br /> ілім [[шииттер]] арасында өзекті мәнге ие<br /> болып, «жасырынудан шағын» (әл-ғайба<br /> ас-сағира) кезеңі басталды. Имамшылар «ғайып болған» имамды «жасырын»<br /> имам және Мәһди деп жариялады. Имамның «ғайып болып кету» кезеңі күткен<br /> Мәһдидің келуімен, оның [[Пайғамбар]]<br /> ұрпақтарының құқықтарын қалпына<br /> келтірумен, яғни билікті оның заңды несі<br /> Әлиліктерге қайтарумен аяқталуға тиіс.<br /> Шииттердің түсіндіруі бойынша «көзден<br /> таса болу» мен «қайта оралу» аралығындағы кезеңде имам мен қауым аралығындағы байланысты сафилер жүзеге асырды.<br /> Төртінші сафир қайтыс болған 840 жылдан<br /> кейін «шағын жасырыну» кезеңі аяқталып,<br /> бүгінгі күнге дейін ұласып келе жатқан<br /> «үлкен жасырыну» кезеңі басталды. Шииттер қауымының басшылығы рухани<br /> бедел мен жауапкершілікті өз мойындарына алды, олардың кейбіреулері, сондай-<br /> ақ «дәуір әміршісі», «[[құпия]]» имаммен<br /> ғазайып әңгіме-дүкен кұруға ұмтылды,<br /> үміттенді. Имамның «құпия» тіршілігіне<br /> және оның сөзсіз қайта оралатынына деген сенім шиит-имамшыларының ең басты<br /> догмаларының біріне айналды. Олар бұл<br /> түсінікті көзге көрінбейтін имам билігінің<br /> «қасиетті, киелі» сипатымен, [[қауым]]ның<br /> күнделікті тіршілігіне «[[Құдай]]дың» кұдіреттілігімен байланыстырды.&lt;ref&gt;Ислам. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2010 ISBN 9965-26-322-1&lt;/ref&gt;<br /> <br /> ==Дереккөздер==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Тарих]]<br /> [[Санат:Мәдениет]]<br /> <br /> <br /> {{Islam-stub}}</div>

ArystanbekBot