https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D3%98%D0%BB%D0%B5%D0%BC%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D1%8E%D1%82%D0%B0_%D0%B6%D2%AF%D0%B9%D0%B5%D1%81%D1%96 2026-04-19T14:05:17Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D3%98%D0%BB%D0%B5%D0%BC%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D1%8E%D1%82%D0%B0_%D0%B6%D2%AF%D0%B9%D0%B5%D1%81%D1%96&diff=87841&oldid=prev 2025-04-25T19:24:26Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:24, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D3%98%D0%BB%D0%B5%D0%BC%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D1%8E%D1%82%D0%B0_%D0%B6%D2%AF%D0%B9%D0%B5%D1%81%D1%96&diff=87840&oldid=prev 2016-04-11T06:13:53Z

<p>-<a href="/index.php/%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D0%90%D2%9B%D1%88%D0%B0" title="Санат:Ақша">Санат:Ақша</a>; ±<a href="/index.php?title=%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D0%92%D0%B0%D0%BB%D1%8E%D1%82%D0%B0&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Санат:Валюта (мұндай бет жоқ)">Санат:Валюта</a>→<a href="/index.php?title=%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D3%98%D0%BB%D0%B5%D0%BC%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D1%8D%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Санат:Әлемдік экономика (мұндай бет жоқ)">Санат:Әлемдік экономика</a>; ±<a href="/index.php?title=%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D0%AD%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Санат:Экономика (мұндай бет жоқ)">Санат:Экономика</a>→<a href="/index.php/%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%80%D0%BE%D1%8D%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D0%B8%D0%BA%D0%B0" title="Санат:Макроэкономика">Санат:Макроэкономика</a> (<a href="/index.php?title=%D0%A3%D0%9F:HOTCAT&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="УП:HOTCAT (мұндай бет жоқ)">HotCat</a> құралының көмегімен)</p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>[[File:5dollar.jpg|thumb|Alt=A.|[[Доллар]]]]<br /> '''Әлемдік валюта жүйесі''' – [[валюта]]лық қатынастарды ұйымдастырудың және реттеудің мемлекетаралық келісіммен баянды етілген нысаны. <br /> <br /> <br /> Әлемдік валюта жүйесі атқарымының сипаты мен тұрақтылығы оның құрылымдық қағидатының дүниежүзілік [[шаруашылық]]тың құрылымына, [[күш]]тердің орналасуына және жетекші елдердің мүдделеріне сәйкес келуі дәрежесіне байланысты. Осы шарттар өзгергенде Әлемдік валюта жүйесі дүркін - дүркін [[дағдарыс]]қа ұшырап отырады. Әлемдік валюта жүйесі ғалами әлемдік [[шаруашылық]] мақсаттарды көздейді. Олар: [[халықаралық айналым]]ды сенімді [[төлем]]дік және есептесу [[қаражат]]ымен жеткілікті мөлшерде қамтамасыз ету; халықаралық [[валюта]]лық қатынастардың біршама тұрақтылығын және [[валюта]]лық тетіктің әлемдік [[шаруашылық]]тағы өзгерістерге және әлемдік орталықтар [[күш]]терінің ара салмағына икемділікпен бейімделу. Әлемдік валюта жүйесі [[ұлттық валюта]] жүйесімен тығыз байланысты. Әйтсе де [[ұлттық валюта]] жүйесінің Әлемдік валюта жүйесінен міндеттері, атқарым және реттеу қағидаты, жекелеген елдердің [[экономика]]сына және әлемдік [[шаруашылық]]қа ықпал етуі жағынан өзгешеленеді. Бұл байланыс пен айырмашылық олардың элементтерінде көрініс табады. Әлемдік валюта жүйесі алғаш рет 19 ғасырда өздігінен қалыптасып, 1867 жылы [[Париж]] [[конференция]]сында [[мемлекетаралық келісім]]мен [[заң]] жүзінде ресімделді. Онда [[алтын]] әлемдік [[ақша]]ның бірден бір нысаны деп танылды. Ұзаққа созылған [[валюта]]лық аласапыраннан кейін 2 Әлемдік валюта жүйесі 1922 жылы [[Генуэ]] халықаралық [[экономика]] [[конференция]]сында үкіметаралық [[келісім]]мен ресімделді. 2 дүниежүзілік соғыстан кейін [[Бруттен Вуд]] [[келісім]]і негізінде 3 Әлемдік валюта жүйесі құрылды. Бұл келісім [[Бреттен Вуд]]тта өткен [[валюта]]лық [[қаржы]]лық [[конференция]]да (1944 жылы) қабылданды. Онда [[доллар]]дың үстемдігіне негізделген [[доллар]]лық стандарт бекітілді. [[Бреттен Вуд]] [[валюта]]лық жүйесі әлемдік [[сауда]] мен [[өндіріс]]тің дамуына 25 жылдай септігін тигізді. Бұл жүйенің дағдарысы 1960 – 70 жылы басталды. [[Валюта]]лық дағдарыстан шығу жолын ұзақ іздестіру нәтижесінде 1976 – 78 жылдары [[Ямайка]] [[валюталық жүйе]]сі құрылды. 1999 жылы [[Еуропа]] [[экономика]]лық қоғамдастығына [[мүше]] [[ел]]дер аймақтық [[Еуропа]] [[валюталық жүйе]]сін құрды. Ол Әлемдік валюта жүйесі нің құрамдас бөлігі болып табылады.<br /> &lt;ref&gt;«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[[Қазақ энциклопедиясы]]» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, X том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> [[Санат:Әлемдік экономика]]<br /> [[Санат:Макроэкономика]]</div>

Нұрлан Рахымжанов