Moderator: 1 түзету

2026-06-25T14:03:38Z

1 түзету

Rasulbek Adil: Қателер түзетілді

2026-04-05T11:19:40Z

Қателер түзетілді

Жаңа бет

{{Кинематограф
|есімі = Әбілқасым Жақсылықұлы Жаңбырбаев
|шынайы есімі =
|сурет атауы =
|туған кездегі есімі =
|туған күні = 01.01.1927
|туған жері = [[Шығыс Қазақстан облысы]], {{туғанжері|Абай ауданы (Абай облысы)|Абай ауданында (Абай облысы)}}
|қайтыс болған күні = 06.10.2012
|қайтыс болған жері = {{қайтысболғанжері|Семей|Семейде}}
|мамандығы = {{актер|Қазақстан}}, [[режиссер]]
|азаматтығы = {{USSR}}<br />{{байрақ|Қазақ КСР}}<br />{{KAZ}}
|белсенді жылдары =
|бағыты =
|ұжымы =
|марапаттары =
{{{!}}
{{!}}{{Құрмет Белгісі ордені}}
{{!}}}
{{{!}}
{{!}}[[Сурет:SU Medal For Labour Valour ribbon.svg |40px|Қажырлы еңбегі үшін]] {{!}}{{!}}[[Сурет: Reclamining_the_virgin_lands_rib.png|40px|КСРО тың жерлерді игергені үшін]]{{!}}{{!}} [[Сурет:SU Medal Thirty Years of Victory in the Great Patriotic War 1941-1945 ribbon.svg|40px|ҰОС 30 жыл медалі]]{{!}}{{!}} [[Сурет:VeteranLaborRibbon.png|40px|КСРО Еңбек ардагері медалі]]
{{!}}}
|сайты =
}}
'''Әбілқасым Жақсылықұлы Жаңбырбаев''' ([[1 қаңтар]] [[1927 жыл]]ы [[Абай облысы]], [[Абай ауданы (Абай облысы)|Абай ауданы]] - [[6 қазан]], [[2012 жыл]]ы [[Семей]]) – советодағының және қазақстандық театр [[режиссер]]і, [[актер]]. [[Қазақстанның халық әртісі|Қазақ ССРнің Халық артисі]]. Қазақстанның мемлекеттік степендиясының иегері. [[Құрметті азамат|Семей қаласының Құрметті азаматы]]. [[Семей музыкалық драма театры|Абай атындағы Қазақ музыкалық драма театры]]нда еңбек етті.

[[Арғын]] тайпасы [[Қаракесек (Арғын)|Қаракесек]] руы [[Нұрбике-Шаншар болысы|Нұрбике-Шаншар]] руынан шыққан.<ref>{{кітап|авторы= Т.А.Еңсебаев|бөлімі= 1|бөлім сілтемесі= |тақырыбы= |шынайы атауы= Қаракесек шежіресі|сілтеме= |уикитека= |жауапты= |басылым= |орны= Палодар|баспасы= Кереку|жыл= 2010|томы= 1|беттері= |барлық беті= 237|сериясы= |isbn= |тиражы= 9965-08-372-Х}}</ref>
== Өмірбаяны ==
* Өнердегі қадамын көркем-өнерпаздар үйірмесінен бастап, 1942 жылы [[Семей облысы]] музыкалы драма театрына қабылданды. Актер [[Мұхтар Әуезов]] шығармалары бойынша қойылған “Қарагөз”, “Еңлік — Кебек”, “Айман — Шолпан”, “Түнгі сарын” спектакльдеріндегі ''Сырым'', ''Кебек'', ''Арыстан'', ''Сапа'' бейнелерін ерекше шеберлікпен сомдады. [[Ғабит Мүсірепов|Ғ. Мүсіреповтің]] “Ақан сері — Ақтоқтысындағы” Науан, “Қозы Көрпеш—Баян сұлудағы” Қарабай, [[Әбділда Тәжібаев|Ә. Тәжібаевтың]] “Майрасындағы” Дүрбіт, [[Қалтай Мұхамеджанов|Қ. Мұхамеджановтың]] “Бөлтірік бөрік астындағысындағы” Арыстан, Қ. Туғанбаевтың “Қызыл Қатранындағы” Қатран, Қ. Мұхаметхановтың “Комиссар ұабасовындағы” Сабыржан, [[Медеу Сәрсекеев|М. Сәрсекеевтің]] “Шыңғыс хиқаясындағы” Рамазан, Ш. Хұсайыновтың “Алдар көсесіндегі” Алдаркөсе рөлдері де қазақ сахна өнерінің тарихында қалды. Ж. Әбілқасым сондай-ақ, Хлестаков ([[Николай Васильевич Гоголь|Н.В. Гогольдің]] “Ревизорында”), Труффальдино (К.Голдонидің “Екі мырзаға бір қызметшісінде”), Диуана ([[Мұстай Кәрім|М. Кәрімнің]] “Ай тұтылған түнінде”), Агабо (О.Ш. Иоселианидің “Арбаң аман болсынында”), Аршин (У.А. Гаджибековтің “Аршин мал аланында”), т.б. көптеген сахналық тұлғалар жасады. Режиссер ретінде С. Адамбековтің “Аюбайдың ажалы”, А. Шамкеновтің “Адасқан қаз”, Б. Мұқайдың]] “Қош бол, менің ертегім”, т.б. пьесаларды сахнаға шығарды.
* Ол бірнеше кинофилімдерге түсіп, Құдайменде (“Қан мен терде”), Орақбай (“Жаушыда”), Ержан (“Көгілдір тұмарда”), т.б. экрандық бейнелер сомдады. Ж. Әбілқасым — толғаныс пен ішкі көңіл күй арпалыстарына ерекше көңіл бөлетін сахна шебері.

==Марапаттары==
* 1954 жылы [[Қазақстанның еңбек сіңірген әртісі|Қазақ ССРнің Еңбегі сіңген артисі]] құрметті атағы;
* 1970 жылы [[Қазақстанның халық әртісі|Қазақ ССРнің Халық артисі]] құрметті атағы берілді.
* 1997 жылы [[Құрметті азамат|Семей қаласының Құрметті азаматы]] құрметті атағы;
* КСРОның «Құрмет белгісі» Орденімен марапатталған.
* КСРО көптеген медалдарымен марапатталған.
* 2009 жылы елбасының мәдениет саласындағы мемлекеттік степендиясының иегері.<ref>“Қазақстан”: Ұлттық энцклопедия/Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы “Қазақ энциклопедиясы” Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:1 қаңтарда туғандар]]
[[Санат:Қазақстан халық әртістері]]
[[Санат:Еңбек ардагері медалінің иегерлері]]
[[Санат:Шығыс Қазақстан облыстық Абай атындағы Қазақ музыкалық-драма театры әртістері]]
[[Санат:Қазақстан театр режиссёрлері]]
[[Санат:Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Құрмет Грамотасының иегерлері]]
[[Санат:Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген əртістері]]
[[Санат:Семейдің құрметті азаматтары]]

← Ескі түзетулер	14:03, 2026 ж. маусымның 25 кезіндегі түзету
(айырмашылығы жоқ)

Әбілқасым Жақсылықұлы Жаңбырбаев - Түзету тарихы

Moderator: 1 түзету

Rasulbek Adil: Қателер түзетілді