https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D2%AE%D1%81%D1%82%D1%96%D1%80%D1%82_%D0%B0%D1%80%D2%9B%D0%B0%D1%80%D1%8B 2026-09-06T05:07:40Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%AE%D1%81%D1%82%D1%96%D1%80%D1%82_%D0%B0%D1%80%D2%9B%D0%B0%D1%80%D1%8B&diff=114920&oldid=prev 2026-06-26T06:26:07Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:26, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%AE%D1%81%D1%82%D1%96%D1%80%D1%82_%D0%B0%D1%80%D2%9B%D0%B0%D1%80%D1%8B&diff=114919&oldid=prev 2016-03-28T16:09:58Z

<p>Taxobox</p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Taxobox<br /> | name = Үстірт арқары<br /> | status = <br /> | status_system = <br /> | status_ref =<br /> | image = Ovis ammon vignei arkal Pretoria 3bis.jpg<br /> | image_width = 250px<br /> | image_caption = <br /> | regnum = [[Жануарлар]]<br /> | phylum = [[Хордалылар]]<br /> | classis = [[Сүтқоректілер]]<br /> | ordo = [[Жұптұяқтылар]]<br /> | familia = [[Қуысмүйізділер]]<br /> | genus = ''[[Ovis]]''<br /> | species = ''[[муфлон|O. orientalis]]''<br /> | subspecies = ''O. orientalis arkal''<br /> | trinomial = ''Ovis orientalis arkal''<br /> | trinomial_authority = [[Eversmann]], [[1850]]<br /> }}<br /> '''Үстірт арқары''' ({{lang-la|Ovis vignei arkal}}) - [[қуысмүйізділер]] тұқымдасына жататын [[муфлон]]. Денесі ірі, құлжаларының тұрқы 160, саулығында — 140 см, салмағы соған сәйкес 70 және 40 кг-ға дейін жетеді. Құлжаларының мүйізі имектеліп келген және жалы болады. Саулығының да кішкене мүйізі бар. Үстірт арқары негізінен Солтүстік-Батыс [[Түрікменстан]]да кездеседі. [[Қазақстан]]да [[Маңғыстау облысы]]нның жерінде, Үстірттің батыс бөлігіндегі және [[Қапланқыр]] құлама жарларында, [[Шағала]] сор ойдымында таралған. Үстірт арқары үйір-үйірімен (бір үйірінде 70 дарабастай болады) тіршілік етеді. Жыныстық жағынан саулықтары 2,5, құлжалары 4,5 жаста жетіледі. [[Қазан]] — желтоқсан айларында күйге түсіп, наурыз — мамырда саулықтары жалғыз қозы табады. Негізгі қорегі — күйреуік, сораң, жусан және дәнді дақылды шөптер. Қорегін іздеуге көбінесе күндіз шығады. Бір ерекшелігі — Үстірт арқары суды ащы бұлақтардан ішеді, себебі өздерінің организміне қажетті түрлі минералды заттарды осы бұлақ суларынан алады. Арқарлардың негізгі жауы — қасқырлар. Кезінде өте көп ауланған, саны жылдан жылға азайып барады. 1989 — 90 ж. Алматы зоол. паркінде көбейген. 20 ғ-дың 70-жылдары 10 мыңдай болған. Қазір бұлардың 5,5 — 6 мыңдайы ғана қалған. Үстірт қорығында, [[Қарақия-Қарақол]], [[Ақтау-Бозащы]] қорықшасында қорғалады. Қазақстанның [[Қызыл кітап|“Қызыл кітабына”]] енгізілген.<br /> <br /> ==Дереккөздер==<br /> [[Қазақ Энциклопедиясы|&quot;Қазақ Энциклопедиясы&quot;]], 9 том<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> [[Санат:Қуысмүйізділер]]<br /> [[Санат:Қазақстанның Қызыл кітабына енген сүтқоректілер]]<br /> <br /> <br /> {{stub}}</div>

Kmoksy