https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D2%9A%D2%B1%D0%BB%D1%81%D0%B0%D1%80%D1%8BҚұлсары - Түзету тарихы2026-05-09T11:36:28ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D2%B1%D0%BB%D1%81%D0%B0%D1%80%D1%8B&diff=12033&oldid=prevModerator: 1 түзету2025-04-25T17:54:35Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">17:54, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D2%B1%D0%BB%D1%81%D0%B0%D1%80%D1%8B&diff=12032&oldid=prev16:15, 2017 ж. наурыздың 24 кезіндегі Kasymov деген2017-03-24T16:15:36Z<p></p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Елді мекен-Қазақстан<br />
|статусы = қала<br />
|атауы = Құлсары<br />
|сурет =[[Сурет:Kulsary.JPG|300px]]<br />
|әкімшілік күйі = аудан орталығы<br />
|елтаңба = <br />
|ту = <br />
|елтаңба сипаттамасы = <br />
|ту сипаттамасы = <br />
|елтаңба ені = <br />
|ту ені = <br />
|lat_dir =N |lat_deg =46 |lat_min =59 |lat_sec = 00<br />
|lon_dir =E |lon_deg =54 |lon_min =01 |lon_sec = 00<br />
|CoordAddon = type:city(42000)_region:KZ<br />
|CoordScale =<br />
|ел картасы = <br />
|облыс картасы = <br />
|аудан картасы = <br />
|ел картасының өлшемi = 300<br />
|облыс картасының өлшемi = <br />
|аудан картасының өлшемi = <br />
|облысы = Атырау облысы<br />
|кестедегі облыс = Атырау <br />
|ауданы = Жылыой ауданы<br />
|кестедегі аудан = Жылыой <br />
|мекен түрі = қалалық әкімдік<br />
|мекені = Құлсары қалалық әкімдігі<br />
|ішкі бөлінісі = <br />
|әкімі = Шәкір Кекин<br />
|құрылған уақыты = 1939 жыл<br />
|алғашқы дерек = <br />
|бұрынғы атаулары =<br />
|статус алуы = 2001<br />
|жер аумағы = <br />
|климаты = қатаң континенталды<br />
|тұрғыны = 52 777<ref>[http://www.stat.kz/publishing/DocLib4/2010/Демография/03_2010-Б-15-07-К.rar ҚР елді мекендерінің тұрғындар саны]</ref><br />
|санақ жылы = 2010<br />
|тығыздығы = <br />
|шоғырлануы = <br />
|ұлттық құрамы = <br />
|конфессионалдық құрамы = <br />
|этнохороним = құлсарылық<br />
|телефон коды = 71237<br />
|пошта индексі = 060100<ref>[http://www.kazpi.ru/06/2.html Пошта индекстері, Атырау облысы, Жылыой ауданы]</ref><br />
|пошта индекстері = <br />
|ортаққордағы санаты = <br />
|сайты = <br />
|сайт тілі = <br />
}}<br />
'''Құлсары''' — Қазақстандағы қала, [[Атырау облысы]], [[Жылыой ауданы]]ның және [[Құлсары қалалық әкімдігі]]нің орталығы. <br />
<br />
== Географиялық орны ==<br />
Облыс орталығы - [[Атырау]] қаласына дейінгі ара қашықтығы — 220 км. <br />
[[1952 жыл]]дан бері Жылыой ауданының орталығы. Темір жол стансасы, құбырлар жүйесінің торабы. Қамыскөл көлінің оңтүстік-шығыста орналасқан<ref name="source1">«Қазақ энциклопедиясы», VI-том</ref>.<br />
<br />
== Халқы ==<br />
<br />
== Тарихы ==<br />
Іргесі [[1939 жыл]]ы осы өңірден мұнай мен газ өндірілуіне байланысты қаланды. Атауы 19-ғ-дың басында осында өмір сүрген және жерленген, ел арасында беделді, көріпкелдігі де бар Құлсары Адай руынан шыққан. Ата шежіресі бойынша Мұңал – Бәйімбет – Сегізбай – Күшік (Ержігіт) – Айғыр – Тінекей – Құлсары. <br />
<br />
1934-1938 жж. аралығында бұл өңірде мұнай кенін іздестіру басталған, мұнай барлау-бұрғылау экспедициясын белгілі жазушы С. Шәріпов басқарған. [[1938 жыл]]ы Құлсары кеніндегі 10-шы ұңғыдан мұнай атқылаған. 1939 жылы Құлсары мұнай өңдеу басқармасы құрылды, алғашқы құрылыс салынған жерден халық тұратын үйлер салында, кейін №1 қазақ ауылдары ескі Құлсары атанды.<br />
Құлсарыдан Ұлы Отан соғысы кезінде миллиондаған тонна мұнай, оған қоса Құлсары мұнай өндіру цехының қасынан шағын бензин зауыты іске қосылып, тікелей майданға бензин жөнелтіліп отырды (бұл бензин зауыты 1952ж. жабылды)<ref name="source1">«Қазақ энциклопедиясы», VI-том</ref>.<br />
<br />
== Экономикасы ==<br />
Бүгінде Құлсары Теңіз кен орнын игеру орталығы болып отыр. Мұнда ірі кәсіпорындардан Мұнай-газ өндіру басқармасы, Оңтүстік Ембі мұнай барлау экспедициясы, мұнай айдау стансасы жұмыс істейді. Қала арқылы Мақат-Бейнеу темір-жолы, Бейнеу-Доссор-Атырау, Құлсары-Мұнайлы, Құлсары-Прорва автожолдары өтеді<ref name="source1">«Қазақ энциклопедиясы», VI-том</ref>.<br />
<br />
== Дереккөздер ==<br />
{{дереккөздер}}<br />
{{kz-geo-stub}}<br />
{{Жылыой ауданы елді мекендері}}<br />
{{Қазақстан қалалары}}<br />
<br />
[[Санат:Атырау облысы қалалары]]<br />
[[Санат:Жылыой ауданы елді мекендері]]</div>Kasymov