https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D2%9A%D1%8B%D1%80%D1%8B%D0%BC%D2%9B%D2%B1%D0%BB_%D0%B1%D0%B8_%D3%98%D0%BD%D0%B5%D1%82%D2%B1%D0%BB%D1%8BҚырымқұл би Әнетұлы - Түзету тарихы2026-09-07T21:49:12ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D1%8B%D1%80%D1%8B%D0%BC%D2%9B%D2%B1%D0%BB_%D0%B1%D0%B8_%D3%98%D0%BD%D0%B5%D1%82%D2%B1%D0%BB%D1%8B&diff=138514&oldid=prevModerator: 1 түзету2026-07-12T19:10:10Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:10, 2026 ж. шілденің 12 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D1%8B%D1%80%D1%8B%D0%BC%D2%9B%D2%B1%D0%BB_%D0%B1%D0%B8_%D3%98%D0%BD%D0%B5%D1%82%D2%B1%D0%BB%D1%8B&diff=138513&oldid=prev12:35, 2025 ж. шілденің 21 кезіндегі 1nter pares деген2025-07-21T12:35:01Z<p></p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Тұлға<br />
|Есімі = Қырымқұл Әнетұлы<br />
|Шынайы есімі = <br />
|Сурет = <br />
|Сурет ені = <br />
|Сурет атауы = <br />
|Туған кездегі есімі =<br />
|Мансабы = [[би (тұлға)|Би]]<br />
|Азаматтығы =<br />
|Ұлты = [[қазақтар|Қазақ]]<br />
|Қайтыс болған күні =<br />
|Қайтыс болған жері = <br />
|Әкесі = Әнет Текейұлы<br />
|Анасы = <br />
|Жұбайы = <br />
|Балалары =Райымқұл, Есеналы, Әлі, Нұралы, Бегалы, Қалбы, Қаражігіт, Бөрі, Жасмамбет<br />
|Марапаттары = <br />
|Сайты = <br />
|Басқалары = <br />
|Commons = <br />
|Туған күні = шамамен 1750/52 жыл<br />
}}<br />
'''Қырымқұл би Әнетұлы''' (шамамен 1750/52 жылдар арасында туған – өлген жылы белгісіз) — [[Байұлы]] тайпасы [[Адай]] руының Бәйімбет бөлімінен шыққан би, шешен.<ref name=":0">Сегіз арыс Адайым. Танымдық шежіре кітап. 5 том. Астана: Профи Медиа, 2015. - 560 бет.</ref> Қырымқұл би Әнетұлы бірнеше жыл бойы шәкірт тәрбиелеп, халыққа имандылық дәнін сепкен. Өзі 1798 жылы қажылық парызын өтеуге Меккеге барған сапарынан оралмаған. Оған топырақ Медина қаласындағы пайғамбар мешітінің күн шығыс жағындағы үлкен қорымнан бұйырыпты.<ref>[https://iref.kz/beket-ata-men-yiryim-l-bi/ Бекет ата мен Қырымқұл би]</ref><br />
<br />
== Шежіре ==<br />
[[Адай|Адай Батыр]] – Келімберді – [[Мұңал батыр Келімбердіұлы|Мұңал Батыр]] – Бәйімбет – Алдаберді – Райымберді – [[Текей Райымбердіұлы|Текей]] – Әнет – Қырымқұл<br />
<br />
== Өмірбаяны ==<br />
Әнеттің үлкен ұлы Қырымқұл жас кезінен өте алғыр, пысық және зерек болып өсіпті. Әкесі Әнет оның істеген ісі, айтқан әңгімесіне көңілі толып, шүкіршілік етеді екен. 5–6 жасқа келгенде "тілі сынсын" деп Қырымқұлды ауыл молдасына оқуға беріпті. Табиғатынан зерек Қырымқұл өзімен қатар балалар әлі әліпбиден шыға алмай отырғанда Әптиек, Құранды тәмамдапты. 7–8 жасқа келгенде араб, түркі, парсыша жазылған кітаптарды оқып тауысқан көрінеді. Сонда молда Әнетке: "Енді менің балаңды оқытуға шамам келмейді. Оны Бұқара, Мекке сынды шәһарлардағы жоғары медреселерге оқуға жіберу керек. Бірақ оқу өтіп кетіп кеселге шалдығуы да мүмкін" деп ескертіпті дейді. Қырымқұлдың одан кейін қайда барып оқығаны туралы дерек жоқ, бірақ түйіні қыйын мәселелерді шешерде Құраннан, Пайғамбардың хадистерінен дәлелдер келтіре отырып ақиқатын айтатын шешен де би болған делінеді. Қырымқұл (1798) 1850–1919 жылдары аралығында Адай руынан Мекке-Мадинаға хажылық парызын өтегендер тізімінде бар, Меккеде қалған дейді.<ref name=":0" /><br />
<br />
== Дереккөздер ==<br />
{{Дереккөздер}}<br />
<br />
[[Санат:Қазақ би-шешендері]]</div>1nter pares