https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D2%9A%D1%8B%D0%BD%D0%B0%D0%BF%D1%82%D1%8B_%D2%9B%D1%83%D1%80%D0%B0%D0%B9 2026-09-07T23:44:34Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D1%8B%D0%BD%D0%B0%D0%BF%D1%82%D1%8B_%D2%9B%D1%83%D1%80%D0%B0%D0%B9&diff=115576&oldid=prev 2026-06-26T06:26:44Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:26, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D1%8B%D0%BD%D0%B0%D0%BF%D1%82%D1%8B_%D2%9B%D1%83%D1%80%D0%B0%D0%B9&diff=115575&oldid=prev 2016-03-03T10:42:10Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Taxobox<br /> | name = Қынапты қурай<br /> | status = <br /> | image = Қынапты қурай.jpg<br /> | image_caption = <br /> |regnum = [[Өсімдіктер]]<br /> |divisio = [[Гүлді өсімдіктер]]<br /> |classis = [[Қос жарнақтылар]]<br /> |unranked_ordo = [[Asterids]]<br /> |ordo = [[Apiales]]<br /> |familia = [[Шатыршагүлділер тұқымдасы|Apiaceae]]<br /> |subfamilia = [[Apioideae]]<br /> | genus = [[Conioselinum]]<br /> | species = '''C. vaginatum'''<br /> | binomial = Conioselinum vaginatum<br /> | binomial_authority = ([[Spreng. (awtor)|Spreng.]]) [[Albert Thellung|Thell.]]<br /> | synonyms = ''Ligusticum vaginatum'' &lt;small&gt;[[Spreng. (awtor)|Spreng.]]&lt;/small&gt;&lt;br&gt;''Conioselinum univittatum'' &lt;small&gt;[[Porphir Kiril Nicolai Stepanowitsch Turczaninow|Turcz.]] ex [[Gustav Karl Wilhelm Hermann Karsten|H.Karst.]] &amp; [[Ivan Petrovich Kirilov|Kir.]]&lt;/small&gt;&lt;br&gt;''Conioselinum tataricum'' &lt;small&gt;[[Franz Georg Hoffmann|Hoffm.]]&lt;/small&gt;<br /> }}<br /> '''Қынапты қурай''' ({{lang-la|Conioselinum vaginatum}}) – [[Шатыршагүлділер тұқымдасы|шатыршагүлділер]] тұқымдасы, [[қурай]] туысына жататын көп жылдық өсімдік.<br /> <br /> == Ботаникалық сипаты ==<br /> * Биіктігі 1 метрдей.<br /> * Сабағы көбінде біреу, жоғарғы бөлігінде тікенекті бұтағы бар.<br /> * Тамыры сым тәрізді, қысқа қиғаш тамыр сабақтарынан тарайды.<br /> * Жалпақ ромб тәрізді, жиекті 1-3 тамыр жапырақтары ұзын, домалақ сағақты, тақтасы жалаң, үшқұлақтана жұмыртқа тәріздене тілімделген, үшкір, ұзындығы 2-4 см. Сабақ жапырақтарының сағағы қысқа, түбіне қарай ұлғайып ұзын сабақорам жапыраққа айналады. Шатыры 15-20 тармақты, ені 6-10 см, орам жапырақсыз немесе түсіп қалатын 1-3 орам жапырағы болады, тармақтары қырлы, жалпақ жұмыртқа тәрізді шатыршасы 15-20 гүлді, күлтесі жасыл, кейде қызыл түсті, сирек түгі бар.<br /> * Жемісі эллипс тәрізді, ұзындығы 5-6 мм, жиектері өткір. [[Шілде]] айында гүлдеп, [[тамыз]]да жеміс береді.<br /> <br /> == Өсетін жері мен таралуы ==<br /> Қынапты қурай [[Еуразия]], [[Солтүстік Америка]] жерлерінде кездеседі. [[Қазақстан]]да [[Алтай таулары]]нда, [[Жетісу Алатауы]], [[Іле Алатауы]] және [[Күнгей Алатау]]ында, [[Батыс Тянь-Шань]] жоталарының жайылмасында, бұталар арасында және орман жолақтарында өседі.<br /> <br /> ==Емдік қасиеті ==<br /> Қынапты қурайдың тамыры мен тамыр сабағының құрамында - эфир майы, фталидтер, полиацетиленді қосылыстар, шөбінде және жемісінде - эфир майы, кумариндер, жоғары эфир қышқылы бар. Емдік мақсатта тамыры, тамыр сабағы және жапырағы пайдаланылып, ауруды басуға, қан айналымын жақсартауға, жүрекке түсетін ауыртпалықты азайтуға, қан қысымын төмендетуге, несеп айдауға қолданады. &lt;ref&gt;Қазақстан табиғаты:Энциклопедия / Бас ред. Б.Ө.Жақып. - Алматы:&quot; Қазақ энциклопедиясы&quot; ЖШС, 2011. Т.З. - 304 бет. ISBN 9965-893-64-0 (Т.З.), ISBN 9965-893-19-5&lt;/ref&gt; <br /> <br /> == Тағы қараңыз ==<br /> * [[Дәрілік өсімдіктер]]<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> [[Санат:Шатыршагүлділер]]<br /> [[Санат:Дәрілік өсімдіктер]]<br /> [[Санат:Қазақстан флорасы]]</div>

Kmoksy