https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D2%9A%D1%8B%D0%BB%D1%88%D0%B0 2026-07-02T23:48:35Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D1%8B%D0%BB%D1%88%D0%B0&diff=115392&oldid=prev 2026-06-26T06:26:43Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:26, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D1%8B%D0%BB%D1%88%D0%B0&diff=115391&oldid=prev 2024-03-31T20:06:35Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{taxobox<br /> |name = Қылша<br /> |image = UC_Davis_arboretum_-_Ephedra_sp.jpg<br /> |regnum = [[Өсімдіктер]]<br /> |unranked_divisio = <br /> |unranked_classis = [[Ашықтұқымдылар]]<br /> |unranked_ordo = <br /> |ordo = <br /> |familia = [[Қылшалар тұқымдасы]]<br /> |genus = Қылша (''Ephedra'')<br /> |species = <br /> |binomial = <br /> |binomial_authority = <br /> |}}<br /> '''Қылша'''([[лат]]. ''Ephedra'')&lt;ref&gt;Қазақстан табиғаты:Энциклопедия / Бас ред. Б.Ө.Жақып. - Алматы:&quot; Қазақ энциклопедиясы&quot; ЖШС, 2011. Т.З. - 304 бет. ISBN 9965-893-64-0 (Т.З.), ISBN 9965-893-19-5&lt;/ref&gt; — [[қылшалар тұқымдасы]]на жататын мәңгі жасыл [[бұтақ]]тар, биік [[ағаш]]тар.<br /> <br /> == Ботаникалық сипаты ==<br /> [[Сурет:Illustration Ephedra distachya0.jpg|thumb|left|180px|]]<br /> * Биіктігі 2 — 7 см-ден 1 — 8 м-ге дейін жетеді. <br /> * Сабағы [[бунақ]]ты. Бұтақтары қырлы - қырлы, жасыл түсті, онда фотосинтез процесі жүреді. <br /> * Жапырағы қабыршақ не [[жіп]] пішінді. <br /> * [[Гүл]]і қос үйлі, бір үйлісі сирек. Аталық масақшасы шоқтанған гүл серігінен тұрады. Аналығы 1 — 3 бүрлі. [[Мамыр]] — [[маусым]] айларында гүлдеп, [[шілде]] — [[тамыз]]да [[жеміс]] салады. Тозаң желмен, кейде насекомдармен тұқымбүріне жеткізіледі.<br /> * Жемісі — [[сары]], қызыл түсті, [[ет]]ті [[шырын]]ды [[жидек]].<br /> <br /> == Өсетін жері мен таралуы ==<br /> [[Құрғақ климат]]ты жерлерде: [[Солтүстік жарты шар]]дың басым бөлігінде - [[Оңтүстік Еуропа]]да, [[Солтүстік Африка]]да, [[Азия]]ның оңтүстік-[[батыс]]ы мен орталығында, [[Солтүстік Америка]]ның оңтүстік-батысында, [[Ресей]]дің еуропалық бөлігі мен [[Батыс Сібір жазығы]]ның [[дала]]лы жерлерінде және [[Оңтүстік жарты шар]]да, [[Оңтүстік Америка]]да таралған. [[Қазақстан]]да қылшаның [[Балқаш-Алакөл ойысы]]нда, [[Қаратау]] сілемдерінде, [[Жетісу]] ([[Жоңғар]]), [[Теріскей]], [[Іле Алатау]]ларында, Қаратауда, Батыс [[Тянь-Шань]]да кездесетін 7 [[түр]]і бар.<br /> <br /> == Қолданылуы ==<br /> [[Құрам]]ында С [[дәрумен]]і бар, жеуге жарамды. <br /> &lt;br /&gt;<br /> Қылшадан [[дәрі]]лік зат — эфедрин, [[алкалоидтар]] алынады, өсімдік бойында илік заттар (пиракатехин, флобафен, т.б.) бар. Қылшаның бір түрі (E. lamatolepіs) [[эндемик]] болып саналады. [[Дәрілік өсімдіктер]] қатарына [[қос масақшалы қылша|масақты қылша]] ([[Кузмич шөбі]] — ''Ephedra dіstachye''), [[қырықбуынды қылша]] (E. equіsetіnc), [[қызыл тамыр]]лы қылша (''Ephedra іntermedіa'') түрлері жатады.&lt;ref&gt;Қазақстан энциклопедиясы&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> &lt;references/&gt; <br /> <br /> [[Санат:Қылшалар]]<br /> [[Санат:Қазақстан флорасы]]</div>

Калкабаева Маржан Маратовна