https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D2%9A%D0%BE%D0%B9%D0%B1%D2%AF%D0%BB%D0%B4%D1%96%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%BD 2026-09-06T06:30:54Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D0%BE%D0%B9%D0%B1%D2%AF%D0%BB%D0%B4%D1%96%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%BD&diff=115410&oldid=prev 2026-06-26T06:26:43Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:26, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D0%BE%D0%B9%D0%B1%D2%AF%D0%BB%D0%B4%D1%96%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%BD&diff=115409&oldid=prev 2023-09-16T09:16:03Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{taxobox<br /> |name = Қойбүлдірген<br /> |image = Rubus saxatilis - Niitvälja bog.jpg<br /> |regnum = [[Өсімдіктер]]<br /> |unranked_divisio = <br /> |unranked_classis = [[Қос жарнақтылар]]<br /> |unranked_ordo = <br /> |ordo = <br /> |familia = [[Раушангүлдер тұқымдасы]]<br /> |genus = [[Таңқурай]] (''Rubus'')<br /> |species = '''''Қойбүлдірген'''''<br /> |binomial = ''Rubus saxаtilis''<br /> |binomial_authority = <br /> |}}<br /> <br /> '''Қойбүлдірген''' ([[лат]]. ''Rubus saxаtilis'')&lt;ref&gt;Қазақстан табиғаты:Энциклопедия / Бас ред. Б.Ө.Жақып. - Алматы:&quot; Қазақ энциклопедиясы&quot; ЖШС, 2011. Т.З. - 304 бет. ISBN 9965-893-64-0 (Т.З.), ISBN 9965-893-19-5&lt;/ref&gt; - [[раушангүлдер тұқымдасы]], [[таңқурай]] туысына жататын көп жылдық [[өсімдік]].<br /> <br /> == Ботаникалық сипаты ==<br /> [[Сурет:309 Rubus saxatilis.jpg|thumb|left|180px|]]<br /> * Биіктігі 30 см-ге дейін. Ұзындығы 1,5 м-ге жететін [[жер]] бойлай жайылған төсемелі ұзын [[өскін]]дері [[күз]]де тамырланады.<br /> * Сабағы тік, сыртын қатты тікенек басқан.<br /> * Жапырағы үлкен сағақты, [[түк]]ті, жиегі иректелген. Бөбешік тәрізді [[жапырақ]]тары [[жұмыртқа]] тәрізді.<br /> * Қос жынысты [[гүл]]дері ақ түсті, аса ірі емес, 3-10 гүлі сабақтың жоғарғы жағында қалқан немесе шатырша тәрізді, сыртына қарай қайырылған. [[Күлте]]сі тік, ұшына қарай сүйір, ұзынша [[эллипс]]ті немесе ұзынша келген, ұзындығы 6-7 мм, ені 1,5-2,5 мм.<br /> * [[Жеміс]]і ірі ашық қызыл түсті сүйекті жеміс, диаметрі 5 мм-дей, сырты жалаң, шырынды және жеуге жарамды. [[Мамыр]]-[[шілде]] де гүлдеп, [[маусым]]-[[тамыз]] айларында жеміс салады.<br /> <br /> == Өсетін жері мен таралуы ==<br /> Қойбүлдірген ылғалды [[орман]]ды, көбіне [[қарағайлы орман]]ды жерлерде таралған.<br /> [[Қазақстан]]да [[Тобыл]]-[[Есіл жазығы]]нда, [[Көкшетау]], [[Ақтөбе]], [[Торғай]] [[өңір]]лерінде, [[Сарыарқа]]ның [[батыс]]ында, [[Ұлытау]], [[Алтай]], [[Тарбағатай]] [[тау]]ларында, [[Жетісу]], [[Іле]], [[Күнгей Алатау]]ларында, [[Кетпен]] (Ұзынқара) [[жота]]сында кездеседі. Қайың [[шоқ]]тарында, [[шырша]] және [[қарағайлы орман]]дарда, [[бұта]]лар арасында, таудың тасты баурайларында және [[батпақ]]ты жерлерде өседі.<br /> <br /> == Құрамы ==<br /> Жемісінің [[құрам]]ында көмірсу, [[органикалық қышқылдар]], С [[дәрумен]]і, [[пектин]]дік және илік заттар бар.<br /> <br /> == Қолданылуы ==<br /> Қойбүлдіргенді [[суық]] тигенде және [[қан]] аздықта ем ретінде қолданады. Жапырағынан дайындалатын [[тұнба]]сын халық [[медицина]]сында [[асқазан]]-[[ішек]] жолдары және [[буын]] [[ауру]]ларына, т.б. пайдаланады.<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> [[Санат:Раушангүлділер]]<br /> [[Санат:Дәрілік өсімдіктер]]<br /> [[Санат:Қазақстан флорасы]]</div>

Салиха