https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D2%9A%D0%B0%D0%BB%D0%BF%D1%8B%D0%BD%D0%B0_%D0%BA%D0%B5%D0%BB%D1%82%D1%96%D1%80%D1%83 2026-04-18T20:02:40Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%BB%D0%BF%D1%8B%D0%BD%D0%B0_%D0%BA%D0%B5%D0%BB%D1%82%D1%96%D1%80%D1%83&diff=17477&oldid=prev 2025-04-25T17:59:46Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">17:59, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%BB%D0%BF%D1%8B%D0%BD%D0%B0_%D0%BA%D0%B5%D0%BB%D1%82%D1%96%D1%80%D1%83&diff=17476&oldid=prev 2014-05-01T04:55:44Z

<p>clean up, replaced: Пайдаланған әдебиет → Дереккөздер using <a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)">AWB</a></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Қалпына келтіру, ''реставрация''''' ({{lang-la|Restauratіo}}) – ескірген, тозған, бастапқы сынын жоғалтқан [[архитектура]] ескерткіштерді, материалдық мәдениет мұраларын алғашқы өңіне келтіру, жаңартып, жөндеу. [[Тарих]] және [[мәдениет]] ескерткіштерін, музейлік көркем құнды заттарды, көркемөнер туындыларын, халықтың дәстүрлі қолданбалы өнерінің бұйымдарын, ежелгі қолжазбалар мен кітаптарды қалпына келтіру әлемде ертеден қолданылған. [[Еуропа]]да қайта өркендеу дәуірі кезінде қалпына келтіру жұмыстары жүргенін деректер мәлімдейді. [[Қазақстан]]дағы қалпына келтіру жұмыстары 18 – 19 ғасырларда тек жөндеу, ал 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың бас кезіне қарай нысандарды жаңғырту, өңдеу дәрежесінде болды. Қазіргі қалпына келтіру теориясы мен тәсілі негізінен үшке: консервациялық (ескерткішке нұқсан келтірмей қалпына келтіру), аналитикалық және синтетикалық әдістерге құрылған.&lt;ref&gt;“Қазақстан”: Ұлттық энцклопедия/Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы “Қазақ энциклопедиясы” Бас редакциясы, 1998<br /> ISBN 5-89800-123-9&lt;/ref&gt;<br /> Қазақстанда [[ҚОЖА АХМЕТ ИАСАУИ КЕСЕНЕСІ|Қожа Ахмет Иасауи кесенесінде]] қалпына келтірудің ғылыми және тәжірибелік шаралары ([[Засыпкин|Б.Н. Засыпкин]], [[Пацевич Героним Иосифович|Г.И. Пацевич]]) қолданылған 1937 – 1941 жылдардан бері ресми түрде қалпына келтіру істері басталды деп саналады. Оған дейінгі осы ескерткіште жасалған (1866 – 1887, 1906 – 1907 жылдары) жергілікті жөндеу істері сәтсіз аяқталған болатын. 1966 жылы Республикалық ғылым-қалпына келтіру өндірістік шеберханасы (кейін Республикалық ғылым-қалпына келтіру және жөндеу бірлестігі) ұйымдастырылды. Оның жанында 1970 жылы жобалау және есеп-қисап жасау тобы (кейін Республикалық жобалау – қалпына келтіру ғылыми-зерттеу институты “Казпроектреставрация”) құрылды. [[Абду-л-Әзиз баб күмбезі]], [[Хызыр пайғамбар мұнарасы]], [[Қарашаш ана]] (17 ғасыр), [[Ибраһим ата]] (18 ғасыр), [[Жаркент мешіті]], т.б. қалпына келтіруден өтті. Бірқатар ескерткіштер ([[Арыстанбаб]], [[Бабажы қатын күмбезі|Бабажы қатын күмбездері]], т.б.) консервацияланды.&lt;ref&gt;Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8&lt;/ref&gt;<br /> <br /> ==Дереккөздер==<br /> &lt;references/&gt;<br /> {{Stub: Қазақ мәдениеті}}<br /> {{wikify}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Өнер]]<br /> [[Санат:Мәдениет]]<br /> [[Санат:Қазақстан]]</div>

ArystanbekBot