11:26, 2026 ж. мамырдың 28 кезіндегі 1nter pares деген

2026-05-28T11:26:51Z

Жаңа бет

{{Боксшы
|Есімі = Юрий Андреевич Цхай
|Шынайы есімі =
|Суреті = Юрий Андреевич Цхай.jpg|thumb|Юрий Андреевич Цхай - қазақстандық бизнесмен, девелопер, меценат, қоғам қайраткері
|Толық есімі =
|Лақап аты =
|Азаматтығы = {{KAZ}}
|Туған күні = 14.10.1948
|Туған жері = [[Төле_би_(Жамбыл_облысы)|Новотроицк а.]], [[Шу ауданы]], [[Жамбыл облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ ССР]]
|Қайтыс болған күні =
|Қайтыс болған жері =
|Тұрғылықты жері = [[Алматы |Алматы қ.]], {{KAZ}}
|Салмағы =
|Тұрысы =
|Бойы =
|Қолдың қарқыны =
|Стилі =
|Бапкері =
|Команда =
|Алғашқы айқасы =
|Соңғы айқасы =
|Чемпион белдігі =
|Айқастар =
|Жеңістер саны =
|Нокаут =
|Жеңілгені =
|Тең түскендері =
|Болмағандары =
|Әуесқой айқастары =
|Әуесқой айқастарда жеңгені =
|Әуесқой айқастарда жеңілгені =
|Әуесқой айқастарда нокауты =
|Әуесқой айқастарда тең түскендері =
|Рейтинг1 =
|Позиция1 =
|Үздік позициясы1 =
|Рейтинг2 =
|Позиция2 =
|Үздік позициясы2 =
|Рейтинг3 =
|Позиция3 =
|Үздік позициясы3 =
|Рейтинг4 =
|Позиция4 =
|Үздік позициясы4 =
|Рейтинг5 =
|Позиция5 =
|Үздік позициясы5 =
|Рейтинг6 =
|Позиция6 =
|Үздік позициясы6 =
|Рейтинг7 =
|Позиция7 =
|Үздік позициясы7 =
|Рейтинг8 =
|Позиция8 =
|Үздік позициясы8 =
|Рейтинг9 =
|Позиция9 =
|Үздік позициясы9 =
|Үздік позициясы =
|Нашар позициясы =
|boxrec_id =
|Сайты =
}}
'''Юрий Андреевич Цхай''' – қазақстандық бизнесмен, девелопер, меценат, қоғам қайраткері. IV және V шақырылымдары [[Қазақстан Республикасының Парламенті|Қазақстан Республикасы Парламенті]] Сенатының депутаты. Бокстан КСРО мен Қазақстанның еңбек сіңірген жаттықтырушысы. Бокстан [[Корея Республикасы|Корея Республикасының]] Олимпиада құрамасының жаттықтырушысы.

[https://forbes.kz/ranking/object/784#:~:text=%E2%84%9645,%D0%B1%D0%B8%D0%B7%D0%BD%D0%B5%D1%81%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%20%D0%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%85%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0%20%2D%202014 Forbes Kazakhstan] [[2014 жыл|2014 жылғы]] деректері бойынша Қазақстанның 50 ықпалды бизнесменінің рейтингінде.

[[Алатау_(қала)|Алатау қаласын]] дамыту бойынша кеңес мүшесі<ref name="AkordaAlatauKZ">{{Cite web
|url=https://www.akorda.kz/kz/alatau-kalasyn-damytudyn-keybir-maseleleri-turaly-2682834
|title=Алатау қаласын дамытудың кейбір мәселелері туралы
|website=Official website of the President of the Republic of Kazakhstan
|publisher=Akorda
|date=26 September 2025
|language=Kazakh
}}</ref>.

== Өмірбаяны ==
Этникалық [[корейлер]] отбасында дүниеге келген. Ата-аналар колхозда жұмысшы болып еңбек еткен.

== Жаттықтырушылық қызмет ==

Бокспен жас кезінен айналыса бастаған.

[[1968 жыл|1968 жылы]] [[Жамбыл облысы]], [[Шу_қалалық_әкімдігі|Шу қаласындағы]] балалар мен жасөспірімдер спорт мектебінде жаттықтырушылық қызметін бастады.

[[1973 жыл|1973]]-[[1980 жыл|1980]] жж. - [[Тараз|Жамбыл қ.]] бокстан жаттықтырушы болып жұмыс істеді.

[[1980 жыл|1980]]-[[1990 жыл|1990]] жж. – [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]] бокстан құрама командасының жаттықтырушысы.

[[1981 жыл|1981]]-[[1990 жыл|1990]] жж. – Кеңес Одағы құрамасының бокстан екінші жаттықтырушысы.

[[1990 жыл|1990]]-[[1992 жыл|1992]] жж. – [[Корея Республикасы|Корея Республикасының]] бокстан [[Олимпиада ойындары|Олимпиада]] құрамасының жаттықтырушысы.

30 жылдық еңбек қызметі спортпен байланысты. [[Олимпиада ойындары]] мен әлем чемпионаттарында жетістікке жеткен бірқатар титулды боксшыны дайындады.

'''Ең танымал тәрбиеленушілері:'''
* [[Серік Керімбекұлы Қонақбаев|Серік Қонақбаев]] – еңбек сіңірген спорт шебері, [[1980 жылғы Жазғы Олимпиада ойындары|Мәскеудегі жазғы Олимпиада ойындарының]] күміс жүлдегері, Әлем чемпионатының күміс жүлдегері, Еуропаның екі дүркін чемпионы, Әлем кубогының екі дүркін иегері.

* Дамир Буданбеков – белгілі жаттықтырушы, кейін – Қазақстан ұлттық құрамасының бас бапкері.

* Кәрімжан Әбдірахманов – халықаралық дәрежедегі спорт шебері, Еуропа чемпионатының қола жүлдегері, Ізгі ниет ойындарының күміс жүлдегері.

* Болат Жапенов – КСРО халықтары Спартакиадасының финалисті, КСРО Кубогының иегері.

== Мансап ==

[[1992 жыл|1992 жылы]] [[Корея Республикасы|Оңтүстік Кореядан]] оралған Цхай Ю. А. «Достар» жеке компаниясын басқарды. Оның тікелей қатысуымен [[Алматы|Алматы қ.]] «Достар» бизнес-орталығы, «Достар-Лэнд» ойын-сауық кешені, «Ханхва-Достар» жанаржағармай құю кешені салынды.

[[2000 жыл|2000 ж.]] – [https://dostar-school.kz/kk/ «Достар»] халықаралық мектеп-лицейінің негізін қалады.

[[2001 жыл|2001]]-[[2012 жыл|2012]] жж. – «Han Seo Pharm» корей фармацевтикалық компаниясымен бірлесе [https://sk-pharmacy.kz/rus/sotrudnichestvo/podderzhka_otech_proizvoditele/otp-zaklyuchivshie-dolgosrochnyie-dogovoryi-s-too-%C2%ABsk-farmacziya%C2%BB/too-%C2%ABabdi-ibraxim-global-farm%C2%BB «Global Pharm»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240717114631/https://sk-pharmacy.kz/rus/sotrudnichestvo/podderzhka_otech_proizvoditele/otp-zaklyuchivshie-dolgosrochnyie-dogovoryi-s-too-%C2%ABsk-farmacziya%C2%BB/too-%C2%ABabdi-ibraxim-global-farm%C2%BB |date=2024-07-17 }} фармацевтикалық зауыт ашты. [[2012 жыл|2012 ж.]] «Абди Ибрахим Илач Санайи Ве Тиджарет А.Ш.» түркиялық фармацевтикалық компаниясы [https://sk-pharmacy.kz/rus/sotrudnichestvo/podderzhka_otech_proizvoditele/otp-zaklyuchivshie-dolgosrochnyie-dogovoryi-s-too-%C2%ABsk-farmacziya%C2%BB/too-%C2%ABabdi-ibraxim-global-farm%C2%BB «Global Pharm»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240717114631/https://sk-pharmacy.kz/rus/sotrudnichestvo/podderzhka_otech_proizvoditele/otp-zaklyuchivshie-dolgosrochnyie-dogovoryi-s-too-%C2%ABsk-farmacziya%C2%BB/too-%C2%ABabdi-ibraxim-global-farm%C2%BB |date=2024-07-17 }} қатысу үлесін сатып алды. Келісім аяқталған соң «Глобал Фарм» атауы [https://kz.linkedin.com/company/aigpkz «Абди Ибрахим Глобал Фарм»] болып өзгертілді.

[[2001 жыл|2001]]-[[2006 жыл|2006]] жж. – [https://nomad.su/?a=10-200302010004#:~:text=%D0%92%20%D1%84%D0%B5%D0%B2%D1%80%D0%B0%D0%BB%D0%B5%202002%20%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%20%D0%B8%D0%B7%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%BD%20%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BC%20%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0%20%D0%B4%D0%B8%D1%80%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B2%20%D0%9E%D0%90%D0%9E%20%22%D0%91%D0%B0%D0%BD%D0%BA%20%22%D0%9A%D0%B0%D1%81%D0%BF%D0%B8%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9%22. «Каспийский Банкі»] АҚ акционері мен директорлар Кеңесінің Төрағасы. [[2006 жыл|2006 ж.]] «Baring Vostok Capital Partners» инвестициялық қоры Цхай Ю.А. қатысу үлесін сатып алды. Кейінгі жылдары, ребрендинг нәтижесінде, атауы «Kaspi Bank» АҚ болып өзгертілді.

[[2002 жыл|2002]]-[[2005 жыл|2005]] жж. – «Корпорация «KUAT» АҚ акционері.

[[2003 жыл|2003]]-[[2007 жыл|2007]] жж. – [https://amh.kz/o-kompanii-3/ao-agromashkholding-kz «Агромашхолдинг» АҚ] директорлар Кеңесінің Төрағасы.

[[2004 жыл|2004 ж.]] – «Caspian Group» АҚ құрды.

[[2014 жыл|2014 ж.]] – Қазіргі кезге дейін [https://caspian.kz/ru «Caspian Group»] АҚ директорлар Кеңесінің Төрағасы болып табылады.

[[2005 жыл|2005 ж.]] – [https://korean-house.kz/restaurants/korean_house_almaty/ «Korean House»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240718125926/https://korean-house.kz/restaurants/korean_house_almaty/ |date=2024-07-18 }} мейрамханалар желісін құрды.

[[2006 жыл|2006 ж.]] – «Hanwha Securities» оңтүстік-кореялық қаржы компаниясымен бірлесе [https://kase.kz/ru/news/show/1025029/ «Seven Rivers Capital»] АҚ қаржы компаниясын құрды. [[2012 жыл|2012 жылы]] акциялардың 100%-ы сатып алынып, компанияның атауы «Фридом Финанс» АҚ болып өзгертілді.

[[2007 жыл|2007 ж.]] – [[Алматы облысы|Алматы облысында]] бетон қоспаларын өндіретін [https://alcas.kz/ «Alcas»] зауытын құрды.

[[2007 жыл|2007 ж.]] – [[Астана|Астана қ.]] аз қабатты тұрғын үйлер мен әлеуметтік нысандардың құрылысымен айналысатын [https://dzh.kz/ru «Қолжетімді баспана» АҚ] құрды.

[[2008 жыл|2008 ж.]] – [[Алматы облысы|Алматы облысында]] бокстан Қазақстан ұлттық құрамасын [[2008 жылғы Жазғы Олимпиада ойындары|Бейжің Олимпиадасына]] дайындау мақсатында [https://olympicland.kz/ Спорттық дайындық орталығын] ашты.

[[2013 жыл|2013 ж.]] – [[Қостанай|Қостанай қ.]] арматуралық прокат шығаратын [https://kaz.evraz.com/ev/ «Евраз Каспиан Сталь»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240725012038/https://kaz.evraz.com/ev/ |date=2024-07-25 }} зауытын құрды.

[[2014 жыл|2014]]-[[2021 жыл|2021]] жж. – [https://allur.kz/company/ «Аллюр» Компаниялар Тобы» АҚ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230609032453/https://allur.kz/company/ |date=2023-06-09 }} директорлар кеңесінің Мүшесі.

[[2014 жыл|2014]]-[[2023 жыл|2023]] жж. – «Аллюр» Компаниялар Тобы» АҚ акционері. [[2019 жыл|2019 жылы]] Цхай Ю.А. қатысу үлесін China National Machinery Industry Corporation сатып алды.

Цхайдың тікелей қатысуымен,
* [[Қостанай |Қостанай қ.]] Қазақстанда шағын тораптық құрастырмалы автомобильдер шығаратын алғашқы «[[СарыАрқаАвтопром|СарыарқаАвтоПром]]<nowiki/>» зауыты ашылды.
* [[Қостанай|Қостанай қаласындағы]] «Еураз Каспиан болат» және «[[СарыАрқаАвтопром|СарыарқаАвтоПром]]<nowiki/>» зауыттарының жұмысшылары мен қызметкерлері үшін «Юбилейный» шағын ауданы салынды.
* [[Алматы |Алматы қ.]] – теледидар шығаратын LG зауыты ашылды.

== Саяси қызмет ==

[[2007 жыл|2007]]-[[2013 жыл|2013]] жж. – IV және V шақырылымдарының [[Қазақстан Республикасының Парламенті|Қазақстан Республикасы Парламенті]] Сенатының депутаты, Қаржы және бюджет комитетінің мүшесі, [[Қазақстан Республикасы Үкіметінің Аппараты|Қазақстан Республикасы Премьер-министрінің]] спорт жөніндегі кеңесшісі.

== Қоғамдық қызмет ==

[[1995 жыл|1995]]-[[2007 жыл|2007]] жж. – [https://koreans.kz/ «Қазақстан корейлер қауымдастығы»]{{Deadlink|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Республикалық Қоғамдық Бірлестіктің Президенті. Цхай Ю.А. барлық аймақтық корей орталықтарын бір [https://koreilbo.com/news/etapy_razvitiya_assotsiatsii_koreytsev_kazakhstana18/#:~:text=%D0%9D%D0%BE%20%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%8F%20%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D0%B5%D0%B2%D1%8B%D0%BC%20%D0%BA%D0%B0%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0%D0%BC%20%D0%B8%20%D1%86%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D1%83%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8%20%D0%AE%D1%80%D0%B8%D1%8F%20%D0%90%D0%BD%D0%B4%D1%80%D0%B5%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87%D0%B0%20%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%83%D1%87%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%8C%20%D0%BE%D0%B1%D1%8A%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D1%82%D1%8C%20%D0%BF%D0%BE%D0%B4%20%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B5%D0%BC%20%D0%90%D0%9A%D0%9A%20%D0%B2%D1%81%D0%B5%20%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B5%20%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B5%20%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80%D1%8B. ҚКҚ] біріктірді. Корей театры мен газеті және [https://koreilbo.com/news/etapy_razvitiya_assotsiatsii_koreytsev_kazakhstana18/#:~:text=%D0%A1%D0%BE%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D1%8E%D1%82%D1%81%D1%8F%20%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D0%B3%D0%BE%D0%BF%D1%80%D0%B8%D1%8F%D1%82%D0%BD%D1%8B%D0%B5%20%D1%83%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%8F%20%D0%B4%D0%BB%D1%8F%20%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B2%D0%B8%D1%82%D0%B8%D1%8F%20%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE%D0%B9%20%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D1%8B%20%D0%B8%20%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0%2C%20%D0%BD%D0%B0%20%D1%81%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%B5%D0%BC%D0%BD%D0%BE%D0%B9%20%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B5%20%D1%81%D0%BE%20%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%8B%20%D0%90%D0%9A%D0%9A%20%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%83%D1%87%D0%B0%D1%8E%D1%82%20%D0%BF%D0%BE%D0%B4%D0%B4%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%BA%D1%83%20%D0%9A%D0%BE%D1%80%D0%B5%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9%20%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%20%D0%B8%20%D0%B3%D0%B0%D0%B7%D0%B5%D1%82%D0%B0%20%C2%AB%D0%9A%D0%BE%D1%80%D0%B5%20%D0%B8%D0%BB%D1%8C%D0%B1%D0%BE%C2%BB. «Коре ильбо»] қолдау үшін барлық жағдай жасалды. Цхайдың өзі «...АКК жұмысының екпіні қазақстандық корейлердің өздерін Егемен Қазақстан Республикасының азаматтары ретінде тануына, бүкіл Қазақстан [https://koreilbo.com/news/etapy_razvitiya_assotsiatsii_koreytsev_kazakhstana18/#:~:text=%D0%9E%D1%81%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B9%20%D0%B0%D0%BA%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%82%20%D0%BF%D1%80%D0%B8%20%D1%8D%D1%82%D0%BE%D0%BC%20%D1%81%D0%B4%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D0%BD%20%D0%BD%D0%B0%20%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B8%20%D0%BA%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%85%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC%D0%B8%20%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%B5%D0%B9%D1%86%D0%B0%D0%BC%D0%B8%20%D1%81%D0%B5%D0%B1%D1%8F%20%D0%BA%D0%B0%D0%BA%20%D0%B3%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B4%D0%B0%D0%BD%20%D1%81%D1%83%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B9%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8%20%D0%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%85%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%2C%20%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%82%D0%B5%D1%82%20%D0%B8%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B5%D1%81%D0%BE%D0%B2%20%D0%B2%D1%81%D0%B5%D0%B3%D0%BE%20%D0%BA%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%85%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE%20%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%B0. халқының] мүдделерінің басымдығына бағытталған» деп атап өткен.

[[2007 жыл|2007 ж.]] – қазіргі кезге дейін Қазақстан корейлер Қауымдастығы Қамқоршылық Кеңесінің [https://koreans.kz/association/3 Төрағасы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240717144004/https://koreans.kz/association/3 |date=2024-07-17 }} болып табылады.

Юрий Андреевичтың бастамасы мен тікелей қатысуымен [[Алматы|Алматы қ.]] [[Корея Республикасы|Корея Республикасының]] Елшілігі жанында [https://koreacenter.kz/ «Білім Орталығы»] ашылды.

== Алатау девелоперлік жобасы ==

[[2007 жыл|2007 жылы]] Ю.А. Цхай [[Алматы]] мен [[Қонаев (қала)|Қапшағай]] ([[Алматы облысы|Алматы обл.]], [[Қонаев (қала)|Қонаев қ.]]) арасында G4 City 4 жаңа қала спутнигін құру идеясын ұсынды, сол жылы [https://total.kz/ru/news/ekonomika_sobitiya/g4_city_vzglyad_v_buduschee жобаны әзірлеу бойынша дайындық жұмыстары басталды]. 2008 жылғы дағдарыс пен бастапқы Тұжырымдаманың өзгеруіне байланысты жобаны жүзеге асыру ұзаққа созылды.

[[2021 жыл|2021 ж.]] қыркүйегінде ҚР Президенті мен Үкіметіне Surbana Jurong сингапурлық компаниясы әзірлеген G4 City мастер-жоспарының жаңа [https://surbanajurong.com/sector/g4-city-project/ Концепциясы] ұсынылды.

[[2024 жыл|2024 ж.]] G4 City жобасының атауын Алатауға [https://online.zakon.kz/Document/?doc%20id=36439368 өзгертті]. Алатау қаласы Жетіген ауылының территориясында орналасқан, оған облыстық маңызы бар қала мәртебесі берілді.

[[Алатау (қала)|Алатау қ.]] жобасы мемлекеттік қолдауға ие болды:
* [[2022 жыл|2022 ж.]] [[17 желтоқсан|17 желтоқсанындағы]] [https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=34733084 ҚР Президенті Қ.К.Тоқаевтың № 58 Жарлығы]. «Алматы облысындағы «G4 City» қаласын дамыту жөніндегі бас жоспардың (мастер-жоспардың) тұжырымдамасын мақұлдау туралы».

* [[2023 жыл|2023 ж.]] [[15 наурыз|15 наурыздағы]] [[Алматы облысы|Алматы облысында]] «G4 City» арнайы экономикалық аймағын құру жөніндегі [https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=37912742&pos=5;-108#pos=5;-108 Қазақстан Республикасы Үкіметінің №211 Қаулысы].

* [[2023 жыл|2023 жылдың]] [[26 желтоқсан|26 желтоқсанындағы]] «Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2023 жылғы 15 наурыздағы № 211 қаулысына өзгерістер енгізу туралы» және «Alatau» арнайы экономикалық аймағын құру туралы» [https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=37912742 Қазақстан Республикасы Үкіметінің №1187 Қаулысы].

* [[2024 жыл|2024 жылғы]] [[9 қаңтар|9 қаңтардағы]] «Алматы облысының әкімшілік-аумақтық құрылысындағы өзгерістер туралы» (жаңа әкімшілік бірлік – [[Алатау (қала)|Алатау қаласын]] құру) [https://online.zakon.kz/Document/?doc%20id=36439368 Қазақстан Республикасының Президенті Қ.К. Тоқаевтың №432 Жарлығы].

* [[2024 жыл|2024 жылғы]] [[17 мамыр|17 мамырдағы]] [[Алматы облысы]] [[Алатау (қала)|Алатау қаласының]] Бас жоспарының жобасын бекіту туралы [https://primeminister.kz/ru/decisions/17052024-388 Қазақстан Республикасы Үкіметінің №388 Қаулысы].

Цхай Ю.А. халықаралық бизнес қоғамдастықта «Алатау» девелоперлік жобасының танылуына зор үлес қосты. Бұл жоба ТМД аумағындағы бірегей және ең ірі жоба болып табылады.

2025 жылғы 26 қыркүйекте [[Қазақстан Республикасының Президенті]] [[Қасым-Жомарт_Кемелұлы_Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]] «Алатау қаласын дамытудың кейбір мәселелері туралы» Жарлыққа қол қойды. Аталған құжатқа сәйкес [[Алатау_(қала)|Алатау қаласына]] арнайы мәртебе беріліп, қаланы дамыту жөніндегі кеңес құрылды. Юрий Цхай Алатау қаласын дамыту жөніндегі кеңестің мүшелер құрамына енді<ref name="AkordaAlatauKZ">{{Cite web
|url=https://www.akorda.kz/kz/alatau-kalasyn-damytudyn-keybir-maseleleri-turaly-2682834
|title=Алатау қаласын дамытудың кейбір мәселелері туралы
|website=Official website of the President of the Republic of Kazakhstan
|publisher=Akorda
|date=26 September 2025
|language=Kazakh
}}</ref>.

== Құрметті атақтар ==

Спортқа сіңірген еңбегі үшін Ю.А. Цхайға спорт шебері, Қазақ КСР еңбек сіңірген жаттықтырушысы, КСРО еңбек сіңірген жаттықтырушысы, еңбек сіңірген мәдениет қызметкері атақтары берілді.

Қазақ мемлекеттік дене шынықтыру және спорт академиясының құрметті профессоры.

== Марапаттар ==

Қазақстан спортын, экономиканы дамытуға және ұлтаралық келісімді сақтауға қосқан еңбегі мен сүбелі үлесі үшін Цхай Юрий Андреевич марапатталды:

=== Ордендер ===

* [[Құрмет ордені|«Құрмет»]]
* [[Парасат ордені|«Парасат»]]
* [[Достық_ордені|«Достық»]] I және II дәрежелі

=== Корея Республикасының үкіметтік наградалары ===
* [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D1%80%D0%B4%D0%B5%D0%BD_%C2%AB%D0%97%D0%B0_%D0%B3%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B5_%D0%B7%D0%B0%D1%81%D0%BB%D1%83%D0%B3%D0%B8%C2%BB_(%D0%9A%D0%BE%D1%80%D0%B5%D1%8F) «Магнолия» ордені]
* «Корея экономикасының дамуына қосқан үлесі үшін» медалі

Сондай-ақ [[Қазақстан|Қазақстан Республикасының]] бірнеше медальдарымен марапатталды.

==Дереккөздер==
<references/>
{{wikify}}

[[Санат:Тұлғалар]]

Юрий Андреевич Цхай - Түзету тарихы

Moderator: 1 түзету

11:26, 2026 ж. мамырдың 28 кезіндегі 1nter pares деген

← Ескі түзетулер	14:29, 2026 ж. маусымның 25 кезіндегі түзету
(айырмашылығы жоқ)