https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%A8%D0%BE%D0%BC%D1%8B%D0%BB%D1%83 2026-04-18T10:58:43Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A8%D0%BE%D0%BC%D1%8B%D0%BB%D1%83&diff=87131&oldid=prev 2025-04-25T19:23:33Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:23, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A8%D0%BE%D0%BC%D1%8B%D0%BB%D1%83&diff=87130&oldid=prev 2015-03-25T14:38:41Z

<p>Removing Link GA template (<a href="/index.php?title=D:Wikidata:Development_plan&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="D:Wikidata:Development plan (мұндай бет жоқ)">handled by wikidata</a>)</p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>[[Сурет:Шомылу.jpg|thumb|280px|Табиғи суда шомылу]]<br /> '''Шомылу'''&lt;ref&gt;Шаңырақ (Бас редактор Р.Н.Нұрғалиев). Алматы -1991. ISBN 5-89800-035-6 (1-й з-д)&lt;/ref&gt; - [[дем алу]] және [[шынығу]]дың бір түрі. Шомылу, сондай-ақ [[Емдеу|емдеу-профилактикалық]] мақсат үшін де пайдаланылады. Табиғи суда ([[көл]], [[өзен]], [[теңіз]]), сондай-ақ жасанды су қоймаларында (ашық, жабық жүзу және емдеу [[Бассейн|бассейндерінде]]) шомылады.<br /> <br /> == Шомылудың пайдасы ==<br /> Шомылу, әдетте, [[Бұлшық ет|бұлшық еттің]] өте белсенді қозғалысын ([[жүзу]], [[қозғалу]] және [[суда ойнау]]) тудырады, мұның өзі бүкіл ағзаға, ең алдымен, қозғалыс және жүріс-тұрыс мүшелері жүйесіне пайдалы. Ашық су қоймаларында шомылған кезде судың әсеріне ауаның, күн сәулесінің әсері қосылады. Тұзды суларға шомылғанда ([[Теңіз|теңізде]], [[минералды көлдер]]де, [[Тұзды көлдер|тұзды көлдерде]], [[минералды бассейндер]]де, соның ішінде [[Теңіз суы|теңіз суында]]) осында еріген [[Тұз|тұздың]] химиялық әсері білінеді. Тұз [[Тері|теріні]] тітіркендіреді, бұның өзі судан шыққан соң да (тұздың ұсақ түйіршіктері теріге сіңіп) сақталып қалады.<br /> &lt;br /&gt;<br /> Жалпы шомылу [[Денсаулық|денсаулықты]] күшейтуге ықпал етеді, [[Қан айналымы|қан]] және [[Лимфа жүйесі|лимфа айналымын]], [[Жүйке жүйесі|жүйке]]-[[Бұлшық ет жүйесі|бұлшық ет]] аппаратының жұмысын жақсартады, [[Дем алу жүйесі|тынысты]] кеңейтіп, [[жылу алмасу]] механизмін жетілдіреді. Белгілі бір тәртіпті сақтаған жағдайда үнемі шомылу ағзаны шынықтырудың және [[суық тию]]ден болатын [[аурудың алдын алу|аурулардың алдын алудың]] тиімді жолы болып табылады.<br /> <br /> == Шомылудың қолайсыз әсері ==<br /> Дұрыс шомылмау және шомылу тәртібін сақтамау денсаулыққа қолайсыз әсер етуі де ықтимал. Әлсіз, аурудан тұрған адамдар мен [[қарттар]] алдын-ала [[дәрігерлік тексеру]]ден өтуі керек. Шомылардың алдында оларға алғашқы 3-5 күн бойы дайындық дауаларын (процедураларын) орындауға - белге дейін сумен сүртініп, денесін салқын суға үйретуге кеңес беріледі. [[Жүрек]]-[[Қан тамырлары|қан тамыр]] және [[Дем алу жүйесі|тыныс алу жүйелері]] ауырған жағдайда, сондай-ақ әйелдерге [[жүктілік]] кезеңінің екінші жартысында ашық су қоймаларында ([[көл]], [[өзен]], [[теңіз]]) шомылуға болмайды.<br /> <br /> == Шомылуға қолайлы температура ==<br /> Табиғи су қоймаларында [[Ауа температурасы|ауаның температурасы]] 22-20°С, судың температурасы 20-18°С-тан кем болмаған жағдайда ғана шомылады. Үнемі шомылуға жаттыққан адамдарға суық түскенге дейін шомылуға болады (олардың кейбіреулері - &quot;морж&quot; деп аталатындары қыста да шомылады).<br /> &lt;br /&gt;<br /> [[Бала]]лар үшін судың температурасы 22-24°С-тан төмен болмауы керек. Алғашқы күні баланы сүңгітуге болмайды. Бала шомылып болған соң, тоңбауы үшін оның денесін жақсылап құрғатып сүрту қажет.<br /> <br /> == Шомылу тәртібі мен ержелері ==<br /> Шомылу уақыты, мезгілі және тәртібі:<br /> * [[арақ]] ішпеу; <br /> * тек арнайы бөлінген жерлерде ғана шомылу;<br /> * күніне бір рет таңертең ( [[таңғы ас]]тан бұрын, немесе одан 1-1,5 сағат кейін) немесе [[түскі ас]]тан 2-3 сағат кейін шомылу;<br /> * [[түс мезгілі|түс]] ауғаннан кейін, [[су]] мен [[ауа]] жақсы жылынған кезде шомылу (пайдалырақ);<br /> * [[Денсаулық|денсаулығы мықты]], [[шыныққан адамдар]] арасына 3-4 сағат уақыт салып, күніне 2-3 рет шомыла алады;<br /> * әлсіз адамдарға [[ашқарын]]ға және астан соң бір сағат өтпей, сондай-ақ [[дене еңбегі|дене]] және [[ой еңбегі]]нен кейін, [[күн ваннасы]]нан соң бірден шомылмау;<br /> * шомылу алдында 15-20 [[минут]] дем алу;<br /> * жылыну және денені (егер адам терлеп тұрса) кептіру қажет, ол үшін бірнеше [[дене шынықтыру жаттығулары]]н жасау;<br /> * суға біртіндеп түсу (алдымен бетті, кеудені сулау);<br /> * суға бірден [[сүңгу|сүңгімеу]] (суға жаттыққан, үнемі шомылып жүрген адамдар ғана бірден сүңги алады);<br /> * шомылу ұзақтығы бастапқыда 5 минуттан аспауы тиіс, одан әрі оны 10-15 минутқа дейін жеткізуге болады;<br /> * ешқашан [[дене]] қалтырап, тітіркенгенше шомылмау қажет;<br /> * судан шығысымен бірден [[Сүлгі|сүлгімен]] немесе [[сейсеп]]пен сүртіну қажет, ауада кептірінуге немесе бірден күн ваннасын қабылдауға болмайды (денедегі су түйіршіктері күннің әсерінен теріні шамадан тыс күйдіріп жібереді).<br /> <br /> == Тағы қараңыз ==<br /> * [[Жүзу]]<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> [[Санат:Денсаулық]]</div>

Dexbot