https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%A7%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%88_%D2%9B%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%88%D1%8B%D2%93%D1%8B 2026-09-06T05:38:00Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A7%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%88_%D2%9B%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%88%D1%8B%D2%93%D1%8B&diff=126865&oldid=prev 2026-07-12T14:47:39Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">14:47, 2026 ж. шілденің 12 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A7%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%88_%D2%9B%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%88%D1%8B%D2%93%D1%8B&diff=126864&oldid=prev 2025-02-12T10:47:18Z

<p><a href="/index.php/%D0%90%D1%80%D0%BD%D0%B0%D0%B9%D1%8B:%D2%AE%D0%BB%D0%B5%D1%81%D1%96/Unknown_Alash" title="Арнайы:Үлесі/Unknown Alash">Unknown Alash</a> (<a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D1%82%D1%8B%D1%81%D1%83%D1%88%D1%8B_%D1%82%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BB%D0%B0%D1%83%D1%8B:Unknown_Alash&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Қатысушы талқылауы:Unknown Alash (мұндай бет жоқ)">талқылауы</a>) істеген нөмір 3431661 нұсқасын <a href="/index.php?title=%D0%A3%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F:%D0%96%D0%BE%D2%9B%D2%9B%D0%B0_%D1%88%D1%8B%D2%93%D0%B0%D1%80%D1%83&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Уикипедия:Жоққа шығару (мұндай бет жоқ)">жоққа шығарды</a></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Көне қалашық<br /> |Атауы = Чуваш (Мәметқұл) қалашығы<br /> |сурет =<br /> |өлшемі = <br /> |Сурет атауы = <br /> |Мәртебесі = <br /> |Мемлекет = [[Сібір хандығы|Түмен (Сібір) хандығы]]<br /> |Қазіргі жері = [[Ресей Федерациясы]], [[Түмен облысы]]<br /> |Қалануы = <br /> |Қалаушы = <br /> |Деректерде атала бастады = <br /> |Басқаша атаулары = Чувашский город, городок Махмет-Кула<br /> |Халық саны = <br /> |Қиралды = <br /> |Қиралу себебі = <br /> |Орналасуы = <br /> |Облыс картасы = <br /> |Ортаққордағы санаты = <br /> }}<br /> '''Чуваш қалашығы''', кейде '''Мәметқұл қалашығы''' ([[орыс тілі|орыс.]] ''Чувашский город, городок Махмет-Кула'') — [[Сібір хандығы|Түмен (Сібір) хандығының]] құрамындағы [[ортағасыр|ортағасырлық]] қала. Тобольск қаласының ([[Ресей Федерациясы]], [[Түмен облысы]]) шығыс шекарасында орналасқан.<br /> <br /> == Тарихы ==<br /> <br /> [[File:Чуваш қалашығы.jpg|thumb|left|Чуваш мүйісі (М.С. Знаменскийдің жұмысы)]]<br /> XIX ғасырдың 20-шы жылдары Чуваш [[мүйіс|мүйісіндегі]] археологиялық ескерткіштердің сұлбасы дайындалды. Сұлбаға екі ормен қоршалған қалашық және жардың бойында орналасқан Потчеваш қорымының [[қорған|қорғандары]] түскен. «Мәметқұлдың қалашығы» ретінде М.С. Знаменскийдің картасында бейнеленген. Ескерткіштің түпнұсқасы М.С. Знаменскийде сақталғанымен, бүгінге дейін оның дайындаған көшірмесі ғана жетті. 1878 жылы Тобольск қаласының вице-губернаторы А.И. Дмитриев-Мамоновтың бұйрығымен Чуваш мүйісінде орналасқан қорғандарда қазба жұмыстары жүргізілген. Барлығы екі немесе үш қораған қазылған. XIX ғасырдың 70-ші жылдардың аяғында археологиялық ескерткіштерді зерттеу жұмыстарын тобыл өлкетанушысы М.С. Знаменский бастады. Тобольск қаласының мұражайында оның қазба жұмыстары кезінде жүргізілген күнделігі сақтаулы. Қазба жұмыстары 1878 жылы басталып, 1879 жылы жалғастырылды. Зерттеу жұмыстарының барысында 49 металл бұйым мен 79 жебенің ұштары табылды. Чуваш мүйісінен табылған бұйымдардың жинағы Томбы университетінің мұражайының қалыптасуына негіз болды. 1891 жылы Знаменскийдің «Чувашский мыс» еңбегі жарық көрді. XIX ғасырдың аяғында ескерткіштің аумағын В.М. Флоринский зерттеген.<br /> <br /> == Әдебиет ==<br /> <br /> * ''Адамов А.А.'' Послесловие публикации статьи М.С. Знаменского «Укрепление Махмет-Кула на Чувашском мысу» // Сибирская столица. Историко-краеведческий иллюстрированный альманах. Тобольск, 2000. №1. С. 30–32.<br /> * ''Матвеев А.В., Татауров С.Ф.'' Сибирское ханство: военно-политические аспекты истории. Казань: Фэн АН РТ, 2012. 260 с.<br /> * Тюменское и Сибирское ханства / под ред. Д. Н. Маслюженко, А. Г. Ситдикова, Р. Р. Хайрутдинова. — Казань: Издательство Казанского университета, 2018. — 560 с. — ISBN 978-5-00130-021-2<br /> <br /> [[Санат:Сібір хандығы]]<br /> [[Санат:Сібір тарихы]]<br /> [[Санат:Түмен облысы]]</div>

Unknown Alash