https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%A5%D0%B0%D0%BD%D2%9B%D0%BE%D1%80%D2%93%D0%B0%D0%BD_%D0%BE%D1%80%D1%82%D0%B0%D2%93%D0%B0%D1%81%D1%8B%D1%80%D0%BB%D1%8B%D2%9B_%D2%9B%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8BХанқорған ортағасырлық қаласы - Түзету тарихы2026-09-07T22:19:26ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A5%D0%B0%D0%BD%D2%9B%D0%BE%D1%80%D2%93%D0%B0%D0%BD_%D0%BE%D1%80%D1%82%D0%B0%D2%93%D0%B0%D1%81%D1%8B%D1%80%D0%BB%D1%8B%D2%9B_%D2%9B%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8B&diff=126041&oldid=prevModerator: 1 түзету2026-07-12T14:47:31Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">14:47, 2026 ж. шілденің 12 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A5%D0%B0%D0%BD%D2%9B%D0%BE%D1%80%D2%93%D0%B0%D0%BD_%D0%BE%D1%80%D1%82%D0%B0%D2%93%D0%B0%D1%81%D1%8B%D1%80%D0%BB%D1%8B%D2%9B_%D2%9B%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%8B&diff=126040&oldid=prev08:32, 2025 ж. наурыздың 10 кезіндегі Салиха деген2025-03-10T08:32:38Z<p></p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Көне қалашық<br />
|Атауы = Ханқорған ортағасырлық қаласы <br />
|сурет = Ханқорған қалашығы (жоғарыдан көрініс).jpg<br />
|өлшемі = 250px<br />
|Сурет атауы = <br />
|Мәртебесі = Түркістан облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіші<br />
|Мемлекет = <br />
|Қазіргі жері = {{KAZ}}, [[Түркістан облысы]]<br />
|Қалануы = VI-VIII ғасырлар<br />
|Қалаушы = <br />
|Деректерде атала бастады = <br />
|Басқаша атаулары = <br />
|Халық саны = <br />
|Қиралды = <br />
|Қиралу себебі = <br />
|Орналасуы = <br />
|lat_dir = N |lat_deg = 42|lat_min = 35|lat_sec = 00<br />
|lon_dir = E |lon_deg = 69|lon_min = 41|lon_sec = 10<br />
|region = <br />
|CoordScale = <br />
|Позициялық карта 1 = Қазақстан<br />
|ПозКарта 1 ені = <br />
|crosses180 = <br />
|Облыс картасы = <br />
|Ортаққордағы санаты = <br />
}}<br />
'''Ханқорған ортағасырлық қаласы''' – [[Түркістан облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштерінің мемлекеттік тізімі]]не енген археология ескерткіші.<br />
<br />
== Орналасқан жері, сипаты ==<br />
[[Сурет:Ханқорған қалашығы. Қазба.jpg|thumb|right|250px|Ханқорған қалашығы. Қазба. А. Ергешбаев түсірген фотосурет.]]<br />
[[Сайрам ауданы]], [[Ханқорған]] (бұрынғы атауы Мадани) ауылының солтүстік-батыс шетінде орналасқан. Ол [[Арыс (өзен)|Арыс]] өзенінің арнасының сол жағасындағы биік емес жайылма үстіне тұрғызылған. Дөңгелек жоспарлы қаланың шығыс жағындағы еңіс келген жағында қақпа орны бар.<br />
<br />
== Тарихи деректер ==<br />
Археологиялық ескерткіште қоныстанудың бірнеше кезеңі мен хронологиялық аралығы бар. Тұрғын үй құрылымының өмір сүруінің ең ерте кезеңі VI-VIII ғасырларға, ал кейінгісі XVIII-XIX ғасырларға жатады.<br><br />
Аталған археологиялық нысанның киелілігі қаланың өмір сүруінің кейінгі кезеңі XVIII-XIX ғасырларға байланысты және [[Абылай хан]] мен оның ұрпағы [[Сыздық Сұлтан|Сыздық]] (Садық) сұлтан есімдеріне қатынасы күмін келтірмейтін Ханқорған атауының шығуынан жақсы көрініс тапқан.<br><br />
[[Кенесары хан|Қасымұлы Кенесары]] сұлтанның ұлы Садық сұлтанның автобиографиясын жариялаған Е.Т. Смирновтан төмендегідей жолдарды оқуға болады: "Қазіргі уақытта Садық сұлтан Шымкент уезі, Арыс өзенінің бойы, Қарабұлақ сарт ауылынан алты верст солтүстіктегі бір кездері оның бабасы қырғыз (қазақ) ханы Абылай ханның ордасы болған Ханқорғанның қиранды орнына жақын тұрады...". Аталған автобиография Сыдық сұлтанның тапсырмасы бойынша оның бауыры Кенесарыұлы Ахмет сұлтан жазған қолжазба 1877 жылы Е.Т. Смирновқа жеткізіледі.<br><br />
Жергілікті тұрғындар бүгінгі күнге дейін Ханқорғанда Абылай ханның болғандығы және оның өмірінің соңғы күндері туралы аңыз әңгімелерді сақтап келеді.<ref>Қазақстанның киелі орындарының географиясы: Табиғат, археология, этнография және діни сәулет өнері нысандарының тізілімі / Жалпы редакциясын басқарған ҚР ҰҒА академигі Байтанаев Б.Ә. – Алматы: Ә.Х. Марғұлан атындағы Археология институты, 2017 – 1-шығарылым. – 904 б. ISBN 978-601-7312-78-7</ref><br />
<br />
== Дереккөздер ==<br />
{{дереккөздер}}<br />
<br />
[[Санат:Қазақстан археологиялық ескерткіштері]]<br />
[[Санат:Түркістан облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері]]<br />
[[Санат:Қазақстан көне қалалары]]</div>Салиха