https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%A4%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D0%BA%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%8F 2026-04-18T15:55:02Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A4%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D0%BA%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%8F&diff=15397&oldid=prev 2025-04-25T17:55:51Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">17:55, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A4%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D0%BA%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B8%D1%8F&diff=15396&oldid=prev 2014-05-13T13:33:19Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">Дереккөздер: </span>clean up, replaced: Пайдаланылған әдебиет → Дереккөздер using <a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)">AWB</a></span></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>[[Сурет:Fennoscandia.png|right|thumb|300px|Фенноскандия]]<br /> '''Фенноскандия''' – Солтүстік [[Еуропа]]дағы табиғи аймақ. [[Скандинавия]], Кола түбектерін және солтүстік-батысқа қарай Фин шығанағы, Ладога, Онега көлдеріне жапсарлас аумақты алып жатыр, жағалауын [[Балтық теңізі|Балтық]], Солтүстік, Норвег, [[Баренц теңізі|Баренц]], [[АҚ ТЕҢІЗ|Ақ теңіздерінің]] суы қоршап жатыр. Балтық қалқаны, каледон қатпарлы құрылымдары енетіндіктен геол. құрылымында кристалды, метаморфты архей-протерозой және төменгі палеозой жыныстары басым.&lt;br /&gt;<br /> Жер бедерінде орта биіктіктегі таулы қыраттар мен таулы үстірттер (Скандинавия тауы, биік нүктесі Гальхепигген – 2469 м, Норланд үстірті, Хибин, Ловозер, Мончатундра) және кристалды жыныстардан тұратын денудац. ойпаттар тән. Фенноскандия табиғатының дамуында төрттік мұзбасу кезеңінің рөлі зор. Бұл процесс [[жер]] бедерінде мұздық пішіндердің (фьордты, шхерлі жаға типтері) кең таралуына алып келді. Климаты атлант – [[арктика]]лық қоңыржай ылғалды, жазы салқын (батысында – теңіздік [[климат]], орташа тем-ра –2°С – 2°С; шілдеде 11 – 14°С; шығысында – континенттік климат, солтүстігінде –15°С, оңтүстігінде –5°С, шілдеде 14 – 16°С). Климатының басты ерекшелігі – Атлант мұхитынан келетін Солтүстік Атлант жылы ағысының әсері айқын білінеді. Жылдық жауын-шашын мөлш. шығысында – 400 мм, батысында 3000 – 4000 мм. Мұндай айырмашылық аумақтың созылып жатуына және Скандинавия тауларының атланттық ауа массасының қозғалысы жолында жатуына байланысты. Өзендері қысқа болғанымен мол сулы; шоңғалдар мен суқұламалар көптеп кездесетіндіктен ағыс жылдамдығы қатты. Қрі өзендері – [[Гломма]], [[Торнио-Йоки]], [[Клар-Эльвен]], [[Даль-Эльвен]], т.б. Тектоник.-мұздық көлдері көп – [[Ладога]], [[Онега]], [[Венерн]], [[Веттерн]], [[Меларен]], [[Имандра]]. [[Скандинавия]] тауларында ауданы 5000 км² болатын қазіргі уақыттағы мұз басу орталық орналасқан. Қиыр солтүстікте тундралық [[ландшафт]], тауларында таулы тундра кең таралған. Фенноскандия Еуропадағы орманға бай аудандардың бірі. Күлгінденген топырағында өсетін қылқан жапырақты қарағай, шырша ормандары ([[тайга]]) оңтүстігінде аралас және жалпақ жапырақты ормандармен алмасады. Фенноскандия Палеоарктикалық [[зоогеография]] облыстың Еуро – [[Сібір]] аймағына кіреді. Фенноскандия ны негізінен орман жануарлары мекендейді. Басты табиғи ресурстары – ормандар, [[гидроэнергия]], [[темір]], [[никель]] кентастары, апатиттер. <br /> ==Дереккөздер==<br /> [[Қазақ Энциклопедиясы|&quot;Қазақ Энциклопедиясы&quot;]], 9 том<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> [[Санат:География]]<br /> [[Санат:Еуропа]]</div>

ArystanbekBot