Moderator: 1 түзету

2026-06-26T06:25:38Z

1 түзету

MuratbekErkebulan: «Жалалабат облысы қалалары» деген санатты қосты (HotCat құралының көмегімен)

2026-05-10T07:39:55Z

«Жалалабат облысы қалалары» деген санатты қосты (HotCat құралының көмегімен)

Жаңа бет

{{Елді мекен
|статусы = қала
|қазақша атауы = Таскөмір
|шынайы атауы = {{lang-ky|Ташкөмүр}}
|сурет = Tash Komur.jpg
|сурет атауы =
|жағдайы =
|ел = Қырғызстан
|елтаңба =
|ту =
|елтаңба сипаттамасы =
|ту сипаттамасы =
|елтаңба ені =
|ту ені =
|lat_dir = |lat_deg = 41|lat_min = 21|lat_sec =
|lon_dir = |lon_deg = 72|lon_min = 13|lon_sec =
|CoordAddon =
|CoordScale =
|аймақ түрі =
|аймағы = Жалалабат облысы
|кестедегі аймақ =
|аудан түрі =
|ауданы =
|кестедегі аудан =
|қауым округі түрі =
|қауым округі =
|кестедегі қауым округі =
|қауым түрі =
|қауым =
|кестедегі қауым =
|ішкі бөлінісі =
|басшының түрi =
|басшысы =
|құрылған уақыты = 1930
|алғашқы дерек =
|бұрынғы атаулары = Нарын
|статус алуы = 1943
|жер аумағы = 4,8
|биiктiктiң түрi =
|орталығының биiктігі = 585
|климаты =
|ресми тілі =
|тұрғыны = 40 400<ref name="автоссылка1">2017-жылдагы Кыргыз Республикасынын облустарынын, райондорунун, шаарларынын, шаар тибиндеги кыштактарынын калкынын саны, [http://www.stat.kg/ru/news/chislennost-naseleniya-kyrgyzskoj-respubliki-na-1-yanvarya-2017-goda/ Численность населения Кыргызской Республики на 1 января 2017 года]</ref>
|санақ жылы = 2017
|тығыздығы =
|шоғырлануы =
|ұлттық құрамы = [[қырғыздар]] — 87,8%<br>
[[өзбектер]] — 7,6%<br>
[[орыстар]] — 1,9%<br>
[[татарлар]] — 1,6%<ref name="Этно2009.Джалал-Абад">[https://web.archive.org/web/20110810173253/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%94%D0%B6%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D0%BB-%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf Перепись населения Киргизии 2009. Джалал-Абадская область]</ref>
|конфессионалдық құрамы =
|этнохороним =
|уақыт белдеуі =
|DST =
|телефон коды = 3745
|пошта индексі =
|пошта индекстері =
|автомобиль коды = D және 04
|идентификатор түрі =
|сандық идентификаторы =
|ортаққордағы санаты =
|сайты =
|сайт тілі =
}}
'''Таскөмір''' ({{lang-ky|Ташкөмүр}}) — [[Қырғыз Республикасы]]ның [[Жалалабат облысы]] облыстық бағыныстағы қала. Қазіргі уақытта қала құрамына Шамалдысай, Қызылжар және Теңдік ауылдары кіреді.

== Тарих ==
Таскөмір қаласының қазіргі орналасқан жеріндегі алғашқы қоныстар революцияға дейінгі кезеңде көмір кен орындарының ашылуымен пайда болды.

Көмір өндіруді дамыту 1930-шы жылдардан Таскөмір — [[Әндіжан]] темір жолының құрылысынан кейін басталды. 1933 жылы шахта басқармасы құрылды.

1930 жылы осы аймақта көмір алабы ашылғанда, 1943 жылы қалаға көшкен шағын кеншілер қонысы құрылды.

1935 жылғы 20 желтоқсандағы БОАК Қаулысымен Қырғыз АССР-да орталығы Нарын елді мекеніндегі жаңа Таскөмір ауданы құрылды. Сол қаулымен Нарын Таскөмір елді мекені болып өзгертілді.

1989 жылы трихлорсилан, кремний тетрахлориді, поликристалл кремний және синтетикалық кварц тиглдерін өндіруге арналған жартылай өткізгіш материалдар зауыты іске қосылды.

== География ==
Қала [[Нарын (өзен, Қырғызстан)|Нарын]] өзенінің оң жағалауында ([[Сырдария]] өзенінің алабы), [[Бішкек]] — [[Ош]] автотрассасының жанында орналасқан. Бішкек қаласына дейін - 450 км, ал [[Жалалабат]] қаласына дейін - 129 км.

Қала [[Ферғана алқабы]]ның солтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан, солтүстік-батыс жағынан [[Ақсы ауданы]]мен, солтүстік-шығыс жағынан — [[Қаракөл (қала, Қырғызстан)|Қаракөл]] қаласымен, ал шығыс жағынан — [[Наукен ауданы]]мен шектеседі.

Қала аумағы 48,3 км² құрайды және теңіз деңгейінен 585 метр биіктікте орналасқан.

== Халқы ==
2009 жылғы Қырғызстан халқының санағы бойынша қала халқының саны 34 756 адамды құрады, оның ішінде қырғыздар — 30 530 адам (87,8%), өзбектер — 2635 адам (7,6%), орыстар — 680 адам (1,9%), татарлар — 542 адам (1,6%)<ref name="Этно2009.Джалал-Абад" />.

2017 жылдың 1 қаңтарына халық саны 40 400 адамды құрады<ref name="автоссылка1" />.

1999 жылы қырғыздар 65%, орыстар — 12%, өзбектер — 8%, қазақтар — 1%, татарлар — 7%, украиндар — 1%, тәжіктер — 0,5%, басқа ұлттар — 5% құрады.

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

{{Қырғызстанның әкімшілік бөлінісі}}

[[Санат:Қырғызстан қалалары]]
[[Санат:Жалалабат облысы қалалары]]

← Ескі түзетулер	06:25, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету
(айырмашылығы жоқ)

Таскөмір - Түзету тарихы

Moderator: 1 түзету

MuratbekErkebulan: «Жалалабат облысы қалалары» деген санатты қосты (HotCat құралының көмегімен)