https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%A1%D2%B1%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%BD 2026-05-09T07:50:46Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A1%D2%B1%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%BD&diff=90237&oldid=prev 2025-04-25T19:28:07Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:28, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A1%D2%B1%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%BD&diff=90236&oldid=prev 2016-02-04T11:53:32Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Сұлтан''' ({{lang-ar|سلطان}} – «билік», «құдіреттілік») — тәуелсіз [[ақсүйек]] [[билеуші]]нің атағы. Құранда Сұлтан сөзі өзінің бастапқы «билік», «құдіреттілік» мағынасында және басқа хадистерде және көркем әдебиеттерде «саяси билік», соның ішінде халифа билігі мәнінде қолданылды.<br /> <br /> Сонымен қатар X ғ-да билеушілерді «ұлы мәртебелі» мағынасындағы «Сұлтан» деп атай бастады. Тек Салжұқтар тұсында ғана Сұлтан [[мәлік]]пен немесе [[әмір]]мен салыстырғанда ең жоғары атаққа айналды. Бұл орайла оны Иран шаһиншаһының атағымен салыстырса да болады.<br /> <br /> '''ІІ ғасырдың''' алғашқы жартысындағы фикиһтер Сұлтанды мемлекеттік билік<br /> лауазымы деп ұқты. Шамамен жарты ғасыр өткенде әл-Ғазали оны діни басшыға, [[имам]]ға (халифке) қарама-қарсы бағыттағы ақсүйек басшысы деп жорамалдады. Мұның ақыры кейде ақсүйектік және діни биліктің арасын толық ажырату қажеттігі туралы шешімдер қабылдауға дейін апарды. Сұлтан жоғары атағын халиф қана бере алады деп есептелгенімен оны төмен дәрежедегі билеушілер де иеленіп жүрді. Сондай-ақ, ұлы сопылық [[шейх]]тарды да Сұлтандар деп атады.<br /> <br /> '''XVI ғасырдан''' бастап Османдар өз өкіметінің қол астына мұсылман әлемінің бүкіл батыс бөлігін біріктірген кезде, [[Еуропа]]ның және [[Азия]] мен [[Африка]]ның едәуір бөлігі үшін Сұлтан атағы ең әуелі соларға байланысты айтылды. Сұлтан Қауым басшысы<br /> ретіндегі сүнниттер үшін саяси билік пен діни басшылығы қатар атқарушы тұлға.<br /> <br /> Иранда Сұлтан атағын соңғы рет қабылдаған адам Каджар Ахмет I (1909) болды.&lt;ref&gt;Ислам. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2010 ISBN 9965-26-322-1&lt;/ref&gt;<br /> <br /> ==Дереккөздер==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Билеушілер]]<br /> <br /> <br /> {{Islam-stub}}</div>

2.132.55.182