https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%A1%D0%BE%D1%84%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B9%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B0_%D0%A0%D0%BE%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%83София Михайловна Ротару - Түзету тарихы2026-09-07T23:02:11ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A1%D0%BE%D1%84%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B9%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B0_%D0%A0%D0%BE%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%83&diff=101938&oldid=prevModerator: 1 түзету2026-06-25T14:07:49Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">14:07, 2026 ж. маусымның 25 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A1%D0%BE%D1%84%D0%B8%D1%8F_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B9%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B0_%D0%A0%D0%BE%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%83&diff=101937&oldid=prevInternetArchiveBot: Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.52024-04-28T13:38:15Z<p>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Музыкант<br />
|Есімі = София Ротару<br />
|Атауы ={{lang-uk|Софія Ротару}}<br>{{lang-ro|Sofia Rotaru}}<br />
|Сурет = Софія Ротару (cropped).jpg<br />
|Сурет ені =<br />
|Сурет тақырыбы =<br />
|Фон =<br />
|Толық аты = София Михайловна Ротару<br />
|Қайтыс болған күні =<br />
|Қайтыс болған жері =<br />
|Белсенділік жылдары = 1962 — осы уақытқа шейін<br />
|Мемлекет = {{UKR}}<br />
|Мамандықтары = {{әнші|Украина}}, актриса, кәсіпкер<br />
|Дауыс түрі =сопрано<br />
|Аспаптары =[[Баян (музыкалық аспап)|баян]], [[перкуссия]], домра<br />
|Жанры = [[эстрада]], [[Поп-музыка|поп]], [[диско]], [[поп-фолк]]<br />
|Лақап аттары =<br />
|Ұжымдары =<br />
|Қызметтес болған =<br />
|Лейблдері =<br />
|Марапаттары = Украина қаһарманы, {{Республика ордені (Молдова)}}, {{Құрмет ордені (Ресей)}}, {{Халықтар Достығы ордені}}, {{Құрмет Белгісі ордені}}, {{Ленин комсомол сыйлығы}}, {{Достастық ордені}}, {{КСРО халық әртісі}}, [[Алтын граммофон]]<br />
|Сайты = https://sofiarotaru.com/<br />
|Туған күні=7.08.1947}}<br />
'''София Михайловна Ротару''' — кеңестік, сосын украиндық әнші.<br />
<br />
Репертуарында [[Орыс тілі|орыс]], [[Украин тілі|украин]], [[Молдаван тілі|молдаван]], [[Болгар тілі|болгар]], [[Серб тілі|серб]], [[Поляк тілі|поляк]], [[Неміс тілі|неміс]], [[Француз тілі|француз]], [[Италиян тілі|италиян]], [[Испан тілі|испан]], [[Ағылшын тілі|ағылшын]] тілдерінде орындалатын 500-ден астам әні бар<br />
<br />
Көптеген халықаралық ән байқауларының жеңімпазы болып, ол жиырмадан аса альбом шығарды, оның біразы миллиондаған көшірме таралыммен сатылды. 1988 жылы оған [[КСРО халық әртісі]] атағы берілді. 2002 жылы ол [[Украина қаһарманы]] атанды.<ref>[http://zakon.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=691%2F2002 Ротаруға қатысты Украина президентінің жарлығы], zakon.rada.gov.ua</ref><br />
<br />
1973 жылдан 2021 жылға дейін (2018 жылды санамай) «Жыл әні» фестивалінің қатысушысы болды.<ref>{{cite web|lang=ru|url=https://www.mk.ru/culture/2022/12/04/allegrova-rydala-kirkorov-celovalsya-pesnya-goda-proshla-bez-pugachevoy-i-rotaru.html|title=Аллегрова рыдала, Киркоров целовался: «Песня года» прошла без Пугачёвой и Ротару|author=Сорокин Денис|website=www.mk.ru|date=2022-12-04|publisher=Московский комсомолец|archive-url=https://web.archive.org/web/20230102214502/https://www.mk.ru/culture/2022/12/04/allegrova-rydala-kirkorov-celovalsya-pesnya-goda-proshla-bez-pugachevoy-i-rotaru.html|archive-date=2023-01-02|access-date=|url-status=live}}</ref> «Алтын граммофон» сыйлығының 12 дүркін иегері, оның ішінде «Поп-музыкаға қосқан үлесі үшін» арнайы сыйлығы да бар.<ref>{{Cite web|url=https://lisa.ru/zvezdy/90818-kakie-zvezdy-stali-obladatelyami-premii-zolotoj-grammofon-2017/|title=Какие звезды стали обладателями премии «Золотой граммофон-2017»?|lang=ru}}</ref><br />
<br />
== Өмірбаяны ==<br />
София Ротару 1947 жылы [[Черновцы облысы]]ндағы [[Маршинцы]] ауылында дүниеге келді. Ол алты баланың ішінде екіншісі болды. Оның әкесі жүзім өсірумен айналысқан, [[Екінші дүниежүзілік соғыс]]та кеңестік жауынгер ретінде Берлинге дейін жеткен.<br />
<br />
Мектепте София бірінші сыныптан бастап хорға қатысқан. Сондай-ақ спортта да жетістіктерімен мақтана алған. 1963 жылы облыстық, ал 1964 жылы республикалық дарындар фестивалінде жеңімпаз болды. Осыған орай оның фотографиясы 1965 жылғы [[Україна]] журналының мұқабасында басылды. <br />
<br />
1964 жылы мектеп бітірісімен жергілікті музыкалық училищиге оқуға түседі. Бұл уақытта ол Черновцы университетінің студенттер оркестрінде трубада ойнаған Анатолий Евдокименкомен танысады. Төрт жылдан кейін олар үйленеді.<br />
<br />
1968 жылы ол училищені бітіреді, [[Болгария]]да өткен IX Бүкіләлемдік жастар мен студенттер фестиваліне жіберіледі. 1970 жылы София мен Анатолийде бала туады.<br />
<br />
1971 жылы Украинада «[[Червона рута]]» атты фильм-концерт түсірілді. Көрерменнің ықыласына бөленген бұл фильмде София Ротару басты рөлде ойнаған. Бұған орай Черновцы филармониясы оны жұмысқа шақырады және «Червона рута» атты ансамбль ұйымдастырады.<br />
<br />
Осы кезеңде әншінің украиналық сазгер Владимир Ивасюкпен ынтымақтастығы орнығады. Нәтижеде поп-музыканың сарынымен ойнайтын фольклорға еліктеген көптеген әндер жазылады.<br />
<br />
1973 жылы София Ротару Болгарияда өткен «Алтын Орфей» байқауында екі ән орындап, бірінші сыйлыққа ие болды. Сол жылы оған Украин КСР-ң еңбегі сіңген әртісі атағы берілді. Сондай-ақ ол «Жыл әні» фестивалінің финалына қатысады. Бұл фестивальге содан бері үзбей қатысқан (2018 жылға дейін). Көптеген авторлар оған ән жаза бастайды.<br />
<br />
1974 жылы ол [[Кишинев]]тегі Мемлекеттік өнер институтын бітіреді. Сол жылы [[Польша]]дағы Сопотта өткен ән фестивалінің лауреаты атанды.<br />
<br />
1976 жылы ол Украин КСР-ң халық әртісі атанады. [[Германия]]ға шақырылып, екі неміс әнінен тұратын винилді мини-альбом жаздырады, талай-талай концерт береді.<br />
<br />
1980 жылы [[Токио]]дағы ән байқауында бірінші сыйлықты иеленді. Мәскеуде өткен [[1980 жылғы Жазғы Олимпиада ойындары|Жазғы Олимпиадада]] екі жаңа әнін орындайды. Сол жылы «[[Қайдасың, махаббатым?]]» атты музыкалық көркем фильмінде басты рөлде түсті.<br />
<br />
1983 жылы [[Канада]]да концерт береді. Осыдан кейін оған бес жылға КСРО-дан шығуға тиым салынды. Сол жылы Молдав КСР-ң халық әртісі атағы берілді.<br />
<br />
1985 жылы оның «София Ротару» және «Нежная мелодия» атты екі күйтабағы КСРО-да ең көп таралыммен сатылып, әншіге «Алтын диск» сыйлығы берілді. Сол жылы [[Халықтар Достығы ордені]] де табысталды. Сондай-ақ «Сізді София Ротару шақырады» атты фильм-концерт шықты. Келесі жылы «Махаббат туралы монолог» деген музыкалық фильм көрсетілді.<br />
<br />
1986 жылы София Ротару орыс композиторы Владимир Матецкиймен жұмыс істей бастайды, бұл әріптестік 15 жылға созылады. Екі жылдан кейін оған [[КСРО халық әртісі]] атағы берілді.<br />
<br />
[[КСРО ыдырауы]]нан кейін де оның шығармашылығы мен концерттік белсенділігі дами берді.<br />
[[Сурет:Alexei Leonov and Sofia Rotaru during a gala ceremony (cropped).jpg|нобай|София Ротару және ғарышкер Алексей Леонов, 2011 жыл]]<br />
Кезекті «Жыл әні» фестивалінде ол «1996 жылдың үздік эстрадалық әншісі» болып танылды. 1997 жылы [[Қазақстан]]да өткен [[Азия дауысы]] фестиваліне қатысты.<ref>{{Cite web|url=https://voxpopuli.kz/2215-aziya-dauysy-kak-gremel-golos-azii/|title=«Азия дауысы»: как гремел «Голос Азии»|lang=ru|access-date=2023-08-24|archive-date=2022-11-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20221114071505/https://voxpopuli.kz/2215-aziya-dauysy-kak-gremel-golos-azii/|url-status=live}}</ref> Сол жылы оған [[Молдавия]]ның Республика ордені берілді. Келесі жылдары да ол әртүрлі жүлделер мен атақтарға ие болып жүрді.<br />
<br />
2002 жылы София Ротаруға [[Украина қаһарманы]] деген елдегі ең жоғарғы атақ берілді. Ал Ресей президенті оған [[Құрмет ордені (Ресей)|Құрмет орденін]] сыйлады. Сол жылы әншінің «Я тебя по-прежнему люблю» атты жаңа альбомы және басқа да жинақтары шығады.<ref>{{Cite web|url=https://www.ozon.ru/context/detail/id/1090712/?item=1066824|title=София Ротару. Я тебя по-прежнему люблю|publisher=Ozon.ru|lang=ru|accessdate=2018-03-15|archive-date=2018-03-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20180315195856/https://www.ozon.ru/context/detail/id/1090712/?item=1066824|url-status=live}}</ref> 2007 жылы оған Беларусь президентінің «Өнер арқылы — бейбітшілікке және түсінушілікке» сыйлығы табысталды.<ref>{{cite web|url=http://festival.vitebsk.by/en/news/2007/07/13/143200.html|title=Contrasts of "Slavianski Bazaar"|date=13 July 2007|access-date=22 May 2008|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20080325234252/http://festival.vitebsk.by/en/news/2007/07/13/143200.html|archive-date=25 March 2008}}</ref><br />
<br />
2010 жылы ол Украинадағы ең көп табыс түсірген әнші болды, сондай-ақ жалпы посткеңестік кеңістікте ең бай әртіс атанған кездері де көп болды.<ref>[https://muz.ru/Store/NewsDetails.aspx?NewsId=77260 За 2010 год София Ротару заработала больше всех.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160312093715/http://muz.ru/store/newsdetails.aspx?newsid=77260 |date=2016-03-12 }} // muz.ru</ref><br />
<br />
2021 жылы Украина президенті оған [[Украинаның ұлттық аңызы]] атты ерекшелік белгісін сыйлады.<ref>[https://www.president.gov.ua/documents/3742021-39765 Про нагородження відзнакою Президента України "Національна легенда України"]</ref><br />
<br />
== Дискография ==<br />
* 1972 — «Червона рута»<br />
* 1973 — «Поёт София Ротару»<br />
* 1974 — «София Ротару» (немесе «Баллада о скрипках»)<br />
* 1976 — «София Ротару» (немесе «Лебединая верность»)<br />
* 1977 — «Пісні Володимира Івасюка співає Софія Ротару»<br />
* 1978 — «Deine Zärtlichkeit»<br />
* 1978 — «София Ротару» (немесе «Родина моя»)<br />
* 1979 — «Только тебе»<br />
* 1981 — «Где ты, любовь?»<br />
* 1981 — «София Ротару и Червона Рута»<br />
* 1985 — «Нежная мелодия»<br />
* 1987 — «Монолог о любви»<br />
* 1987 — «Lavanda»<br />
* 1988 — «Золотое сердце»<br />
* 1991 — «Караван любви»<br />
* 1995 — «Хуторянка»<br />
* 1998 — «Люби меня»<br />
* 2002 — «Я тебя по-прежнему люблю»<br />
* 2004 — «Небо — это я»<br />
* 2005 — «Я же его любила»<br />
* 2008 — «Я — твоя любовь!»<br />
* 2010 — «Я не оглянусь»<br />
* 2014 — «Давай устроим лето»<br />
* 2016 — «Зима»<br />
<br />
== Дереккөздер ==<br />
{{дереккөздер}}<br />
{{Commons|Category:Sofia Rotaru|София Ротару}}<br />
== Сілтемелер ==<br />
* [https://ria.ru/20070807/70527690.html София Ротару фотогалереяда]<br />
<br />
{{Сыртқы сілтемелер}}<br />
<br />
[[Санат:КСРО әншілері]]<br />
[[Санат:КСРО актрисалары]]<br />
[[Санат:Контральто]]<br />
[[Санат:Поп-фолк әншілер]]<br />
[[Санат:Овация сыйлығының иегерлері]]<br />
[[Санат:Алтын граммофон сыйлығының лауреаттары]]<br />
[[Санат:София Ротару| ]]</div>InternetArchiveBot