https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%A1%D0%BE%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%BC%D0%B5%D1%88%D1%96%D1%82%D1%96Созақ мешіті - Түзету тарихы2026-09-06T05:24:01ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A1%D0%BE%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%BC%D0%B5%D1%88%D1%96%D1%82%D1%96&diff=134421&oldid=prevModerator: 1 түзету2026-07-12T19:05:02Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:05, 2026 ж. шілденің 12 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A1%D0%BE%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%BC%D0%B5%D1%88%D1%96%D1%82%D1%96&diff=134420&oldid=prev16:32, 2025 ж. желтоқсанның 18 кезіндегі Kaiyr деген2025-12-18T16:32:06Z<p></p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{мешіт<br />
| мешіт атауы = Созақ мешіті<br />
| шынайы аты = <br />
| бұрынғы атауы = <br />
| балама аты = <br />
| статусы = Республикалық маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіші<br />
| суреті = Созақ мешіті.jpeg<br />
| ені = 300px<br />
| сурет атауы = <br />
| позициялық карта = Қазақстан<br />
|lat_deg= 44|lat_min= 08|lat_sec= 50<br />
|lon_deg= 68|lon_min= 28|lon_sec= 10<br />
| карта атауы = <br />
| карта ені = <br />
| ізашары = <br />
| ізбасары = <br />
| сәулет стилі = <br />
| классификациясы = <br />
| орналасуы = [[Түркістан облысы]]<br />
| мекен жайы = [[Созақ ауданы]], [[Созақ]] ауылы<br />
| қала = <br />
| мемлекет = <br />
| қазіргі жалдаушы = <br />
| мешіттің маңыздылығы = Мемлекет қорғауында<br />
| құрылысы басталды = XIX ғасырдың соңы – XX ғасырдың басы<br />
| құрылысы аяқталды = <br />
| ашылған уақыты = <br />
| жөнделген уақыты = <br />
| жабылған уақыты = <br />
| бұзылған уақыты = <br />
| құны = <br />
| жөндеу құны = <br />
| биіктігі = <br />
| сәулет өнері = <br />
| төбесі = <br />
| антеннаның төбесі = <br />
| шатыры = <br />
| ең соңғы қабат = <br />
| обсерватория = <br />
| құрылыс жүйесі = <br />
| көлемі = <br />
| диаметрі = <br />
| басқа да өлшемдері = <br />
| қабаттар саны = <br />
| мешіттің ішкі ауданы = <br />
| лифтілер = <br />
| тапсырыс беруші = <br />
| иемденуші = <br />
| басқарушы орган = <br />
| сәулетшісі = <br />
| сәулет фирмасы = <br />
| салушы = <br />
| инженері = <br />
| инженер-құрылысшы = <br />
| басқа да дизайнерлер = <br />
| сметашы = <br />
| бас мердігер = <br />
| марапаттары = <br />
| дүкендер саны = <br />
| бөлмелер саны = <br />
| көлік тұрағы = <br />
| сайты = <br />
}}<br />
[[Сурет:Созақ мешітінің мехрабы.jpeg|thumb|right|200px|Мешіт мехрабы]]<br />
[[Сурет:Созақ мешітінің ішкі әрленуі.jpeg|thumb|right|200px|Мешіттің ішкі әрленуі]]<br />
'''Созақ мешіті''', '''Қанаи Хақ мешіті''', '''Қанаһа мешіті''' Шаһиахмед мешіті (XIX ғасырдың соңы – XX ғасырдың басы) – [[Республикалық маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштерінің мемлекеттік тізімі]]не енген сәулет өнері ескерткіші. <br />
<br />
== Орналасқан жері ==<br />
[[Түркістан облысы]] [[Созақ ауданы]]ндағы [[Созақ]] ауылында орналасқан.<br />
<br />
== Мешіт сипаты ==<br />
Мешіт осы өлкелерге уағыз айтып, рухани қызмет ету мақсатында келген, өңірге белгілі дін қайраткері, этникалық ноғай шейхы Ахметтің есімімен аталған. Шейх Ахметті өз жерлестері құрметтеп, қайтыс болғаннан кейін Ноғай-Ишан деген атпен танымал болды. Мешіт Созақтың ең үлкен сәулет ескерткіші.<br><br />
<br />
Мешіт – тік төртбұрышты ғимарат. Ескерткіш күйдірілген кірпіштен тұрғызылған, сонымен қатар ағаш конструкциялы бөлшектер кеңінен пайдаланылған, шатыры қаңылтырмен жабылған. Мешіт негізінен айуанмен жалғасатын шаршы намаз залдан тұрады. Ғимараттың маңызды композиц. өзегі жоғары бөлігінде витражы (түрлі түсті әйнек) және бұрыш-бұрышында үйлесімді мұнаралары бар биік порталды дарбаза мен алдыңғы беті болып табылады. Айуанның қаңылтырлы шатырын оймышты сәнді бағаналар тіреп тұр. Алдыңғы бетіне қалақтар мен қауғалардың суреті салынған, намаз залдарының ішкі төбесі әшекейленіп безендірілген, портал витражының сәндік темір торы нақышталған. Созақ мешітінің композициясына Орталық Азия мен орыс архитектурасының элементтері қатар қолданылған.<ref>Қазақ Энциклопедиясы, 7 том</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref><br />
<br />
== Дереккөздер ==<br />
{{дереккөздер}}<br />
<br />
{{Түркістан облысындағы республикалық маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері}}<br />
<br />
[[Санат:Түркістан облысы мешіттері]]<br />
[[Санат:Түркістан облысының республикалық маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері]]<br />
[[Санат:Түркістан облысы сәулеті]]</div>Kaiyr