https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%A1%D0%B8%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%BC 2026-04-18T13:43:59Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A1%D0%B8%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%BC&diff=53227&oldid=prev 2025-04-25T18:56:11Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">18:56, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A1%D0%B8%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%BC&diff=53226&oldid=prev 2014-06-10T00:26:30Z

<p>clean up, replaced: терминдерінін → терминдерінің, &quot;Сөздік-Словарь&quot; → «Сөздік-Словарь», 2005. ISBN → 2005 жыл. ISBN using <a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)">AWB</a></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Синтетизм''' ({{lang-el|synthesis}} - біріктіру, құрастыру) — бір сөздің құрамындағы бірнеше [[морфема]]ны біріктіретін [[тіл]] құрылымының [[типология]]лық белгісі. '''Синтетизм''' ұғымы ең алдымен [[сөз]] негізінің [[грамматикалық категория]]ны білдіретін [[формант]]тарымен байланысты болғандықтан, [[морфологиялық форма]]ларға қатысты қолданылады. Оларды [[қарапайым форма]]лар деп те атайды. Мысалы: осы шақ формасы — ''отырмын'', ал оның аналитикалық формасы — ''айтып отырмын''; жай шырай формасы — ''биік, улкен;'' аналитикалық формалары — ''өте биік, үп-үлкен.''<br /> <br /> Кейбір ғалымдар '''Синтетизмнің''' [[морфология]]лық үлгісіне қарап, [[синтаксис]]тік және [[сөзжасам]] '''Синтетизмін''' [[сөз]] қылады. Алғашқысында [[сөйлем мүшелер|сөйлем мүшесі]] [[көмекші сөз]]сіз бір ғана формада жасалады (айқайлады, ср. айқайлап жіберді). [[Сөзжасам]]ға бір сөзден ([[түбір]], туынды, күрделі формада) тұратын [[форма]]лар жатады, ал [[аналитикалық құрылым]]да сөз тіркесінен жасалады: ''айқайлау — айқайға басу, жаздай — ала жаздай, балалы — балалы шағалы — көп балалы.''<br /> <br /> Бірак '''Синтетизм''' мен [[аналитизм]] тілдерде таза қалпында кездеспейді. Қандай [[тіл]] болмасын белгілі дәрежеде [[синтетика]]лық және [[аналитикалық форма]]лардан тұрады. [[Тіл]] дамуымен байланысты [[синтетикалық форма]]лар [[аналитикалық форма]]ларға, керісінше, [[аналитикалық форма]]лар [[синтетикалық форма]]ларға ауысуы мүмкін. Сөз тіркесі атаулық ұғымдарды тудырудың неғұрлым қарапайым тәсіліне жататындықтан, тілдерде [[аналитикалық жасалым]]дар үнемі туып отырады да, олар кейін [[синтетикалық форма]]ларды ығыстырып отырады, болмаса [[синтетикалық құрылым]]ға айналып кетеді.&lt;ref&gt;Тіл білімі терминдерінің түсіндірме сөздігі — Алматы.<br /> «Сөздік-Словарь», 2005 жыл. ISBN 9965-409-88-9&lt;/ref&gt;<br /> <br /> ==Тағы қараныз:==<br /> * [[Синтез]]<br /> * [[Синтетикалык тілдер]]<br /> ==Дереккөздер==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Лингвистика]]<br /> [[Санат:Қазақ тілі]]<br /> [[Санат:Грамматика]]<br /> <br /> <br /> {{Stub}}</div>

ArystanbekBot