https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B_%D0%BB%D0%B0%D0%BF%D1%8B%D0%B7 2026-09-07T23:39:01Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B_%D0%BB%D0%B0%D0%BF%D1%8B%D0%B7&diff=115208&oldid=prev 2026-06-26T06:26:10Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:26, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B_%D0%BB%D0%B0%D0%BF%D1%8B%D0%B7&diff=115207&oldid=prev 2016-03-20T08:20:32Z

<p>+image and commonscat</p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{taxobox<br /> | name = Сары лапыз<br /> | status =<br /> | status_system =<br /> | status_ref =<br /> | image = Colchicum luteum 002 GotBot 2016.jpg<br /> | image_caption= <br /> |regnum = [[Өсімдіктер]]<br /> |divisio = [[Гүлді өсімдіктер]]<br /> |classis = [[Дара жарнақтылар]]<br /> |ordo = [[Liliales]]<br /> |familia = [[Лапыздар тұқымдасы|Colchicaceae]]<br /> |subfamilia = [[Colchiceae]]<br /> |genus = ''[[Лапыз|Colchicum]]''<br /> | species = '''''C. luteum''''' <br /> | binomial = ''Colchicum luteum'' <br /> | binomial_authority = Baker, 1874<br /> | range_map =<br /> | range_map_caption =<br /> | synonyms = <br /> }}<br /> '''Сары лапыз''' ({{lang-la|Colchicum luteum}}) – [[Лапыздар тұқымдасы|лапыздар]] тұқымдасына жататын [[Қазақстан]]да сирек кездесетін түр. Анда-санда тек Батыс [[Тянь-Шань]]да ([[Талас Алатауы|Талас Алатау]], Қаржантау мен Угам жоталары) кездеседі, мұнда оның таралу аймағының солтүстік шекарасы өтеді. Оңтүстікке қарай [[Памир]]-[[Алай жотасы|Алай]] таулары, [[Ауғанстан]], [[Қашқария]], [[Тибет]], [[Үндістан]]да таралған. Далалы және шалғынды беткейлерде, аршалы орман арасындағы алаңқайларда, ортаңғы және жоғарғы тау белдеулеріндегі еріп жатқан мұз маңында өседі. Өте ерте гүлдеуімен (мамыр соңында) ерекшеленеді. Өте улы. Барлық бөліктерінің құрамында [[алкалоидтар]] (колхицин, колхамин) бар. Оңтүстік Қазақстан облысының таулы аудандарында жылқылардың 87%-ы уланып өлгені жайлы мәліметтер бар. Мәдени түрде тұқымы арқылы жақсы өседі, көшеттері төртінші жылы гүлдейді. Табиғи популяцияларының тығыздығы кейде бір шаршы метрде 40 дараға дейін жетеді, бірақ тіршілік ортасының көлемі шектеулі. [[Ақсу-Жабағылы қорығы]]нда қорғалады.<br /> <br /> == Дереккөздер == <br /> *{{cite book|ISBN=9965-24-750-1|title=Қазақстан өсімдіктер әлемінің асыл қазынасы}}<br /> <br /> {{commonscat|Colchicum luteum|''Colchicum luteum''}}<br /> <br /> [[Санат:Лапыздар]]<br /> [[Санат:Қазақстанның Қызыл кітабына енген өсімдіктер]]<br /> <br /> {{Biosci-stub}}</div>

Averater