https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9F%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BD 2026-04-19T03:21:49Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9F%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BD&diff=13507&oldid=prev 2025-04-25T17:55:38Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">17:55, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9F%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BD&diff=13506&oldid=prev 2014-05-29T15:04:42Z

<p>clean up, replaced: “Қазақ Энциклопедиясы”, VII-том → «Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[[Қазақ using [[Project:AWB|AWB]]</p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>[[File:Salair-01.jpg|thumb|alt=A.]]<br /> '''Педиплен''' ({{lang-la|pedis}} - баурай, plain - жазық) — ертеде таулы-қыратты бедердің орнында болған педименттердің бір-бірімен қосылуы нәтижесінде қалыптасқан сәл еңіс, түгелдей денудацияға ұшыраған жазық; бірнеше педимент (қатты түп жыныстардан қалыптасқан) өңірлерден құралатын тау етегіндегі жазық; таулы алаптың көтерілу жағдайында эрозия мен денудацияның тау етегі шеттерін қазып отыруы арқылы пайда болған тау алды жазықтық.&lt;ref&gt;Қазақ тілі термиңдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: География және геодезия. — Алматы: &quot;Мектеп&quot; баспасы, 2007. — 264 бет. ISBN 9965-36-367-6&lt;/ref&gt;<br /> <br /> Бұл жазықтың бетінде алғашқы жоғары деңгейде қалған құламалы беткейлі оқшау таулар көтеріліп тұрады. Олар қазіргі жазықтың 10%-ын ғана қамтиды. Педиплен тым континенттік аридтік және семи-аридтік климатты аймақтарға (мысалы, Африканың шөлдері мен саванналарына) тән.<br /> <br /> Педиплен құрлықтың шұғыл климат жағдайында физикалық үгілу ([[опырылым]], сусыманың қалыптасуы) және нөсер жаңбырдың ағын суы, т.б. [[эрозия]] процестер нәтижесінде тау жыныстары беткейден етекке қарай ысырылып, таралуынан қалыптасады. Беті борпылдақ жыныстар қабатымен жабылған түп жыныстар жер бетіне шығып жатады; кейде мүжілген тау жұрнақтары түрінде болады. Педиплен Қазақстанда [[Мұғалжар]], [[Доңызтау]] аумактарында кездеседі.&lt;ref name=&quot;source2&quot;&gt;«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[[Қазақ энциклопедиясы]]» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VII том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> Ағылшын геоморфологы Кинг педипленді пенепленге қарсы қояды, өйткені пенеплендену (тегістелу) жер бетінің бір уақытта жоғары жақтан тозуынан болады да, ал педиплен беткейлердің «параллельді шегінуі» жағдайында өсіп отырады.&lt;ref name=&quot;source1&quot;&gt;Русско-казахский толковый географический словарь, 1966&lt;/ref&gt;<br /> <br /> ==Дереккөздер&lt;/span&gt;== <br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> [[Тау алды кертпештері]]<br /> <br /> [[Санат:География]]<br /> [[Санат:География және геодезия]]<br /> [[Санат:Сөздік]]<br /> <br /> <br /> {{stub}}</div>

ArystanbekBot