https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9E%D1%82%D1%8B%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B4%D1%8B%D2%A3_%D2%9B%D2%B1%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%8BОтындардың құрамы - Түзету тарихы2026-04-18T22:27:37ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9E%D1%82%D1%8B%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B4%D1%8B%D2%A3_%D2%9B%D2%B1%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%8B&diff=38537&oldid=prevModerator: 1 түзету2025-04-25T18:14:45Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">18:14, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9E%D1%82%D1%8B%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B4%D1%8B%D2%A3_%D2%9B%D2%B1%D1%80%D0%B0%D0%BC%D1%8B&diff=38536&oldid=prevSibom: /* top */clean up, replaced: сүйық → сұйық using AWB2016-03-10T04:29:10Z<p><span dir="auto"><span class="autocomment">top: </span>clean up, replaced: сүйық → сұйық using <a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&action=edit&redlink=1" class="new" title="Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)">AWB</a></span></p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div><p style="text-indent: 25px;"> Әрбір, органикалық отынның құраушысы (компаненттері) болып, жанғыш элементтері және жанбай қалған қалдықтар немесе балластар жатады.<br />
<p style="text-indent: 25px;"> Органикалық қатты және сұйық отындардың жанғыш элементтеріне мыналар жатады: көмірқышқыл газы ''С'', сутегі ''Н'' және органикалық күкірттер S<sub>ор</sub> және колченданды жанғыш S<sub>к</sub>, оттегімен ''О'' және азотпен ''N'' құрылатын күрделі [[химиялық қосылыстар]]. Осы отындардың [[баллас]] тасын күл ''А'' және ылғал ''W'' құрайды.<br />
<p style="text-indent: 25px;"> Отын құрамдарын пайызбен анықтайды. Отынның сол түріндегісі, олар тұтынушыларға қалай түсуін жұмысшы массасымен сипатталады.<br />
<p style="text-indent: 25px;"> Отын [[элемент]]теріне жататын құрамына, жұмысшы массасына (жұмысшы отынға), оның белгілеріне индекс «Р» жалғанады:<br />
:С<sup>р</sup> + Н<sup>р</sup> + О<sup>р</sup> + 5<sup>р</sup><sub>jh+k</sub> + А<sup>Р</sup> + W<sup>p</sup>= 100%. <br />
<p style="text-indent: 25px;"> Отын құрамын, оның жұмысшы массасы бойынша әдетте,<br />
қазандық агрегаттардың өндірістік пештерді және басқаларының жылулық есептері кезінде пайдаланады.<br />
<p style="text-indent: 25px;">Отынды топтастыру үшін ([[классификация]]), оның жалпы қасиеттерін зерттейді, осыған байланысты - құрғақ жанғыш отын массасы ұғымын қолданады. Осы, шартты отын массаларына сәйкес, [[индекс]] «С» және «Г» белгілейді. Отын массасында, тольщ ылгал болмаган кездегісін, құрғақ деп атайды да мына теңдеумен шешеді:<br />
:С<sup>с</sup>+ Н<sup>с</sup> + O<sup>c</sup> + N<sup>c</sup> + A<sup>c</sup>= 100%. <br />
<p style="text-indent: 25px;">Жанғыш құрамды, яғни, сусыз және күлсіз отын массасы, ондағы көміртегі, сутегі және жанғыш күкірттен басқа, олар шартты түрде қосылады да, мына теңдеумен шешіледі:<br />
:С<sup>Г</sup> + Н<sup>Г</sup> + S<sup>Г</sup> <sub>jh+k</sub> + O<sup>Г</sup> + N<sup>Г</sup> = 100%. <br />
<p style="text-indent: 25px;">Жанғыш массалар болып, отынның, өте тұрақты құрамы ғана<br />
саналады. Егер, отынның жанғыш [[масса]]сы құрамынан, [[колчедан]]ды күкіртті (S<sup>г</sup><sub>к</sub>) алып тастаса, онда отынның органикалық массасын<br />
былай анықтайды:<br />
:С<sup>0</sup> + Н<sup>0</sup> + 0<sup>0</sup> + N<sup>о</sup> + S<sup>с</sup><sub>op+k</sub> = 100%. <br />
<p style="text-indent: 25px;">Отын құрамының бір массасынан, отынның басқа түріне қайта есептеуін, көбейткіштердің көмегімен жүргізеді.<ref>Кабашев Р.А. ж. б. Жылу техникасы: Оқулық/ Р.А. Кабашев, А.К. Кадырбаев, A.M. Кекилбаев. -Алматы: «Бастау» баспаханасы, 2008. - 425 б. Суреттері 140 сурет. Библиографиялы тізімі 17. ISBN 9965-814-30-9</ref><br />
<br />
==Дереккөздер==<br />
<references/><br />
<br />
{{Суретсіз мақала}}<br />
{{wikify}}<br />
<br />
[[Санат:Жылу техникасы]]<br />
[[Санат:Ғылым]]</div>Sibom