https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9D%D2%B1%D1%80%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B4%D0%B0_%D0%90%D0%BB%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D1%82%D1%96%D2%A3_%D0%BC%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D0%B4%D1%8B_%D0%BC%D2%B1%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B0%D0%B9%D1%8BНұрмолда Алдабергеновтің мемориалды мұражайы - Түзету тарихы2026-09-08T13:32:05ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9D%D2%B1%D1%80%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B4%D0%B0_%D0%90%D0%BB%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D1%82%D1%96%D2%A3_%D0%BC%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D0%B4%D1%8B_%D0%BC%D2%B1%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B0%D0%B9%D1%8B&diff=124682&oldid=prevModerator: 1 түзету2026-06-26T06:40:04Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:40, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='4' style='text-align: center;' class='diff-multi'>(Оң жақ жоғарыда көрсетілген қатысушының (бір ғана қатысушының) арадағы бір түзетуі көрсетілмеген)</td></tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">Жол нөмірі 28:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Жол нөмірі 28:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Пайдаланған  әдебиет==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Пайдаланған  әдебиет==</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><references/></div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><references/></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Санат:<del class="diffchange diffchange-inline">Қазақстан мұражайлары</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Санат:<ins class="diffchange diffchange-inline">Мұражайлар</ins>]]</div></td></tr>
</table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9D%D2%B1%D1%80%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B4%D0%B0_%D0%90%D0%BB%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D1%82%D1%96%D2%A3_%D0%BC%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D0%B4%D1%8B_%D0%BC%D2%B1%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B0%D0%B9%D1%8B&diff=76667&oldid=prevModerator: 1 түзету2025-04-25T19:14:29Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:14, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;' class='diff-multi'>(Оң жақ жоғарыда көрсетілген қатысушының (бір ғана қатысушының) арадағы бір түзетуі көрсетілмеген)</td></tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9D%D2%B1%D1%80%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B4%D0%B0_%D0%90%D0%BB%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D1%82%D1%96%D2%A3_%D0%BC%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D0%B4%D1%8B_%D0%BC%D2%B1%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B0%D0%B9%D1%8B&diff=124681&oldid=prevKasymov: Zhetysu Travel (т) өңдемелерінен ДолбоЯщер соңғы нұсқасына қайтарды2023-03-29T18:31:44Z<p><a href="/index.php/%D0%90%D1%80%D0%BD%D0%B0%D0%B9%D1%8B:%D2%AE%D0%BB%D0%B5%D1%81%D1%96/Zhetysu_Travel" title="Арнайы:Үлесі/Zhetysu Travel">Zhetysu Travel</a> (<a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D1%82%D1%8B%D1%81%D1%83%D1%88%D1%8B_%D1%82%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BB%D0%B0%D1%83%D1%8B:Zhetysu_Travel&action=edit&redlink=1" class="new" title="Қатысушы талқылауы:Zhetysu Travel (мұндай бет жоқ)">т</a>) өңдемелерінен <a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D1%82%D1%8B%D1%81%D1%83%D1%88%D1%8B:%D0%94%D0%BE%D0%BB%D0%B1%D0%BE%D0%AF%D1%89%D0%B5%D1%80&action=edit&redlink=1" class="new" title="Қатысушы:ДолбоЯщер (мұндай бет жоқ)">ДолбоЯщер</a> соңғы нұсқасына қайтарды</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">18:31, 2023 ж. наурыздың 29 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">Жол нөмірі 28:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Жол нөмірі 28:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Пайдаланған  әдебиет==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Пайдаланған  әдебиет==</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><references/></div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><references/></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Санат:<del class="diffchange diffchange-inline">Мұражайлар</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Санат:<ins class="diffchange diffchange-inline">Қазақстан мұражайлары</ins>]]</div></td></tr>
</table>Kasymovhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9D%D2%B1%D1%80%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B4%D0%B0_%D0%90%D0%BB%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D1%82%D1%96%D2%A3_%D0%BC%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB%D0%B4%D1%8B_%D0%BC%D2%B1%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B0%D0%B9%D1%8B&diff=76666&oldid=prev06:37, 2014 ж. сәуірдің 6 кезіндегі Дәулеткерей деген2014-04-06T06:37:34Z<p></p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div><ref><br />
#Ж 56 [[ЖЕТІСУ. Энциклопедия]]. – [[Алматы]]: «Арыс» баспасы, [[2004]]. – 712 бет + 48 бет түрлі түсті суретті жапсырма. <br />
#Алматы облыстық қоғамдық саяси [[«Жетісу» газеті]], № 139 (17551) Сейсенбі 6 желтоқсан, [[2011]] жыл.<br />
</ref><br />
<br />
==Орналасқан жері== <br />
[[Алматы облысы]] [[Ескелді ауданы]]ндағы бұрынғы Шұбар ](1977 жылға дейін) қазіргі Алдабергенов ауылында орналасқан. [[Алматы облысы]] [[Ескелді ауданы]] [[Алдабергенов ауылы]]ндағы екі мәрте Еңбек ері [[Нұрмолда Алдабергенов]]тің мемориалды мұражайы Жетісу өлкесіндегі көрнекті мәдени орындардың бірі.<br />
==Құрылуы==<br />
[[Алматы облысы]] [[Ескелді ауданы]] [[Алдабергенов ауылы]]ндағы екі мәрте Еңбек ері [[Нұрмолда Алдабергенов]]тің мемориалды мұражайы [[Қазақстан Республикасы]] Коммунистік Партиясының бірінші хатшысы [[Дінмұхамед Ахметұлы Қонаев]]тың қолдауымен [[1986]] жылы [[Қазақ ССР]] Министрінің қаулысымен ресми түрде колхоз тарихындағы қоғамдық музей болып құрылды. Оған ауыл шаруашылығының өндірісін ұйымдастырушы, қоғам қайраткері, екі мәрте Социалистік Еңбек ері, екі рет Ленин және Еңбек қызыл Ту ордендерімен, 6 рет Халық шаруашылығы жетістіктері көрмесінің Үлкен Алтын медалімен марапатталған Нұрмолда Алдабергеновтің есімі берілді. <br />
==Толығырақ==<br />
Музей орналасқан ғимараттың жалпы ауданы 3978 шаршы метр, экспозиция қойылған орынның көлемі - 9,2 шаршы метр. Қазір мұражайда 4706 мұрағат бар. Ондағы жәдігерлер жыл өткен сайын толыға түсуде.<br />
----<br />
Мұражай [[Қазан революция]]сының қарсаңындағы Қазақстанның әлеуметтік экономикалық жағдайы, Кеңес өкіметі кезіндегі, кейінгі әлеуметтік өзгерістер, жаппай ұжымдастыру жылдары, ұжымдық қозғалыстың даму жылдары тақырыптарына орай топтастырылып, безендірілген 4 зал мен 4 бөлмеден тұрады. Мұнан өзге бірнеше зал, бөлме, бөлім, бұрыш бар. Онда нар тұлғаның өмірі мен еңбек жолы туралы, шаруашылықтың экономикасы мен мәдениетінің даму кезеңін, еңбек адамдарының тұрмысқа қажетті бұйымдары және еңбек құралдары жинақталған. Сонымен қатар Жетісу өлкесіне танымал батыр, би ақын бабаларымыздың тарихи өмірінен және Нұрмолда Алдабергеновтің үзеңгілестері, халық ақындары, ұлы жазушылар, мемлекет қайраткерлері, шетелден келген қонақтармен бірге болған сәттерінен мағлұмат береді.<br />
----<br />
Мұражай кіреберісіндегі бөлмеде мемлекеттік рәміздер - еліміздің [[Ту]]ы, [[Елтаңба]]сы, [[Гимн]]і орналастырылған. Ол тәуелсіздіктің 20 жылында жеткен жетістіктерді баяндап тұрғандай. Келесі залда Жетісу жеріне танымал әулие батыр бабаларымыз [[Ескелді би]], [[Балпық би]], [[Қабылиса жырау]] және олардың шәкірттерінің суреттері ілінген. Осы залда [[Балпық би]]дің алтыншы ұрпағы Н. Алдабергеновтің балалық шағы мен кемелденген кездерінен сыр шертетін диограмма мен бюсті орналасқан.<br />
----<br />
Келесі залда Н. Алдабергеновтің еңбек жолы [[Түркістан-Сібір]] теміржол құрылысы мен алғашқы колхозды ұйымдастырған колхоз мүшелерінің суреттері ілінген. Одан кейінгі бөлмедегі халқымыздың тұрмыс-тіршілігі, мәдениеті мен қолөнер туындылары көрермендерді қызықтырады. <br />
<br> <br />
Келесі бұрышта [[Ұлы Отан соғысы]]нда Украина жерін азат етуде, жауға пулеметпен оқ жаудырып ерен ерлік көрсеткен [[Кеңес Одағы]]ның батыры, осы елді мекенде туып-өскен [[Матай Байысұлы]]ның мүсіні қойылған. Сонымен қатар соғыс кезіндегі тылдағы өмір, мал шаруашылығын ұйымдастыру, суландыру жүйелерін жүргізу, ауыл мәдениетін көтеру, колхозшылардың тұрмысын жақсарту сияқты жанкешті еңбектері баяндалған.<br />
<br><br />
Екінші қабаттағы колхозды басқарған бес колхоз бастығының портреті және [[Н. Алдабергенов]]тің жұмыс бөлмесі келушілердің назарын ерекше аударады. Үлкен залда 19 Еңбек Ерінің портреті төрден орын алған және олардың қол жеткен табысын баяндайтын бұрыштар көркемделіп қойылған.<br />
<br><br />
Мұражай тарихында өшпейтін орын алған көрнекті қоғам қайраткері [[Д.Қонаев]]тың 1986 жылы мұражайға келуі және қолтаңбасы көркемделіп қабырғаға ілінген. Сондай-ақ, [[1988]], [[1995]], [[2002]] жылдары [[Қазақстан Республикасы]]ның бірінші Президенті [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев]] үш мәрте Алдабергенов ауылында және мұражайында болып, өзінің қолтаңбасын қалдырды. Елбасының Н. Алдабергеновтің 100 жылдық мерейтойына жіберген құттықтау хаты да келушілердің назарын аудармай қоймайды.<br />
---- <br />
Бұл мұражайға арнайы келген көптеген қоғам қайраткерлері мен қазақтың классик жазушылары ауылдың табысына тәнті болып, республикадағы шаруашылық басшылары мен шетелден келген қонақтар озық тәжірибесін үйренген. <br />
Мұражай экспозициясында тұрған әр жәдігер құнды. Өткен күндердің белгісі кейінгі ұрпаққа мол мұра. Тәуелсіз Қазақстанның жастарына өткен тарих, баға жетпес құнды материалдар мәліметтер беріп, олардың отаншыл, ұлтжанды, еңбекқор болып өсуіне ықпалын тигізері сөзсіз.<br />
<br />
==Пайдаланған әдебиет==<br />
<references/><br />
[[Санат:Мұражайлар]]</div>Дәулеткерей