https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%BE-%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA 2026-09-07T18:59:25Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%BE-%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA&diff=127221&oldid=prev 2026-07-12T14:47:42Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">14:47, 2026 ж. шілденің 12 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%BE-%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA&diff=127220&oldid=prev 2025-03-05T09:21:35Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>[[Сурет:Ново-Александровск бекінісі.jpg|thumb|right|300px|Ново-Александровск (Қызылтас) бекінісі. Оңтүстік-шығыстан қарағандағы көрінісі.]]<br /> '''Ново-Александровск''', '''Қызылтас бекінісі''' – [[Ресей империясы|патшалық Ресей]]дің әскери бекінісі, [[Маңғыстау облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштерінің мемлекеттік тізімі]]не енген тарих ескерткіші.<br /> <br /> == Орналасқан жері ==<br /> [[Қарақия ауданы]], [[Сайөтес]] ауылынан 70 км солтүстік бағытта, [[Батыс Үстірт кемері|Батыс Үстірт]] шың-кемерінде орналасқан. <br /> <br /> == Тарихи деректер ==<br /> Бекініс [[1834 жыл|1834]] жылы [[Каспий теңізі|Каспий]] теңізінің солтүстік-шығысында, [[Адай]] руы қоныстарының бірі – Қызылтас деген жерде, [[Хиуа хандығы]]на баратын жол бойына салынған. Патша өкіметі Ново-Александровск бекінісі арқылы жергілікті қазақтар мен түрікмендерді Ресейге біржола бағындыруды көздеді. Бекініс [[1846 жыл|1846]] жылы жойылды.<br /> <br /> == Бекініс сипаты ==<br /> Бекініс ([[2004 жыл|2004]] жыл) Маңғыстау МТМҚ ММ қызметкерлерімен анықталған.&lt;br&gt;<br /> Ескерткіш бекініс-[[бастион]] құрылыс түрінде, батыс жағы бұғазға табиғи шыңмен көмкерілген, бұрыштарында 8 мұнара орналасқан. Бекініс ішінде 20 құрылыс іргетастарының қалдықтары мен қабырға құрлысы әктас пен ұлутастың қашалған кесектерінен қаланған.&lt;br&gt;<br /> Қабырға ені 1 м, 4-7 м ара қашықтықта протехейзм типіндегі құрылыс, яғни атты әскер шабуылына қарсы тігінен көмілген тақта тастар орналасқан. Протехейзм және бекініс қабырғасы арасында орлар қазылған.&lt;br&gt;<br /> Бекініс аумағы - 4,5 га.&lt;ref&gt;М19 Қазақстан Республикасының тарихи-мәдени ескерткіштерінің жинағы. Маңғыстау облысы. - Өскемен: AsT prime, 2012. - 600 бет. ISBN 978-601-06-2031-5&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Қазақстан археологиялық ескерткіштері]]<br /> [[Санат:Маңғыстау облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері ]]</div>

Салиха