https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9C%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BD%D0%B3 2026-04-18T13:44:23Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9C%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BD%D0%B3&diff=91907&oldid=prev 2025-04-25T19:30:08Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:30, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9C%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BD%D0%B3&diff=91906&oldid=prev 2015-01-28T08:48:07Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>==Мониторинг==<br /> <br /> '''Мониторинг''' ({{lang-en|monіtor – қараушы, қадағалаушы, күні бұрын ескерту, сақтандыру}})&lt;ref&gt;Саяси түсіндірме сөздік. – Алматы, 2007.<br /> ISBN 9965-32-491-3&lt;/ref&gt; – қоршаған табиғи орта жағдайының антропогендік факторлардың әсер-ықпалынан өзгеруін болжау мен бағалаудың, бақылаудың кешенді жүйесі. Мониторинг термині [[БҰҰ]]-ның қоршаған орта жөніндегі [[Стокгольм]]дегі [[конференция]]сының алдында (1972) “''бақылау''” ұғымына толықтыру ретінде пайда болды. Адамдардың іс-әрекеттеріне байланысты Мониторингке деген қажеттілік артуда. Мыс., соңғы 10 жылдың ішінде 4 млн-нан артық жаңа хим. қосылыстар синтезделген, жыл сайын 30 мыңдай әр түрлі химиялық заттар өндіріледі. Мониторинг [[телевизор]] бейнелеу, фотография, көп спектрлі түсірілім және т.б. әдістер арқылы іске асырылады. Мониторингтің: базалық, ғаламдық, аймақтық, авиацалық, ғарыштық, т.б. деңгейдегі түрлері бар. Базалық Мониторинг – жалпы [[биосфера]]ның табиғи құбылыстарына бақылау жүргізу. Ғаламдық Мониторинг – Жер биосферасы мен оның [[экосфера]]сындағы жалпы әлемдік процестер мен құбылыстарды бақылау. Аймақтық Мониторинг – белгілі бір аймақтағы экологиялық процестер мен құбылыстарды бақылау. Авиациялық Мониторинг – экологиялық процестерді әуеден ұшақтар, тік ұшақтар және ұшатын аппараттар арқылы бақылау. Ғарыштық Мониторинг – экоқұбылыстарды ғарыштық құралдардың көмегімен бақылау. Бұл қоршаған ортаның өзгеру өзгешелігі мен ластану ошағын жедел анықтауға; экологиялық өзгерістің амплитудасы мен ондағы қарқынды процестерді бақылауға; техногендік жүйелердің бір-біріне әсер ету әрекетін анықтауға мүмкіндік береді.<br /> <br /> ==Қоршаған ортаның Мониторингі==<br /> [[File:EPA GULF BREEZE LABORATORY, CHEMISTRY LAB. THE CHEMIST IS TESTING WATER SAMPLES FOR PESTICIDES - NARA - 546277.jpg|thumb|Экологиялық лаборатория. Пестицидтер үшін су үлгілері.]]<br /> Қоршаған ортаның Мониторингі – адамдардың тіршілік ететін орта жағдайын бақылау арқылы, адамдарға табиғатта болып жататын қауіп-қатерлерді алдын ала ескерту үшін қажет. Сондай-ақ, Мониторингтік бақылаулар биосфералық қорықтарда да жүргізіледі. Мониторинг қызметі көптеген елдерде ұйымдастырылған. 1988 жылы қоршаған ортаның дүниежүзілік мониторингі ортасы құрылды.&lt;ref&gt;Қазақша энциклопедия&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Қаржы-экономика сөздігі. — Алматы: ҚР Білім және ғылым министрлігінің Экономика институты, «Зияткер» ЖШС, 2007. ISBN 978-601-215-003-2&lt;/ref&gt;<br /> Мониторинг үш деңгейге ажыратылады:<br /> <br /> 1. '''Санитарлық-токсикологиялық мониторинг''' -[[қоршаған орта]]ның күйін, табиғат нысандарының зиянды заттармен ластану деңгейін, осы ластаушылардың [[адам]]ға, [[жануар]]лар мен [[өсімдік]]терге әсерін зерттейді.<br /> <br /> 2. '''Экологиялық мониторинг''' -экожүйелердегі, табиғи кешендердегі өзгерістерді, олардың өнімділігін бақылау.<br /> <br /> 3.'''Биосфералық бақылау''' -табиғаттағы ғаламдық-[[фон]]дық өзгерістерді: [[радиация]] деңгейін, атмосферадағы [[зиянды заттар]], шаңның мөлшерін, жылудың тасымалдануын, планетадағы [[ауа райы]] мен [[климат]]тың т.б. өзгерістерді бақылау.<br /> <br /> ==Дереккөздер==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Экология]]<br /> [[Санат:Экономика]]<br /> [[Санат:Қаржы]]<br /> [[Санат:Құқық]]<br /> [[Санат:Заң]]<br /> <br /> <br /> {{Economy-stub}}</div>

Магпар