Moderator: 1 түзету

2026-06-26T06:25:29Z

1 түзету

InternetArchiveBot: Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5

2026-06-25T10:07:49Z

Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5

Жаңа бет

{{Елді мекен
|статусы = Қала
|қазақша атауы = Маскат
|шынайы атауы = {{Lang-ar|مسقط}}
|сурет = Mascate_collage.png
|жағдайы = Астана
|ел = Оман
|елтаңба =
|ту = Flag of Muscat.svg
|елтаңба сипаттамасы =
|ту сипаттамасы =
|елтаңба ені =
|ту ені =
|lat_dir = N|lat_deg = 23|lat_min = 36|lat_sec = 36
|lon_dir = E|lon_deg = 58|lon_min = 32|lon_sec = 24
|CoordAddon = type:city(650000)_region:OM
|CoordScale =
|шекара түрі =
|кестедегі шекара =
|ел картасының өлшемi = 300
|аймақ картасының өлшемi =
|аудан картасының өлшемi =
|аймақ түрі =
|аймағы =
|кестедегі аймақ =
|аудан түрі =
|ауданы =
|кестедегі аудан =
|қауым түрі =
|қауым =
|кестедегі қауым =
|ішкі бөлінісі =
|басшының түрi = Сұлтан
|басшысы = Кабус бен Саид
|құрылған уақыты =
|алғашқы дерек =
|бұрынғы атаулары =
|статус алуы =
|жер аумағы = 3500
|биiктiктiң түрi =
|орталығының биiктігі = 69
|климаты =
|ресми тілі =
|тұрғыны = 1 560 000
|санақ жылы = 2015
|тығыздығы = 368
|шоғырлануы =
|ұлттық құрамы =
|конфессионалдық құрамы =
|этнохороним =
|уақыт белдеуі =
|DST =
|телефон коды = +4
|пошта индексі =
|пошта индекстері =
|автомобиль коды =
|идентификатор түрі =
|сандық идентификаторы =
|ортаққордағы санаты = Muscat
|сайты = http://www.omanet.om/
|сайт тілі = ar
| сайт тілі2 = en
}}
'''Маскат''' ({{lang-ar|مسقط}}) — [[Оман]]ның елордасы және ең ірі қаласы. [[Маскат (губернаторлық)|Маскат]] губернаторлығының басты қаласы. [[Оман шығанағы]]ның жағалауындағы порт.

[[2005 жыл]]ы қаланың халық саны 650 мың адамды құрады.

== Тарихы ==
Ерте заманда Маскат [[Рим империясы]]на ладанды жеткізуге арналған [[Ладан жолы]]ндағы шағын ғана бекет болған. [[16 ғасыр|XVI ғасыр]]да [[Португалия|португалдықтармен]] басып алғаннан кейін стратегиялық маңызға ие болды. [[1649 жыл]]ы Оманның араб шейхі қаланы жаулап алғанға және оны өз елордасы ретінде жасағанға дейін Маскатта еуропалық сауда факториясы және дәмдеуіштер қоймалары жұмыс істеген. Оман әміршілерінің жерлері оңтүстікке қарай [[Мозамбик]]ке дейін жеткен; байлықтың басты көзі құл саудасы болған.

[[1803 жыл]]ы жергілікті сұлтан [[Уаһһабизм|уаһһабиттердің]] шабуылын тойтарды. XIX ғасырдың ортасына қарай құл саудасына тыйым салынды, қала жағдайы құлдырай бастады және сұлтан өз елордасын [[Занзибар]]ға көшірді.

== Экономикасы ==
Оманның [[модернизация]]сы басталғаннан кейін, [[1970 жыл]]дан бастап Маскатта [[инфрақұрылым]]ның қарқынды дамуы және [[урбанизация]] орын алды, осыған байлансыты көршілес шағын қалалар да мегаполис аумағына қосылды.

Қаланың негізгі орталықтарын үш топқа бөлуге болады:
* Батыс Маскат: Аль-Сиб, Удхайаба, Баушер, Аль-Губра және Гала;
* Орталық Маскат: Аль-Хувэйр, Мединат Сұлтан Кабус, Шаты-аль-Курм, Курм және Рас-аль-Хамра;
* Шығыс Маскат: Вуттайя, Руви, Матрах, Кальбух, Ескі Маскат, Сидаб және Аль-Бустан.

== Көрнекті жерлері ==
* [[Сұлтан Кабус мешіті]] — қаланың басты мешіті.

== Географиясы ==
Маскат аумағы қала айналасымен бірге Астаналық аудан деп аталады, оның аумағы шамамен 1500 км².

== Климаты ==
{{Қаланың ауа райы
| Ені =
| Жағдайы =
| Жер_ілік = Маскат
| Дерекнама = [ftp://dossier.ogp.noaa.gov/GCOS/WMO-Normals/RA-II/OM/41256.TXT NOAA]

| Қаң_ор = 21.3 | Қаң_ор_ж-ш = 12.8
| Ақп_ор = 21.9 | Ақп_ор_ж-ш = 24.5
| Нау_ор = 25.2 | Нау_ор_ж-ш = 15.9
| Сәу_ор = 29.8 | Сәу_ор_ж-ш = 17.1
| Мам_ор = 34.2 | Мам_ор_ж-ш = 7.0
| Мау_ор = 35.2 | Мау_ор_ж-ш = 0.9
| Шіл_ор = 34.3 | Шіл_ор_ж-ш = 0.2
| Там_ор = 32.0 | Там_ор_ж-ш = 0.8
| Қыр_ор = 31.4 | Қыр_ор_ж-ш = 0.0
| Қаз_ор = 29.7 | Қаз_ор_ж-ш = 1.8
| Қар_ор = 25.7 | Қар_ор_ж-ш = 6.8
| Жел_ор = 22.6 | Жел_ор_ж-ш = 13.3
| Жыл_ор = 28.6 | Жыл_ор_ж-ш = 101.1

| Қаң_ор_мин = 17.3 | Қаң_ор_макс = 25.5
| Ақп_ор_мин = 17.6 | Ақп_ор_макс = 26.1
| Нау_ор_мин = 20.7 | Нау_ор_макс = 29.8
| Сәу_ор_мин = 24.7 | Сәу_ор_макс = 34.7
| Мам_ор_мин = 29.1 | Мам_ор_макс = 39.5
| Мау_ор_мин = 30.6 | Мау_ор_макс = 40.4
| Шіл_ор_мин = 30.4 | Шіл_ор_макс = 38.6
| Там_ор_мин = 28.4 | Там_ор_макс = 36.2
| Қыр_ор_мин = 27.5 | Қыр_ор_макс = 36.3
| Қаз_ор_мин = 24.9 | Қаз_ор_макс = 35.0
| Қар_ор_мин = 20.9 | Қар_ор_макс = 30.5
| Жел_ор_мин = 18.9 | Жел_ор_макс = 27.1
| Жыл_ор_мин = 24.2 | Жыл_ор_макс = 33.3

| Қаң_а_мин = 11.5 | Қаң_а_макс = 34.2
| Ақп_а_мин = 12.5 | Ақп_а_макс = 37.0
| Нау_а_мин = 14.4 | Нау_а_макс = 41.4
| Сәу_а_мин = 17.5 | Сәу_а_макс = 44.0
| Мам_а_мин = 19.6 | Мам_а_макс = 47.0
| Мау_а_мин = 24.5 | Мау_а_макс = 48.3
| Шіл_а_мин = 25.0 | Шіл_а_макс = 49.2
| Там_а_мин = 23.3 | Там_а_макс = 46.8
| Қыр_а_мин = 23.0 | Қыр_а_макс = 43.6
| Қаз_а_мин = 17.5 | Қаз_а_макс = 42.0
| Қар_а_мин = 14.3 | Қар_а_макс = 37.8
| Жел_а_мин = 14.4 | Жел_а_макс = 33.0
| Жыл_а_мин = 11.5 | Жыл_а_макс = 49.2
}}

== Сілтемелер ==
* [https://web.archive.org/web/20081008002911/http://www.world-gazetteer.com/wg.php?x=1116772170&men=gpro&lng=en&gln=xx&dat=32&geo=-166&srt=npan&col=aohdq&pt=c&va=&geo=-2851 Халқы]

{{Oman-geo-stub}}
{{Азия елордалары}}

[[Санат:Маскат]]
[[Санат:Азия елордалары]]
[[Санат:Португалияның бұрынғы отарлары]]

← Ескі түзетулер	06:25, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету
(айырмашылығы жоқ)

Маскат - Түзету тарихы

Moderator: 1 түзету

InternetArchiveBot: Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5