https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9A%D3%A9%D0%BD%D0%B5_%D1%82%D2%AF%D1%80%D0%BA%D1%96%D0%BB%D1%96%D0%BA_%D1%82%D1%96%D0%BB%D1%96 2026-04-18T18:08:22Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9A%D3%A9%D0%BD%D0%B5_%D1%82%D2%AF%D1%80%D0%BA%D1%96%D0%BB%D1%96%D0%BA_%D1%82%D1%96%D0%BB%D1%96&diff=75219&oldid=prev 2025-04-25T19:08:42Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:08, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9A%D3%A9%D0%BD%D0%B5_%D1%82%D2%AF%D1%80%D0%BA%D1%96%D0%BB%D1%96%D0%BA_%D1%82%D1%96%D0%BB%D1%96&diff=75218&oldid=prev 2014-10-17T19:09:37Z

<p>«<a href="/index.php/%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D0%A2%D1%96%D0%BB%D0%B4%D0%B5%D1%80" title="Санат:Тілдер">Тілдер»</a> деген санатты аластады; «<a href="/index.php?title=%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D0%A2%D2%AF%D1%80%D0%BA%D1%96_%D1%82%D1%96%D0%BB%D0%B4%D0%B5%D1%80%D1%96&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Санат:Түркі тілдері (мұндай бет жоқ)">Түркі тілдері»</a> деген санатты қосты (<a href="/index.php?title=%D0%A3%D0%9F:HOTCAT&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="УП:HOTCAT (мұндай бет жоқ)">HotCat</a> құралының көмегі...</p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Тілдер<br /> |түсі = алтай<br /> |аты = Көне түркілік тілі<br /> |өз атауы =<br /> |айтылуы = <br /> |елдер = [[Орталық Азия]]<br /> |аймақтар = [[Түркия]], [[Моңғолия]], [[Ресей]], [[Қытай]], [[Синьцзян]]<br /> |ресми тіл = <br /> |реттейтін мекеме = <br /> |сөйлеушілер саны =<br /> |рейтинг =<br /> |күйі = <br /> |жойылды = 13 ғ-дан жойылған<br /> |санаты = [[Еуразия тілдері]]<br /> |классификация = <br /> [[Алтай тілдері]]<br /> :[[Түркі тілдері]]<br /> ::[[Ұйғыр тілдері]]<br /> |жазу = [[көне түркілік жазуы]], [[брахми тілі]], [[ұйғыр тілі]]<br /> |ISO1 = <br /> |ISO2 = <br /> |ISO3 = otk<br /> }}<br /> '''Көне түркілік тілі''' немесе '''Орхон'''&lt;ref&gt;Wolfgang-Ekkehard Scharlipp ''Die frühen Türken in Zentralasien'', S. 68f. - diese Benennung geht zurück auf Talat Tekin und auf Vilhelm Thomsen, dem Entzifferer der [[Orchon-Runen|Orchon-Inschriften]]&lt;/ref&gt; - 7-13 ғасырлар аралығында кең тараған түркі тілдердің бір түрі. Өлі шағатай тілімен жақын болған.<br /> <br /> Атауы көне ''түркілік'' тілі болса да, бұл тіл ұйғыр тіліне немесе оңтүстік-шығыс тіліне эволюцияланған және де ұйғыр тілдері тобына жатады. Ал түрік тілі [[оғыз тілі|оғыз тілдері]] тобында.{{main|Түркі тілдері}}<br /> <br /> == Тарихи деректері ==<br /> Көне түркі тілінің тарихи деректері туралы айта отырып, олардың 3 топқа бөлінуі туралы айтып өту керек:<br /> # 7-10 ғасырлардың Моңғолиядағы Орхон Жазбалары мен Енисей өзенінің бойында табылған [[Орхон-Енисей жазбалары]]&lt;ref&gt;Scharlipp, Wolfgang (2005). Die alttürkische Literatur, p.11 ff. Verlag auf dem Ruffel, Engelschoff. ISBN 3-933847-14-1.&lt;/ref&gt;.<br /> # 9-13 ғасырлардың Синьцзянның [[Ұйғыр жазуы]]&lt;ref&gt;Scharlipp, Wolfgang (2005). Die alttürkische Literatur, p.51 ff. Verlag auf dem Ruffel, Engelschoff. ISBN 3-933847-14-1.&lt;/ref&gt;<br /> # 11 ғасырдың қарахан мемлекетінің қолданған жазбалары. Олар көбіне араб әліпбиін қолданған.<br /> <br /> == Фонетикасы ==<br /> Көне түркілік тілінде 9 дауысты дыбыс қолданған: ''a, e, ė, i, ï, o, ö, u, ü''. Олар бірінші буында айтылып, қалған жерде 4 дауысты: ''a, e, ï, i'' қолданған.<br /> <br /> Дауыссыз дыбыстар:<br /> * лабиальды: ''p, v (β), m'';<br /> * тіс дауыссыздар: ''t, d (δ), n'';<br /> * жіңішке: ''č, y, ń'';<br /> * веляр дауыссыздар: ''k (q, χ), g (γ), ŋ'';<br /> * сүзілмелі: ''s, š, z'';<br /> * созылыңқы дауыссыздар: ''r, l''.<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> {{Түркі тілдері}}<br /> <br /> [[Санат:Түркі тілдері]]</div>

Kasymov