https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9A%D3%A9%D0%BD%D0%B5%D0%BD%D1%96%D2%A3_%D0%BA%D3%A9%D0%B7%D1%96 2026-09-07T21:28:44Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9A%D3%A9%D0%BD%D0%B5%D0%BD%D1%96%D2%A3_%D0%BA%D3%A9%D0%B7%D1%96&diff=118150&oldid=prev 2026-06-26T06:35:34Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:35, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9A%D3%A9%D0%BD%D0%B5%D0%BD%D1%96%D2%A3_%D0%BA%D3%A9%D0%B7%D1%96&diff=118149&oldid=prev 2023-10-30T07:02:19Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Көненің көзі''', '''Ескінің көзі''' – өткен өмірдің куәгері саналатын қарт адамдар мен ескі бұйымдарды білдіретін ортақ ұғым. <br /> <br /> == Айырықша заттар ==<br /> Көненің көзі қатарында ертерек заманда қолданыста болған, өзінің пошымы, сымбаты, түр-түсі мен жасалу ерекшелігі өзгеден айырықша заттар жатады. Ата-бабадан сақталып жеткен көненің көзі деп саналатын жәдігер қатарына көбінесе киім-кешек, қару-жарақ, ер-тұрман, музыка аспаптары, ыдыс-аяқ, әшекейлік және басқа да түрлі бұйымдар жатады. Әсіресе, халқына беделді жандардың, сондай-ақ, батырлар мен ұзақ жасаған адамдардың тұтынған заттары айрықша қасиетті деп саналған. Дәстүрлі ортада мұндай заттарды «атаның көзі» немесе «апаның көзі» деп қастерлеп, төрге іліп қойған. [[Кие]]сі атуы мүмкін деп басқаға тарту етуге немесе аяқасты етуге тыйым салынған.&lt;br&gt;<br /> Адам дүниеден озғаннан кейін аза ғұрыптарының қатарында &quot;ақырет сандықты&quot; ашу немесе &quot;боқшасын ашу&quot; деп аталатын жора кезінде әлгі бұйымдарды оның артындағы жақындары бөлісіп алады. Марқұмның көзі тірісінде тұтынған жеке бұйымдары, ерекше заттары қадірлі деп есептеледі. Оны &quot;тәбәрік&quot; деп те атайды.&lt;br&gt;<br /> Сонымен қатар, дәстүрлі қазақы ортада ата-баба жолының қағидалары, жол-жоралғыларды жете білетін, ертеректегі оқиғаларды, құбылыстарды және т.б. жайттарды көзімен көрген, бойына сіңірген жасы үлкен адамдарды да &quot;көненің көзі&quot; деп атайды. Сондықтан, жасы кішілер бұрынырақта қолданылған жол-жоралғы, емшілік, қызықты оқиғаларды және т.б. білмегендерін көненің көзі деп қарттардан сұрастырып отырған.&lt;ref&gt;ҚАЗАҚТЫҢ ЭТНОГРАФИЯЛЫҚ КАТЕГОРИЯЛАР, ҰҒЫМДАР МЕН АТАУЛАРЫНЫҢ ДӘСТҮРЛI ЖҮЙЕСI. Энциклопедия. – Алматы: РПК “СЛОН”, 2012. – (илл.) ISBN 978-601-7026-17-23-том: К – Қ – 736 бет.ISBN 978-601-7026-21-9&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> == Әдебиет ==<br /> * [[Қазақстан Республикасының Ұлттық мұрағаты|ҚР ҰМ]] – материалдарынан; <br /> * ОМЭЭ – материалдарынан.<br /> <br /> [[Санат:Қазақ мәдениеті]]<br /> [[Санат:Қазақ салт-дәстүрлері]]</div>

Салиха