Moderator: 1 түзету

2025-04-25T19:14:27Z

1 түзету

Dexbot: Removing Link GA template (handled by wikidata)

2015-03-25T13:44:19Z

Removing Link GA template (handled by wikidata)

Жаңа бет

{{Infobox Military Structure
|name=Krak des Chevaliers<br />قلعة الحصن
|location=Near [[Homs]], [[Syria]]
|coordinates=
|image=[[Сурет:Crac des chevaliers syria.jpeg|300px]]
|caption=Krak des Chevaliers from the South-West
|map_type=Syria
|latitude=34.756944
|longitude=36.294444
|map_size=250
|type=Castle
|built=1031 and from 1150–1250
|builder=
|controlledby=
|materials=[[Limestone]]
|height=
|used=
|condition=Partly ruined
|ownership=
|open_to_public= Yes
*Jan–Oct: 9am–6pm
*Nov–Dec: 9am–4pm
}}
[[Сурет:Krak des chevaliers cloitre.jpg|thumb|right|170px|Крак де Шевалье залдарында]]

'''Крак де Шевалье''' немесе '''Крак де л'Оспиталь''' ({{lang-ar|قلعة الحصن}}, {{lang-fr|Krak des Chevaliers}}, {{lang-fr|Krak de l'Hospital}}) — [[госпитальерлер]] қамалы, [[Сирия]]да ливанның [[Триполи (Ливан)|Триполиынан шығысқа қарай]] 650 метрлік қырдың қиясында, [[Антиохия]]дан [[Бейрут]]ке апаратын жолдан және [[Жерорта теңізі]]нен алыс емес жерде. Ең жақын сириялық қала — [[Хомс]] —қамалдың шығысына қарай 65 шақырымда.

Әлемдегі госпитальерлерден сақталҒан ҚамалдардыҢ біріов в мире. [[2006 жыл]]ы [[Салах ад-Дин бекінісі]]мен бірге қамал [[ЮНЕСКО]] [[Әлемдік мұра]] тізіміне қосылды.

== Қамал тарихы ==
[[Сурет:Krak des chavaliers plaine.jpg|thumb|220px|left|Қамал көрінісі]]
[[Сурет:Krak des chevaliers - artist rendering.jpg|thumb|left|220px|Қамалды қайта қалпына келтіру]]

Арабтар деректері бойынша [[1031 жыл]]ы қамалды [[Алеппо]] әмірі [[күрттер]] гарнизоны билеген. Ол кезде қамал '''Хасн әл-Акрад''' («Күрд қамалы») аталған. Атына байланысты франктар қамалды Крат ({{lang-fr|Le Krat}}), кейінірек араб «карак» (қамал, бекініс) сөзіне ұқсас Крак ({{lang-fr|Le Krak}}) деп атап кетті.
[[1099 жыл]]ы [[Крест жорықтары]] кезінде қамалды [[Раймунд IV (Тулуза графы)]] жаулап алады, бірақ олар қамалды тастап ары қарай жорықтарын [[әл-Құдыс]]қа қарай жалғастырады.

[[1110 жыл]]ы қамалды қайтадан [[Таренттік Танкред|Танкред]] бағындырды, [[Галилея]] князі, ал [[1142 жыл]]ы [[Раймунд II, Триполи графы]] Крак де Шевальені ықтимал [[Мосул]] мен Алеппо түркілер басшысы Занги ибн Ақ-Соңқырдың гарнизоны шабуылдарынан қорғау үшін госпитальерлер орденіне берді.

Госпитальерлер қамалды қайта қалпы келтіріп, әрі көптеген қосымша бөлмелер салып, қамалды крест жорықшылары үшін [[Қасиетті жер]]дегі ең мықты бекінісіне айналдырады. Қамал айналасында қалыңдығы 3-тен 30 метрге дейін барлау мұнарасын орнатты, оның бірінде госпитальерлердің Ұлы Магистрі тұрған. Сыртқы қабырға шеңбері ішінде алаң арқылы ішкі бөлмелерге — зал, кіші шіркеу (кейінірек оны мұсылмандар мешітке айналдырған) және 120 ұзын қоймаларға кіруге болған. Басқа қоймалық бөлмелер қамал тұрған жартастар ішінде жасырылған, осының арқасында Крак де Шевалье ұзақ уақыт қоршауларға төтеп бере алған. XII ғасыр соңы—XIII ғасырларда бірнеше жер сілкіністер қамалды аздап бүлдіргендіктен оны қайта қалпына келтіруге тура келген.

Крак де Шевалье шынымен де алынбайтын қамал болған. Оны талай рет қоршауға алған, бірақ барлығы да сәтсіз. [[1188 жыл]]ы қамал алдында атақты [[Салахаддин]]нің армиясы да тұрды. Сол қоршауда арабтарға [[кастелан]]ды тұтқындап алады. Салахаддин жауынгерлері оны қамал керегесіне әкеліп өз гарнизонына қамал қақпасын ашқызуды талап етеді. Кастелан басында арбша қамалды беруге бұйрық беріп, бірақ сосын француз тілінде соңғы адам қалғанша күресуге бұйрық береді.

Крак де Шевальені тек қулықпен ғана алынған, [[Бейбарыс]] сұлтан қамалға Триполи графы берілсін деген бұйрық айтылған жалған хат жіберіп қамалды [[сәуірдің 8]] [[1271 жыл]]ы басып алады.

[[1272 жылы]] [[тоғызыншы крест жорығы]]нда ағылшын патшасы [[Эдуард I]] қамалды көріп қайран қалады, сондықтан ол Кракты үлгі ретінде алып [[Англия]] мен [[Уэльс]]те қамалдар салады.

[[Аравия Лоуренсы]] тамызда [[1909 жыл]]ы көргенде оны «әлемдегі ең керемет қамал болар» деген еді.

[[2003 жыл]]ы ресей «Баязет» телесериялы түсіріледі<ref>[http://www.salon.ru/article.plx?id=2669 Старая-старая крепость] — журнал «Салон-интерьер», № 6 за 2003 год</ref> по [[Баязет (роман)|одноимённому роману]] [[Пикуль, Валентин Саввич|Валентина Пикуля]].

== Сілтемелер ==
{{викисклад-кат|Krak_des_Chevaliers}}
* [http://militera.lib.ru/h/pernaud/index.html Крак де Шевалье в книге Режин Перну «Крестоносцы»]
* [http://flickr.com/photos/tags/krakdeschevaliers/ Flickr.com торбетіндегі қамал фотосуреттері]
* [http://www.allcastles.ru/syria/krak-des-chevaliers.html История и архитектура Крак де Шевалье]
* [http://online.wsj.com/article/SB123335398205734847.html Крак де Шевалье жайлы Wall Street Journal газетінің қаңтардың 31, 2009 жылғы нөмірі] {{ref-en}}

<references/>
{{castle-stub}}

[[Санат:Сирия]]
[[Санат:Сирия қамалдары]]
[[Санат:Крест жорықтары]]
[[Санат:Әлемдік мұра]]

← Ескі түзетулер	19:14, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету
(айырмашылығы жоқ)

Крак де Шевалье - Түзету тарихы

Moderator: 1 түзету

Dexbot: Removing Link GA template (handled by wikidata)