https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9A%D0%B8%D1%96%D0%BA%D0%BE%D1%82%D1%8B_%28Z%D1%96z%D1%96phora%29Киікоты (Zіzіphora) - Түзету тарихы2026-04-20T01:28:14ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9A%D0%B8%D1%96%D0%BA%D0%BE%D1%82%D1%8B_(Z%D1%96z%D1%96phora)&diff=30837&oldid=prevModerator: 1 түзету2025-04-25T18:08:55Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">18:08, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%9A%D0%B8%D1%96%D0%BA%D0%BE%D1%82%D1%8B_(Z%D1%96z%D1%96phora)&diff=30836&oldid=prevKmoksy: false Сурет2016-03-01T23:38:44Z<p>false Сурет</p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''КИІКОТЫ''', [[көкемарал]] (Zіzіphora) – еріндігүлділер тұқымдасына жататын бір жылдық өсімдік немесе шала бұта. Дүние жүзінде Жерорта теңізі жағалауларынан Орталық Азия аймағына дейінгі аралықта тараған 30-ға жуық түрі бар. Қазақстанда Көкшетауда, Алтай тауларында, Балқаш – Алакөл ойысында, Жетісу (Жоңғар), Күнгей, Іле Алатауларында, Қаратауда (Жамбыл, Оңтүстік Қазақстан облыстарында), көбінесе тау беткейлерінде, сондай-ақ далалық өңірлер мен шөлді жерлердегі аласа тау етектерінде өсетін 6 түрі бар. Олардың ішіндегі жиі кездесетіні – иісті Киікоты (Z. clіnopodіoіdes). Биіктігі 8 – 50 см, жуан тамырлы, тік сабақты. Жапырағының ұзындығы 0,6 – 2,5 см, ені 0,3 – 1,2 см, түкті кейде түксіз болады. Гүлі сабақ ұшында топтасқан, түсі жасыл не күлгін, қос ерінді, жоғарғы ерні тұтас, төменгісі 3 айырымды. Тостағаншасы цилиндр пішінді, ұзындығы 5 – 7 мм. Күлтесінің ұзындығы 10 – 12 мм, 2 аталық гүлі аналық мойнымен бірге күлтеден шығып тұрады. Маусым – тамыз айларында гүлдеп, жемістенеді. Иісті Киікотынан парфюмерияда пайдаланылатын эфир майы алынады. Киікотының құрамында алкалоидтар, гликозидтер, органик. қышқылдар бар. Бұлардың бәрі дерлік – балды өсімдіктер. Кейбір түрі (Бунге Киікоты) медицинада дәрі жасау үшін пайдаланылады.<br />
<br />
<ref>[[Қазақ Энциклопедиясы]]</ref><br />
<br />
== Дереккөздер ==<br />
<references/><br />
<br />
{{wikify}}<br />
[[Санат:Еріндігүлділер]]<br />
[[Санат:Қазақстан табиғаты]]<br />
<br />
{{stub}}</div>Kmoksy