https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%97%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%B8%D1%8F_%D0%9A%D0%BE%D0%BF%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D1%82%D1%96 2026-04-18T23:08:41Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%97%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%B8%D1%8F_%D0%9A%D0%BE%D0%BF%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D1%82%D1%96&diff=15267&oldid=prev 2025-04-25T17:55:50Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">17:55, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%97%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%B8%D1%8F_%D0%9A%D0%BE%D0%BF%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D1%82%D1%96&diff=15266&oldid=prev 2014-05-29T13:56:28Z

<p>clean up, replaced: Пайдаланған әдебиет → Дереккөздер using <a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)">AWB</a></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>[[Сурет:Za-map.png|thumb|250px|Замбия Картасы]]<br /> '''Замбия Коппербелті''' - [[Конго Демократиялық Республикасы]]на тиісті жер жолағы солтүстіктен сыналай еніп, З''амбия аумағын екі жеке облысқа:'' халық аз қоныстанған шығысқа және ел халқының басым бөлігі тұратын батысқа бөледі. Замбия терең өзен аңғарлары, көл қазаншұңқырлары, сирек және аздаған батпақтары бар аласа төбелі үстіртте орналасқан. Аумағының 4/5 бөлігі [[Замбези өзені]]нің (оның атынан ел атауы шыққан) алабында орналасқан. Ағысы катты бұл өзенде иірімдер мен су қүламалары көп. Мұндағы климат субэкваторлық, алайда елдің биігірек орналасуына орай [[Африка]]ның басқа аудандарына қарағанда ыстық емес.<br /> <br /> Ең ыстық айдың (қазан) орташа температурасы 23—27°С. Елдің солтүстігінде шығу тегі тектоникалық [[Танганьика]], [[Мверу]] жәнө [[Бангвеулу]] сияқты ірі [[көл]]дер орналасқан. Ел [[ЛАНДШАФТ|ландшафтысының]] сипатты белгісі — биік шөпті [[саванна]]лар мен [[саванналық ормандар]]. Рұқсатсыз аң аулаушылық иілдер мен мүйізтұмсықтардың санын күрт азайтқанымен, Замбияны көптеген жануарлар мекендейді. Оларды қорғау үшін ұлттық саяжайлар мен қорықтар құрылған. Замбия — аграрлы ел, ауыл шаруашылығына Халықтың басым бөлігі қамтылған. [[Жүгері]], [[қант құрағы]]н, [[маниок]] пен [[бидай]] өсіре отырып, Замбия өзін азық-түлікпен толық дерлік қамтамасыз етеді.<br /> <br /> Ел халқы бір тектес емес: 73-тей [[ЭТНИКАЛЫҚ ТОП|этникалық топтар]] бар, бірақ олардың арасында болатын қақтығыстар өте сирек.<br /> <br /> ==Табиғат ресурстары==<br /> [[File:Bangweulu Swamps.jpg|thumb|left|250px|Бангвеулу көліндегі Батпақтар.]]<br /> Елдің оңтүстік шекарасының көпшілік бөлігін алатын [[Замбези өзені]]нің орта ағысында дүние жүзіндегі ең ірі су құламаларының бірі, суы 1200 метрден құлайтын [[Виктория су құламасы]] қалыптасады. Су құламасының ені 1800 м-ге жетеді. Виктория су құламасынан ағыс бойымен 100 км төменірек жерде үлкен су қоймасы [[Кариба]] орналасқан. Осы жерге салынған СЭС электр қуатымен тек Замбияны ғана емес, көрші мемлекет - [[Зимбабве]]ні де қамтамасыз етеді. Елдің негізгі байлығы - дәстүр бойынша [[экспорт]]қа шығарылатын [[мыс]] пен [[кобальт]]. Мыстың ірі корлары елдің орталығындағы [[коппербелт]] мыс бeлдeyi) деп аталатын өнеркәсіптік аймаққа шоғырланған. Мұнда мыс кенін өндіру мен кайта өңдеу жүзеге асырылады.<br /> <br /> Әзірше ел экспортының 85%-ын [[мыс]] құрап отыр. Замбияның гүлденуі дүниежүзілік рыноктағы мыстың бағасына тәуелді, ал ол соңғы кездері түсіп бара жатыр. Басқа [[минерал]]дардан елде [[мырыш]], [[қорғасын]], [[алтын]], [[күміс]], [[селен]], [[мәрмәр]] өндіріледі. Сондай-ақ асыл тастар — [[изумруд]], [[аквамарин]], [[аметист]] және аздаған мөлшерде [[алмас]] өндіру жүргізілуде.<br /> <br /> Замбиялық ақық түсті [[малахит]] дүние жүзіне кең танымал. Табиғат әлемінің сан алуандығы мен әдемілігі бұл елге көптеген туристерді тартады.<br /> <br /> [[2002]] жылы туризмнен түскен пайда [[2000]] жылмен салыстырғанда 25%-ға дерлік артты.&lt;ref&gt;Қазіргі дүние географиясы: Хрестоматия.<br /> Жалпы білім беретін мектептің қоғамдық-гуманитарлық бағытындағы 11-сыныбына арналған оқу құралы. / Қ. Ахметов, Т. Увалиев, Г. Түсіпбекова. - Алматы: &quot;Мектеп&quot; баспасы, 2007. <br /> ISBN 9965-36-216-5&lt;/ref&gt;<br /> <br /> ==Дереккөздер==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> [[Санат:География]]<br /> <br /> <br /> {{Stub}}</div>

ArystanbekBot