https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%96%D0%B0%D1%80%D1%8B%D2%9B_%D1%82%D0%B5%D1%85%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B 2026-04-18T18:50:30Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%96%D0%B0%D1%80%D1%8B%D2%9B_%D1%82%D0%B5%D1%85%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B&diff=46541&oldid=prev 2025-04-25T18:25:53Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">18:25, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%96%D0%B0%D1%80%D1%8B%D2%9B_%D1%82%D0%B5%D1%85%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B&diff=46540&oldid=prev 2016-04-01T04:21:26Z

<p>«<a href="/index.php?title=%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D2%B1%D0%BB%D1%82%D1%82%D1%8B%D2%9B_%D1%8D%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Санат:Қазақ ұлттық энциклопедиясы (мұндай бет жоқ)">Қазақ ұлттық энциклопедиясы»</a> деген санатты аластады; «[[Санат:Оптикалық иллюзиялар|Оптикалық иллю...</p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Жарық техникасы''' — [[оптикалық сәулелер]]ді (жарықты) зерттеумен және оларды өндіру, кеңістіктік таралуы мен сипаттамаларын өлшеу әдістерімен, сондай-ақ, [[жарық энергиясы]]н басқа энергия түріне түрлендіру мәселелерімен айналысатын ғылым мен техника саласы. <br /> <br /> <br /> Жарық техникасының дербес сала ретінде пайда болуы физикалық және [[геометриялық оптика]]ның, [[физиология]] ғылымының, [[электр тогы]] мен [[магнетизм]] ілімінің дамуымен байланысты болды. 18 ғ-дың басында [[фотометрия]]ның негіздерін тұжырымдаған (“Жарық градациясы жөніндегі оптикалық трактат” деген кітабында) француз ғалымы П.Бугер (1698 — 1758) жарық техникасына маңызды үлес қосты. Жарық техникасының дамуының маңызды кезеңі электрлік жарықтандыру көздеріне көшуден басталды. 1872 жылы орыс электртехнигі А.Н. Лодыгин (1847 — 1923) қыздыру шамын жасады, ал 1876 жылы П.Н. Яблочков (1847 — 1894) “Яблочков шамы” деп аталатын доғалы көмір шамын ойлап тапты. Жарық техникасының бұдан кейінгі дамуы люминесценттік шамдардың, жоғары қысымды газ зарядсыздандырғыш шамдардың, сондай-ақ, галогендік шамдардың шығуымен байланысты. Жарық техникасының негізгі бөлімдеріне жарықтандыру техникасы, жарық сигналы техникасы, жарықтық проекциялық техникасы, сәулелендіру техникасы және өлшеуіш техникасы жатады. Жарықтандыру техникасы жарық энергиясын жарықтандыруға қолданумен айналысады. Бұған жарық көздері техникасы, жарықтандыру приборлары, жарықтандыру құрылғыларының құрал-жабдықтары, т.б. жатады. Жарық сигналы техникасы оптикалық сигнализацияға арналған құрылғыларды жасаумен шұғылданады. Бұған қашықтан жарықпен белгі беру үшін қолданылатын приборлар, т.б. жатады. Проекциялық техника [[проекция]]лық аппаратураларды, киноэкрандарды, жарықпен көшіруге (сканер, ксерокс, т.б.) арналған аппараттарды құрастырумен шұғылданады. Сәулелендіру техникасы жарық энергиясын емдеу және биологиялық мақсаттарға пайдаланумен айналысады. Ол әр түрлі нысандарды көрінетін не көрінбейтін (немесе екеуі қатар) сәулемен сәулелендіретін приборларға сүйенеді. Өсімдіктердің өсуін жылдамдату, көбінесе, қыздыру шамдары көмегімен, жарқырауық заттар ультракүлгін сәулемен сәулелендіріледі. Өлшеуіш техника сәулеленудің (жарықтың) сипаттамаларын өлшеумен шұғылданады.&lt;ref&gt;&quot;Қазақ Энциклопедиясы&quot;&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Оптикалық иллюзиялар]]<br /> [[Санат:Физика]]</div>

Нұрлан Рахымжанов