https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%96%D0%B0%D0%BB%D0%BF%D1%8B_%D2%B0%D0%BB%D1%82%D1%82%D1%8B%D2%9B_%D3%A8%D0%BD%D1%96%D0%BC 2026-04-19T10:35:59Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%96%D0%B0%D0%BB%D0%BF%D1%8B_%D2%B0%D0%BB%D1%82%D1%82%D1%8B%D2%9B_%D3%A8%D0%BD%D1%96%D0%BC&diff=90979&oldid=prev 2025-04-25T19:29:59Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:29, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%96%D0%B0%D0%BB%D0%BF%D1%8B_%D2%B0%D0%BB%D1%82%D1%82%D1%8B%D2%9B_%D3%A8%D0%BD%D1%96%D0%BC&diff=90978&oldid=prev 2017-03-06T06:11:52Z

<p><a href="/index.php?title=%D0%A3%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F:%D0%93%D0%B0%D0%B4%D0%B6%D0%B5%D1%82%D1%82%D0%B5%D1%80/Cat-a-lot&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Уикипедия:Гаджеттер/Cat-a-lot (мұндай бет жоқ)">Cat-a-lot</a>: Аласталуда... <a href="/index.php?title=%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D0%97%D0%B0%D2%A3&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Санат:Заң (мұндай бет жоқ)">Санат:Заң</a></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Жалпы Ұлттық Өнім''' (ЖҰӨ) – [[макроэкономика]]лық жиынтық көрсеткіш. Бір адамға шаққанда нақты ЖҰӨ-нің өсімі халықтың тұрмыс деңгейінің басты көрсеткіші болып табылады. ЖҰӨ бір елдің нарықтық баға бойынша есептелген, жыл бойы шығарған дайын өнімін құрайды.<br /> <br /> Басқа елдерде көптен бері кең қолданылып келе жатқанымен, отандық тәжірибеге 1988 жылдан енгізілген. Бір адамға шаққанда нақты ЖҰӨ-нің өсімі халықтың тұрмыс деңгейінің басты көрсеткіші болып табылады. ЖҰӨ бір елдің нарықтық баға бойынша есептелген, жыл бойы шығарған, дайын өнімін құрайды. Оған сол елде және сол елдің иелігіне жататын, шет елдерде шығарылған өнім құны да кіреді. ЖҰӨ-нің жалпы ұлттық табыстан айырмашылығы — оған өндірістік және өндірістік емес негізгі қорлардың [[амортизация]]сы және [[өндіріс]]тік емес жүйелер мен [[сыртқы экономика]]сы қызметтен түсетін табыстар да қосылады.&lt;ref&gt;Орысша-қазақша заңдық түсіндірме сөздік-анықтамалық. — Алматы: «Жеті жарғы» баспасы, 2008 жыл. ISBN 9965-11-274-6&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == ЖҰӨ-ді есептеудің әдістері ==<br /> <br /> ЖҰӨ-ді есептеудің бірнеше әдістері қалыптасқан: <br /> * Қосымша құнды, шығынды және табысты қосу арқылы; <br /> * Барлық кәсіпорындардың, ұйымдардың, мекемелердің, халық ш-нда материалдық игіліктер өндіретін халықтың еңбекақысы мен басқадай табыстарын, әлеуметтік қамтамасыздандыру төлемдерін, пайда мен басқадай табыстарды, сондай-ақ, амортизациялық төлемдерді қосу арқылы.<br /> <br /> Соңғы тәсіл бойынша халықтың тауарлар мен қызметті тұтыну құны, қоғамдық ұйымдардың қызмет құны, ғылым мен басқару буындарына көрсетілген қызмет құны, қор жинау (күрделі қаржы және басқалар), сыртқы сауда сальдосы, экон. қызметтен түскен табыс сальдосы сияқтыларды қосу арқылы анықталады. ЖҰӨ шамасына баға деңгейінің әсері мол, ол баға индексі арқылы беріледі де, ағымдағы бағамен есептелген ұлттық өнім жалпылама (номинальді) көрсеткіш болып аталса, баға деңгейімен түзетілген ұлттық өнім нақты ЖҰӨ болып табылады. Ол ұлттық экономиканың дәл сипаттамасын береді.&lt;ref&gt;Саяси түсіндірме сөздік. – Алматы, 2007.<br /> ISBN 9965-32-491-3&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Қазақстандағы жалпы ұлттық өнім және оны есептеу әдістері ==<br /> {{main|Қазақстандағы жалпы ұлттық өнім және оны есептеу әдістері}}<br /> Көптеген тауарлар және қызмет түрлері ЖҰӨ-де нарықтағы бағаларымен есептелінеді, ал кейбір тауарлар мен көрсетілген қызмет түрлері нарықта сипатталмайды, сол себепті нарықтық бағасы жоқ. Дегенмен, осы көрсетілген кызмет құны ЖҰӨ- ге енгізілуі керек, сол үшін біз оларды өлшеуіміз керек. Осындай бағалар шартты түрде есептелінген құн атауға ие болады. Мысалға, тұрғындарға [[әкімшілік]], [[полиция]] және [[өрт сөндірушілер]] қызмет көрсетеді. Осы көрсетілген қызмет құнын бағалау қиын, себебі олар сатылмайды және нарық бағасын иемденбейді. ЖҰӨ құрамында осы мемлекеттік жұмысшылар өнімінің құнының көрсеткіші олардың жалақысы болып табылады. Яғни, ЖҰӨ-де арнайы есептелінген құн жалға берілген жеке үйлер, машиналар және ұзақ қолданылатын тауарлар іс жүзінде жасалынбайды. Онымен қатар кейбір тауарлар үйде жасалынып, үйде қолданылады, олар нарықта болмайды.<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> {{stub:Заң}}<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Экономика]]<br /> [[Санат:Құқық]]<br /> <br /> <br /> <br /> {{Stub}}</div>

Нұрлан Рахымжанов