<?xml version="1.0"?>
<?xml-stylesheet type="text/css" href="https://kk.encyclopedia.kz/skins/common/feed.css?303"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="kk-kz">
		<id>https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%94%D3%99%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B5_%28%D0%B1%D2%B1%D1%82%D0%B0%29</id>
		<title>Дәрмене (бұта) - Түзету тарихы</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%94%D3%99%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B5_%28%D0%B1%D2%B1%D1%82%D0%B0%29"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%94%D3%99%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B5_(%D0%B1%D2%B1%D1%82%D0%B0)&amp;action=history"/>
		<updated>2026-09-08T00:04:38Z</updated>
		<subtitle>Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.23.3</generator>

	<entry>
		<id>https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%94%D3%99%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B5_(%D0%B1%D2%B1%D1%82%D0%B0)&amp;diff=115226&amp;oldid=prev</id>
		<title>Moderator: 1 түзету</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%94%D3%99%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B5_(%D0%B1%D2%B1%D1%82%D0%B0)&amp;diff=115226&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2026-06-26T06:26:10Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;1 түзету&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;'&gt;
				&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;← Ескі түзетулер&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;06:26, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan='2' style='text-align: center;'&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(айырмашылығы жоқ)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Moderator</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%94%D3%99%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B5_(%D0%B1%D2%B1%D1%82%D0%B0)&amp;diff=115225&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kasymbot: clean up, replaced: Оңтүстік Қазақстан облысы → Түркістан облысы using AWB</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%94%D3%99%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B5_(%D0%B1%D2%B1%D1%82%D0%B0)&amp;diff=115225&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2020-06-11T12:07:18Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;clean up, replaced: Оңтүстік Қазақстан облысы → Түркістан облысы using &lt;a href=&quot;/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)&quot;&gt;AWB&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Жаңа бет&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Taxobox&lt;br /&gt;
|image =Artemisia_cina_-_Köhler–s_Medizinal-Pflanzen-165.jpg&lt;br /&gt;
|image_caption=&lt;br /&gt;
|regnum = [[Өсімдіктер]]&lt;br /&gt;
|divisio = [[Гүлді өсімдіктер]]&lt;br /&gt;
|classis = [[Қос жарнақтылар]]&lt;br /&gt;
|unranked_ordo = [[Asterids]]&lt;br /&gt;
|ordo = [[Asterales]]&lt;br /&gt;
|familia = [[Астралылар тұқымдасы|Asteraceae]]&lt;br /&gt;
|subfamilia = [[Asteroideae]]&lt;br /&gt;
|tribus = [[Anthemideae]]&lt;br /&gt;
|subtribus = [[Artemisiinae]]&lt;br /&gt;
|genus = ''[[Жусан|Artemisia]]''&lt;br /&gt;
|species = '''''A. cina'''''&lt;br /&gt;
|binomial = ''Artemisia cina''&lt;br /&gt;
|binomial_authority = Berg &amp;amp; C.F. Schmidt ex Poljakov &lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
'''Дәрмене''' немесе '''ақ жусан''' ({{lang-la|Artemisia cina}}) – [[астралылар тұқымдасы|астралылар]] тұқымдасының [[жусан]] туысына жататын көп жылдық шала [[бұта]]. Орта Азияның (Оңтүстік Қазақстан) эндемигі.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Ботаникалық сипаттамасы ==&lt;br /&gt;
Биіктігі  18 – 30 см. Өзіне тән аңқыған өткір иісі бар. Улы өсімдік.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Тамыры ағаштанып кеткен, өзекті, қара-қоңыр түсті.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Жапырақтары кезек орналасқан, сызықты жиеленген. Гүлдеу кезіне қарай көбі түсіп қалады.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Гүлдері майда, 2-3 мм, қос жынысты. Гүлшоғыры - себетше.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Химиялық құрамы ==&lt;br /&gt;
Жер бетіндегі бөліміннің құрамында  [[Сесквитерпендер|сесквитерпенді]] [[лактон]] [[сантонин]] (до 7 %&amp;lt;ref name=&amp;quot;БФС&amp;quot; /&amp;gt;) және 1,5—3 % [[Эфир майы|эфир майлары]],  [[цинеол]] және басқа [[терпендер]] (70—80 %&amp;lt;ref name=&amp;quot;БФС&amp;quot;&amp;gt;Блинова К. Ф. и др.,Ботанико-фармакогностический словарь : Справ. пособие [http://herba.msu.ru/shipunov/school/books/botaniko-farmakognost_slovar1990.djvu], Под ред. К. Ф. Блиновой, Г. П. Яковлев,М,изд.Высш. шк.,1990,227,isbn=5-06-000085-0&amp;lt;/ref&amp;gt;), [[камфора]], [[карвакрол]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Таралуы ==&lt;br /&gt;
[[Түркістан облысы]], [[Арыс ауданы]]ның Дәрмене кеңшарында қолдан өсіріледі. [[Қазақстан]]ның '''''[[Қызыл кітап|Қызыл кітабына]]''''' енгізілген.&amp;lt;ref&amp;gt;Қазақ энциклопедиясы&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Дереккөздер==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references/&amp;gt;&lt;br /&gt;
{{wikify}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Санат:Жусандар]]&lt;br /&gt;
[[Санат:Күрделігүлділер]]&lt;br /&gt;
[[Санат:Қазақстанның Қызыл кітабына енген өсімдіктер]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Kasymbot</name></author>	</entry>

	</feed>