https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%94%D0%B5%D1%80%D0%B5%D1%83Дереу - Түзету тарихы2026-05-09T07:17:40ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%94%D0%B5%D1%80%D0%B5%D1%83&diff=67505&oldid=prevModerator: 1 түзету2025-04-25T19:05:07Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:05, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%94%D0%B5%D1%80%D0%B5%D1%83&diff=67504&oldid=prevArystanbekBot: clean up, replaced: Бес жүз бес сөз.—Алматы → Бес жүз бес сөз.— Алматы, Рауан, 1994. → Рауан, 1994 жыл. using AWB2014-05-12T15:59:26Z<p>clean up, replaced: Бес жүз бес сөз.—Алматы → Бес жүз бес сөз.— Алматы, Рауан, 1994. → Рауан, 1994 жыл. using <a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&action=edit&redlink=1" class="new" title="Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)">AWB</a></p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>[[Қазақ тілі]]ндегі сөздіктер бұл сөздің мағынасын — тез, жылдам, шапшаң деп түсіндіреді. «Аяш дереу төрге көрпе салып, жастық тастады» ([[Хангелдин|А. Хангелдин]], Табыс, тағдыры).<br />
<br />
Дәл осы мағынада, ''«дораан»'' тұлғасында мұны біз [[тува тілі]]нен де кездестіреміз.<br />
<br />
Тува тіліне бұл сөз Моңғолдардан ауысуы мүмкін. Өйткені [[Сібір]]дегі басқа түркі тілдерінде ''«дереу»'' сөзіне не оның мағынасына сәйкес тұлға кездеспеді. Ал Моңғол тобындағы тілдерде ''«дереуге»'' сәйкес сөздердің мынадай мағыналарын байқаймыз: <br />
Моңғолша: ''даруй'' — қазір; [[Қалмақ Тілі|қалмақ тілінде]]: ''дарунь'' — тез, шапшаң.<br />
<br />
Сөздің шыққан төркіні Моңғол тілі деуге тура келеді. Моңғол тіліндегі ''«даруй»'' сөзінің тұлғасы мен мағынасы түркі тілдеріне ғана емес, қалмақ тіліне өткенде де дыбыстық өзгерістерге кез болған. [[Қазақ тілі]]нде ол ''«қазірдің»'' орнына емес, тез, жылдам, шапшаң сөздерімен синонимдес болған: даруй => дерйу ([[метатеза]]) => дереу.<ref>Бес жүз бес сөз.— Алматы: Рауан, 1994 жыл. ISBN 5-625-қ2459-6</ref><br />
<br />
==Дереккөздер==<br />
<references/><br />
{{wikify}}<br />
<br />
{{Суретсіз мақала}}<br />
<br />
[[Санат:Сөздік]]<br />
[[Санат:Әдебиет]]</div>ArystanbekBot