https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%93%D0%B5%D1%82%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9%D1%96 2026-09-06T06:35:47Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B5%D1%82%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9%D1%96&diff=99272&oldid=prev 2026-06-25T14:05:23Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">14:05, 2026 ж. маусымның 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B5%D1%82%D0%B5_%D0%BC%D1%83%D0%B7%D0%B5%D0%B9%D1%96&diff=99271&oldid=prev 2024-11-06T18:09:49Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Гете музейі''' - ұлы [[неміс ақыны]], [[ойшыл]], жаратылыстанушы, зиялы бюргер әулетінен шыққан [[Иоганн Вольфганг Гете]]нің [[Германия]]ның Ильменау қаласындағы музейі. Ильменау қаласынан 4 шақырым жердегі [[Киккельхан]] тауының басындағы орман ішінде 1780 ж. ағаштан тұрғызылған 2 қабатты үйге 31 жастағы [[Гете]] сол жылы қыркүйек айының 6-ыңда тұңғыш рет бас сұққан. Гете танушылардың айғақтауынша Абай тәржімелеген «Қараңғы түнде тау қалғыптың» неміс тіліндегі түпнұсқасын, яғни «Түнгі кезбенің әнін» ұлы ақын сол күні кеште мұнартқан [[Тюрингия]] қыраттарына қарап тұрып есікке жазыпты. Гете музейі Киккельхан тауынан екі шақырым қашықтағы, Ильменау қ-сы маңындағы Габельбах деп аталатын жерге орналасқан. Музейдегі Гете «Түнгі кезбенің әнін» алғаш жазған есік тарихи мүлік саналады. Жазушы [[Қалмұқан Исабаев]]тың белсенді қызметінің арқасында Абайдың «Қараңғы түнде тау қалғып» өлеңі қашалған мәрмәр тақта 1979 жылғы 22 шілдеде Қазақстаннан [[Габельбах]] музейіне жеткізіліп, салтанатты жағдайда аталмыш есіктің жанына орнатылды. Сол уақыттан бастап музейге келген шетелдік қонақтарды Абай әнімен қарсы алу дәстүрге айналған. 1980 ж. мамыр айында Исабаев Г. м-не өзі салған [[Абай Құнанбайұлы]] бейнесін, «Қараңғы түнде тау қалғып» әнінің ноталық жазбасын, арнайы әзірленген домбыраны сыйға тартады. Домбыраның сынбайтын шынымен қапталған бөлігі астында неміс және орыс тілдерінде: «Гетенің Азиядағы тұңғыш аудармашысы - ақын әрі композитор Абай мына аспапта ойнап, «Түнгі кезбенің әніне» ән шығарған» деген жазу бар.<br /> Өз кезегінде Гете музейі мен немістің классикалық әдеби мұрасын жинап, зерттейтін Ұлт институты қызметкерлері әдеби-мемориалдық Семейдегі Абайдың республикалық музейіне Гетенің портретін сыйға тартқан.<br /> [[Б.Сапаралы]].<br /> &lt;ref&gt;Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Абай энциклопедиясы]]<br /> [[Санат:Мұражайлар]]<br /> [[Санат:1859 жылы құрылған мұражайлар]]<br /> <br /> {{stub}}</div>

TheNomadEditor