https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%93%D0%B5%D0%BE%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%B8%D1%8F%D0%BB%D1%8B%D2%9B_%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D0%B5%D0%BC 2026-04-19T13:31:08Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B5%D0%BE%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%B8%D1%8F%D0%BB%D1%8B%D2%9B_%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D0%B5%D0%BC&diff=14817&oldid=prev 2025-04-25T17:55:47Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">17:55, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B5%D0%BE%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%B8%D1%8F%D0%BB%D1%8B%D2%9B_%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D0%B5%D0%BC&diff=14816&oldid=prev 2014-05-09T09:49:36Z

<p>clean up, replaced: Геология— Алматы: &quot;Мектеп&quot; баспасы&quot; → Геология — Алматы: «Мектеп» баспасы using <a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)">AWB</a></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Географиялық белдемдер''', ''табиғат белдемдері'' – [[Жер]]дің географиялық қабығындағы ірі табиғат бөлінісінің жоғары сатысын құрайтын бөліктерінің бірі. Әрбір географиялық белдемде өзіне ғана тән [[геоморфология]]лық процестер жүреді, осы белдемге тән [[климат]], [[топырақ]] жамылғысы, [[өсімдік]] дүниесі мен [[жануар|жан-жануарларының]] басымдылығы байқалады. Кейде басқа белдемдерге жататын жерлер де кездесіп отырады. Олар [[географиялық ендік]]ке, жер бедеріне және басқа да табиғи факторларға байланысты қалыптасады. Негізінен ендік бағытта созылып жатады. Бірақ [[орография]]лық жағдайларға байланысты бойлық ([[меридиан]]дық) бағытта да географиялық белдем болады (мыс., [[Солтүстік Америка]]ның табиғат белдемдері). [[Теңіз]]ге қарағанда [[құрлық]]тарда оның ерекшеліктері айқынырақ байқалады. Құрлықта Географиялық белдемдер: [[арктика]]лық және [[антарктида]]лық [[шөл]], [[тундра]] және орманды тундра, [[тайга]], аралас және жалпақ жапырақты [[орман]], орманды дала және [[дала]], [[шөлейт]]ті дала және [[шөл]], [[саванна]] және сирек орман, қатты жапырақты және мәңгі жасыл, бұталы (жерортатеңіздік) орман, ауыспалы-ылғалды (оның ішінде [[муссон]]ды) және [[экватор|экваторлық ылғалды]] орман белдемдері болып ажыратылады.&lt;ref&gt;Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: Геология — Алматы: «Мектеп» баспасы, 2003.ӀSВN 5-7667-8188-1 ӀSВN 9965-16-512-2&lt;/ref&gt;[[Қазақстан]] аумағында солтүстіктен оңтүстікке қарай орманды дала (республика аумағының 2,5%-ын қамтиды), дала (20%), [[шөлейт]] (14%) және шөл (40%) белдемдері бірін-бірі ауыстырады. Қазақстандағы Географиялық белдемдердің ерекшелігі – топырақ және өсімдік жамылғысы батыстан шығысқа қарай өзгеріп отырады. Бұл осы бағытта климаттық континенттілігінің күшеюіне байланысты болады. Республиканың биік таулы аймақтарында географиялық белдем биіктікке байланысты ауысып отырады. Олар [[Қазақстан]] жерінің 13,5%-ын құрайды.&lt;ref&gt;Қазақ энциклопедиясы&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Табиғат]]<br /> [[Санат:Геология]]<br /> [[Санат:География]]<br /> <br /> <br /> {{Geology-stub}}</div>

ArystanbekBot