<?xml version="1.0"?>
<?xml-stylesheet type="text/css" href="https://kk.encyclopedia.kz/skins/common/feed.css?303"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="kk-kz">
		<id>https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%93%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D0%B0%D1%83%D1%80%D1%83%D0%BB%D0%B0%D1%80</id>
		<title>Гендік аурулар - Түзету тарихы</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%93%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D0%B0%D1%83%D1%80%D1%83%D0%BB%D0%B0%D1%80"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D0%B0%D1%83%D1%80%D1%83%D0%BB%D0%B0%D1%80&amp;action=history"/>
		<updated>2026-04-18T22:32:03Z</updated>
		<subtitle>Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.23.3</generator>

	<entry>
		<id>https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D0%B0%D1%83%D1%80%D1%83%D0%BB%D0%B0%D1%80&amp;diff=51149&amp;oldid=prev</id>
		<title>Moderator: 1 түзету</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D0%B0%D1%83%D1%80%D1%83%D0%BB%D0%B0%D1%80&amp;diff=51149&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2025-04-25T18:26:48Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;1 түзету&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;'&gt;
				&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;← Ескі түзетулер&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;18:26, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan='2' style='text-align: center;'&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(айырмашылығы жоқ)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Moderator</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D0%B0%D1%83%D1%80%D1%83%D0%BB%D0%B0%D1%80&amp;diff=51148&amp;oldid=prev</id>
		<title>ArystanbekBot: clean up, replaced: Пайдаланылған әдебиеттер → Дереккөздер using AWB</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D1%96%D0%BA_%D0%B0%D1%83%D1%80%D1%83%D0%BB%D0%B0%D1%80&amp;diff=51148&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2014-04-22T07:51:19Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;clean up, replaced: Пайдаланылған әдебиеттер → Дереккөздер using &lt;a href=&quot;/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)&quot;&gt;AWB&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Жаңа бет&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;'''Гендік аурулар''' — гендердің өзгеру нәтижесінде пайда болатын тұқым қуалайтын аурулар.&amp;lt;ref&amp;gt;Сартаев А., Гильманов М. С22 Жалпы биология: Жалпы білім беретін мектептің қоғамдық-гуманитарлық бағытындағы 10-сыныбына арналған оқулық. — Алматы: &amp;quot;Мектеп&amp;quot; баспасы, 2006. ISBN 9965-33-634-2&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Гендердің өзгеру нәтижесінде пайда болған тұқым қуалайтын ауруларды гендік аурулар дейді. Гендік ауруларды тұқым қуалау ерекшеліктеріне қарай төрт топқа бөледі.&lt;br /&gt;
#	Аутосомды-[[Доминанттылық|доминанттық]] тұқым қуалау кезінде белгілер [[Аутосомалар|аутосомда]] орналасады, жынысқа тәуелсіз, ұрпақ сайын көрінеді. Мұндай ауруларға: брахидактилия — қысқасаусақтылық, полпдактилия — алтысаусақтылық, ахондроплазия — [[ергежейлілік]], беттің секпілі, кезді шел басу, сүйектің омырлығы т.б. жатады.&lt;br /&gt;
#	Аутосомды-[[рецессив]]ті тұқым қуалау типінде зерттелетін белгі аутосомда орналасады. Ата-анасында білінбей, ұрпағында көрінеді. Мұндай ауруларға [[альбинизм]] (пигментсіз), алькантонурия гомогентизин қышқылын артық бөледі, [[идиопатия]] мишықтың өзгеруі, фенилкетонурия — кемақыл жатады.&lt;br /&gt;
#	Жыныспен тіркескен рецессивті белгілердің тұқым қуалау типінде, аурулар келесі ұрпақта X хромосомада көрінеді. Оларға: гемофилия — қанның ұйымауы, гемералопатия — түнде көрмеу, [[дальтонизм]] — түсті ажырата алмау, рахит — сүйектің қисаюы, галактоземия — галактозаны игере алмау, бауыр циррозы, кемақыл, т.б. жатады.&lt;br /&gt;
#     [[Голландия]]лық тұқым қуалау типінде белгілер әкесінен тек ұлына ғана беріліп отырады. Мысалға, [[құлақ қалқаншасы]]ның жүнді болуы — гипертрихоз, гипертрихоздың гені Ү хромосомамен тіркесіп тұқым қуалайды. Ер бала Ү хромосоманы тек әкесінен алады, сондықтан ол ген балаға толық беріледі.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Дереккөздер==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references/&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{wikify}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Суретсіз мақала}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Санат:Биология]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Biosci-stub}}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>ArystanbekBot</name></author>	</entry>

	</feed>